آلزایمر ، زمانی برای از دست دادن نداریم

تهران هفته جاری میزبان یک کنکره ملی در خصوص بیماری آلزایمر است که شعار کاری خود را "زمانی برای از دست دادن نداریم" انتخاب کرده است.

کد خبر: ۱۵۳۲۵۵

مطالعات "انجمن خیریه آلزایمر ایران " نشان میدهد که بیش از هزار بیمار آلزایمری در کشور وجود دارند که بسیاری از آنها و یا حتی افراد خانواده هایشان ، از این بیماری کمترین اطلاعاتی ندارند و اطلاعات جامعه پزشکی نیز دراین خصوص محدود است.
آمار دریافتی ازانجمن خیریه آلزایمر ایران میگوید که تنها نفر از افراد مبتلا که بیماری در آنها شناخته شده تحت پوشش خدمات این نهاد خیریه هستند و شمار نامشخصی از کمکهای سایر نهادها بهرهمند میشوند و بقیه تحت پوشش هیچگونه حمایتی نیستند.
ابتلا به آلزایمر را شاید بتوان غم انگیزترین اتفاقی دانست که ممکن است در زندگی یک فرد رخ دهد و ثمره سالها تلاش و انبوه خاطرات او را، آن هم در زمانی که انسان با یاد گذشتهها نیرو میگیرد، از بین میبرد.
این بیماری از کجا نشات میگیرد و چطور میشود باآن مبارزه کرد؛ این یقینا سوال عده زیادی است.
در پایگاه اینترنتی "آلزایمر" در آمریکا ، آلزایمر " یک بیماری تحلیل برنده وپیش رونده قوای عقلانی سیستم عصبی مرکزیانسان تعریف شدهاست که منشا آن هنوز ناشناخته مانده ودرمان قطعی هم برای آن تا به حال کشف نشدهاست." در این بیماری تغییرات متعددی در مغز بیمار رخ میدهد که باعث کوچک شدن مغز وازبین رفتن سلولهای مغزی میشود وبه جای آنها لکههای متعددی با اشکال خاصی به نام "پلاکهای پیری " مینشیند.
علامت دیگر بیماری وجود کلافهای ظریف مارپیچی شکل درسلولهای مغزی است که در نهایت سلولهای سالم را از بین میبرد و بیمار دچار "دمانس - زوال عقل" میشود . زوال عقل دراین بیماران تا به آنجا پیش خواهد رفت که بیمار قدرت حافظه ، قضاوت ، استدلال و کنترل رفتار و احساسات خود را به تدریج از دست میدهد.
هر چند که علت اصلی آلزایمر ناشناخته است ، اما محققان عواملی مثل سن و پیشه خانوادگی را با این بیماری بیارتباط نمیدانند. تحقیقات در انجمن خیریه آلزایمر ایران که همراه با اطلاعات بیشتر در خصوص این بیماری روی سایت آن ارایه شده، نشان میدهد "اکثر افراد مبتلا به آلزایمر بالای سال سن دارند و هر چقدر سن بالاتر میرود، احتمال ابتلا به این بیماری بیشتر می - شود."
ازطرف دیگر،افرادی کهیکی ازوالدین، برادر و یا خواهرشان مبتلا بودهاند، شانس بیشتری برای ابتلا به این بیماری دارند. اما در مجموع هیچیک از این عوامل به طور صددرصد موجب بیماری نمیشود.
در سالهای اخیر تعداد مبتلایان به آلزایمر در جهان روند رو به رشد داشته است. گزارش اخیر مجله تخصصی " لانت " چاپ آمریکا، حاکی ازآن است که " در هر ثانیه ، یک نفر در جهان به آلزایمر دچارشده و هر سال ، تعداد افراد مبتلا به این بیماری دو برابر میشود".
گزارشی که به سفارش "انجمن جهانی آلزایمر- " ADIتهیه شده ، تخمین می - زند که "در حاصل حاضر 24.3 میلیون نفر در جهان مبتلا به آلزایمر هستند و هر سال 4.6 میلیون نفر به این تعداد اضافه میشود و تا سال این رقم به 81.1 میلیون نفر خواهد رسید که بیشتر آنها ، ساکنان کشورهای در حال توسعه خواهند بود".
این آمار هشداری است به تمام دولتهای دنیا که برنامه ریزی خود را به سمت اختصاص منابع مالی کافی به بهداشت و رفاه سالمندان سوق دهند، زیرا به گفته رییس هیات مدیره ، ADIآمارها نشان میدهد که " ما با یک بمب ساعتی روبه رو هستیم ." امسال صدمین سالگرد شناسایی نخستین مورد بیماری آلزایمراست . در این صدسال کارهای زیادی دردنیا در زمینه شناخت علل و علایم و درمان این بیماری انجام شده ، اما اگر شناخت از این بیماری از بین برنده درهمین حد بماند ، صد سال آینده بسیار ناامیدکننده خواهد بود.
آلزایمر در همه افراد مبتلا ، روند رشد ثابتی ندارد. درست است که بیماری آلزایمر در نهایت برتمام جنبههای زندگی فرد مثل فکر کردن، احساسات واعمال اثر میگذارد ، ولی این اثرات در افراد متفاوت است و بسیار دشوار است که بتوان ترتیب علایم یا سرعت بیماری را در هر شخص پیش بینی کرد. با این وصف، آنچه مسلم است حتی در زمان پیشرفت بیماری که شخص به تنهایی قادر به انجام کارهای شخصی خود نیست، فرد بیمار هنوز میتواند قدردانی خود را ابراز کند و احساساتی چون خوشحالی ، خشم ، ترس و عشق را نشان دهد . بههمین جهت است که با آگاهی از شخصیت بیمار و تجارب زندگی گذشته او، می - توان تدابیری اندیشید تا زندگی فعلی او از کیفیت خوبی برخوردارشود.
پیشتر اشاره شد که آلزایمر نوعی بیماری ناهمگن از نظر ژنتیکی است که در تمام نژادها دیده میشود. آمارها نشان میدهد درصد بیماران دچار بیماری خانوادگی باتظاهر زود هنگام، تا درصد دچاربیماری خانوادگی با تظاهر دیررس ، و درصد مبتلا به بیماری تک گیر میباشند. پیمایشها همچنین در درصد موارد ، آلزایمر خانوادگی ، توارث اتوزومی غالب ، و بقیه چند عاملی را نشان میدهند.
مهمترین یافتههای شناختی بیماری آلزایمر، رسوب دو پروتئین رشتهای "پپتید بتا آمیلویید تاو " در مغز میباشند. در اکثر موارد ، بیماری آلزایمر در اشخاص مسن و در فاصله زمانی تا سال به تدریج رشد میکند. قربانی این بیماری، ابتدا افت حافظه پیدا میکند و اغلب گم شدن حتی درخانه خود بیمار نیز پیش میآید و بهمرو زمان ، بیمار جهتیابی خود را به شدت از دست میدهد تاآنجا که اشخاص و حتی اعضای خانواده خود را نمیشناسد و هیجانهای کودکانه نشان میدهد و از عهده نظافت خود و لباس پوشیدن بر نمیآید.
سالمندانی کهازبیماری آلزایمر یا از اختلالهای حافظهای سبک رنج میبرند می توانند عادات خود را انطباق دهند. همه ما ، پیر و جوان میتوانیم یک دفترچه یادداشت و یک مداد در جیب خود یا در کنار تلفن داشته باشیم و پیام -های خود را خیلی راحت در آن بنویسیم. ما حتی میتوانیم یک تقویم به همراه داشته باشیم و رویدادهای پیش بینی شده، حتی کارهای روزمره را در آن بنویسیم.
اشخاصی که از افت حافظه رنج میبرند ، میتوانند روی روزهایی که سپری میشود ، خط بکشند. میتوانند از داروهایی استفاده کنند که مقدار آنها برای هر روز از هفته و ماه مشخص شدهاست. برقراری نظم روزانه و کمک گرفتن از وسایل کمک حافظه ، بسیاری از سالمندان را که توانایی تشکیل خاطرات تازه ندارند ، از دشواریهای حاد نجات میدهد.
متخصصان ADIتوصیه میکنند: اگر یکی از اعضای خانواده دچار این بیماری است ، حالت خصومت آنها را به خود نگیرد، محیط خانه را طوری تغییر دهید که فرد بیمار دچار آسیب بدنی نشود. اگر مراقبت از یکی از اعضای خانواده که دچار آلزایمراست را به عهده دارید ، از دیگران درخواست کنید تا بتوانید به خود استراحت دهید.از اینکه نیاز به استراحت و فراغت دارید،احساس گناه نکنید، حتی اگر بیمار از این مساله احساس رضایت نداشته باشد.
ADIبه خانواده افراد مبتلا به آلزایمر همچنین سفارش میکند ، اگر گروه حمایتی برای خانواده این دسته از بیماران وجود دارد، بهآن بپیوندید و اگر وجود ندارد ، به ایجاد آن اهتمام ورزید.