وزارت اقتصاد برنامه جامع خصوصی سازی بانکها را تشریح کرد
فارس: وزارت امور اقتصادی و دارایی برنامه جامع و نمای کلی کار خصوصی سازی بانکها را تشریح کرد.
وزارت اقتصاد در ابتدای این گزارش به بیان برخی چالشها و مشکلات خصوصی سازی در بخشهای اجرایی، قانونی، حقوقی و مالی پرداخته است.
* چالشهای اجرایی
نحوه واگذاری 20 درصد سهام عدالت و مشکلات مربوط به نحوه توزیع آن، محدودیتهای سرمایهگذاری خارجی و مشکلات مربوط به نیروی انسانی از چالشهای خصوصی سازی در بخش اجرایی است.
* چالشهای قانونی
از مشکلات بخش حقوقی خصوصی سازی نیز میتوان به عدم تطابق اساسنامه فعلی با شرایط جدید، عدم تعیین تکلیف سهامداران قدیم و عدم تعیین تکلیف سایر دعاوی احتمالی علیه بانک اشاره کرد.
* چالشهای مالی
شفاف سازی داراییها و مطالبات، چیدمان نامطلوب شعب و ارزیابی قیمت سهام از مشکلات خصوصی سازی در بخش مالی است. بنابراین گزارش، در شفاف سازی داراییها و مطالبات مواردی از جمله بدهیهای دولت به بانکها، قرض الحسنه اعطایی بانکها به یکدیگر، تسهیلات اعطایی به بانک کشاورزی، تعیین تکلیف مابهالتفاوت نرخ ارز غیرفاینانس، ضمانتنامههای قدیمی، مطالبات معوق قدیم که طی سالیان متمادی در صورتهای مالی بانکها باقی مانده، تعهدات بابت مطالبات سهامداران، موجودیهای نقدی، تمبر مالیاتی، طلا و نقره، موجودی نزد بانک مرکزی، مطالبات از بانک مرکزی، نتیجه یکسان سازی نرخ ارز، موجودی نزد بانکها، تسهیلات در تعهد و تضمین دولت و تجدید ارزیابیها باید مشخص شود.
* برنامههای جامع خصوصی سازی بانکها
برنامههای جامع خصوصی سازی به سه دسته قبل از خصوصی سازی (دستاوردها، کارهای در دست اقدام و اقدامات آتی)، در حین خصوصی سازی و بعد از خصوصی سازی تقسیم شده است. اقدامات انجام شده قبل از خصوصی سازی توسط سه کارگروه مالی ، حقوقی و کارگروه تجارب انجام شده است.
- کارگروه مالی
کارگروه مالی در دو بخش شفاف سازی داراییها و شفاف سازی مطالبات کار کرده است. در شفاف سازی داراییها به بررسی در خصوص تجدید ارزیابی داراییها، تهیه صورت وضعیت تسویه تعهدات بابت مطالبات سهامداران قدیم، شناسایی وثایق تملیکی و ارایه فهرست آنها به منظور تجدید ارزیابی و طبقهبندی مطالبات سررسید گذشته و معوق از نظر تاریخی و نوع وثایق پرداخته شده است.
در شفاف سازی مطالبات نیز به مواردی از جمله تهیه لیست مطالبات بانکها از دولت، بررسی و رفع مغایرت حساب بدهکاران بابت اعتبارات اسنادی دولتی، بررسی و مقایسه کلیه ارقام سرفصلهای دفاتر کل 4 بانک مشمول خصوصی سازی، تهیه فهرست مطالبات معوق قدیم لاوصول برای اخذ مجوز از مجمع برای تعیین تکلیف آنها، تهیه لیست تسهیلات اعطایی داده شده به بانک کشاورزی، تهیه لیست وامهای مسکن قدیم سررسید گذشته، رفع مغایرت ارقام سرفصل قرضالحسنه اعطایی بانکها با بانکهای دیگر و رفع مغایرت اقلام کلیه سرفصلها، بررسی حساب "کار در جریان جعاله" هر یک از بانکها به منظور اطمینان از صحت و واقعی بودن ارقام و رفع مغایرتهای موجود، انتقال املاک به صورت ساخت، خرید یا تعمیرات اساسی به حساب اموال غیرمنقول به منظور امکان احتساب ذخیره استهلاک و تهیه فهرست ضمانتنامههای قدیمی و ذینفع وزارتخانهها پرداخته شده است.
- کارگروه حقوقی
براساس این گزارش، کارگروه حقوقی موظف به تهیه اساسنامه پیشنهادی بانکهای مشمول خصوصی سازی، تهیه پیش نویس قانون نحوه واگذاری سهام بانکها، تهیه پیش نویس قانون نحوه اداره امور بانکها، تهیه پیش نویس آییننامه استخدامی، تهیه پیش نویس آیین نامه معاملات، تهیه پیش نویس آیین نامه اعتبارات، تهیه پیش نویس آیین نامه آموزشی، تهیه پیش نویس آیین نامه انضباطی، تهیه پیش نویس آیین نامه ایجاد یا تعطیلی شعبه یا باجه یا نمایندگی بانکها در خارج از کشور و نحوه اداره آن، تهیه پیش نویس آیین نامه نظارت بر مسافرتهای خارجی مامورین غیرثابت بانکها، تهیه آیین نامه فوق العاده اشتغال و مزایای مامورین ثابت اعزامی به خارج از کشور بانکها، تهیه آیین نامه اجرایی عملیات پولی و بانکی در مناطق آزاد تجاری- صنعتی ایران و ارایه راهکارهای لازم در خصوص مطالبات سهامداران قدیم بانکها است.
- کارگروه تجارب
مجموعه وظایف کارگروه تجارب عبارت از مطالعه و بررسی در خصوص اقدام نظارت دولت در بانکهای خصوصی شده، لغو محدودیتهای سرمایه گذاری خارجی، روشهای تسویه مطالبات (دولتی، غیردولتی)، متناسب نمودن نسبت کفایت سرمایه یا استاندارد بینالمللی، تعیین تکلیف نیروی انسانی و ایجاد قوانین خاص در صنعت بانکداری و بسترسازی لازم برای مشارکت مردم در امر خصوصیسازی است.
* وظایف دولت و مجلس در خصوص سازی بانکها
بنابراین گزارش، کارهای در دست اقدام و اقدامات آتی به دو دسته اقدامات عملیاتی (دولت و مجلس، مجمع عمومی) و تئوریکی و فرهنگی تقسیم شده است.
اقداماتی همچون تعیین تکلیف ضمانت نامههای قدیمی (وزارتخانهها)، تعیین تکلیف مطالبات سهامداران قدیم بانکها از بابت سهام دولتی آنها، شیوه قیمتگذاری و تجدید ارزیابی داراییها، بررسی ظرفیت بازار سرمایه (بورس) جهت جذب حجم عظیم سرمایه، بررسی انواع محدودیتهای مربوط به مالکیت خارجی با هدف افزایش سرمایه گذاری خارجی، تصویب قوانین خاص مرتبط با امر خصوصی سازی نیز از وظایف دولت و مجلس ذکر شده است.
مجمع عمومی نیز موظف به تصویب اساسنامه جدید، ایجاد واحدی در هر بانک جهت امور خصوصی سازی، مجوز هزینه کردن تمبرهای مالیاتی قدیمی بلااستفاده، مجوز قیمتگذاری سکه و جواهرات قدیمی، مجوز ایجاد ساختار سازمانی بهینه در بانکهای مشمول، تعیین تکلیف مطالبات معوق قدیم لاوصول، تعیین تکلیف بدهی از بابت "تسهیلات اعطایی به بانک کشاورزی" در کنار مطالبات از دولت، تعیین تکلیف در خصوص وجه التزام (نرخ سود بخش اقتصادی به اضافه 6 درصد) جهت بدهیهای معوق در تعهد دولت، مجوز تجدید ارزیابی وثایق تملیکی و تعیین تکلیف مطالبات سهامداران قبلی بانک صادرات ایران شده است.
در بخش تئوریکی و فرهنگی نیز وظایفی از جمله اطلاع رسانی جامع و گسترده در سه بخش متولیان خصوصی سازی، عامه مردم و بانکهای مشمول تعیین شده است.
برنامههای جامع در حین خصوصی سازی عبارت است از: فراهم کردن موسسات بازارساز برای بازارگردانی سهام بانکهای مشمول واگذاری، تعیین میزان و زمان عرضه اولیه سهام بانکهای مشمول واگذاری، زمانبندی و اولویت بندی عرضه سهام بانکهای مشمول واگذاری، تعیین ترکیب بهینه سهامداران با تمرکز بر موضوع سهامداران استراتژیک به ویژه بانکهای خارجی و شرکتهای سرمایه گذاری، تعیین تکلیف سهام عدالت و نحوه مدیریت آن و تعیین تکلیف نحوه واگذاری سهام به کارکنان.
وظایفی از جمله ایجاد واحد سازمانی مدیریت سهام در بانکها، برنامهریزی تعدیل نیروی انسانی، اصلاح چیدمان شعب و اصلاح ساختار سازمانی نیز از جمله وظایف بعد از خصوصی سازی عنوان شده است.
