روسیه مهره دومینوی نگاه به شرق امریکا

در تعطیلات آخرهفته دو هفته پیش ، 2 راهپیمایی مخالفان و موافقان پوتین در مسکو برگزار شد. کسانی که اخبار را پیگیری می کردند، چنین استنباطی داشتند که مسکو به خروش آمده است.

کد خبر: ۱۳۲۳۸۰

شنبه گذشته ، مسکو تظاهرات مخالفان با عنوان رژه مخالفان را شاهد بود.

چند اتحاد سیاسی مخالف سیاست های پوتین همزمان از طرفداران خود خواستند تا در مرکز شهر مسکو تجمع و تظاهرات کنند. ادوارد لیمونوف ، رهبر حزب روسیه ای دیگر، گری کاسپاروف ، رهبر جبهه متحد مردمی و میخائیل کاسیانوف ، رهبر اتحاد دموکراتیک مردمی ، مردم و برخی سازمان های اجتماعی همه را به شرکت در این تظاهرات دعوت کردند. ارگان های انتظامی شهر مسکو نیز خود را برای برخورد با هر نوع پیشامدی در این روز آماده کرده بودند.
مرکز شهر مسکو مانند دژی به محاصره درآمده بود، در خیابان ها هزاران نیروی پلیس و نیروهای امنیت ویژه مستقر شده بودند ، بسیاری از تظاهرکنندگان مورد ضرب و شتم قرارگرفتند، و کارشان به بیمارستان کشیده شد، حدود 200 نفر نیز دستگیر شدند. حتی برخی از عابران نیز که در این ماجرا نقشی نداشتند، در معرض خشونت قرار گرفتند، بسیاری می گویند که چنین صحنه های خشونت آمیزی را تاکنون مسکو به خود ندیده بود. فردای آن روز راهپیمایی مخالفان در سن پترزبورگ نیز که در آن حدود 1500 نفر شرکت کرده بودند با درگیری بین نیروهای ویژه امنیتی و مخالفان به پایان رسید. پلیس تدابیر امنیتی شدیدی را برای جلوگیری از گسترش تظاهرات اندیشیده بود، در نتیجه این درگیری ها دهها نفر از فعالان مخالفین نیز بازداشت شدند.

بازتاب تظاهرات مخالفان پوتین در غرب

روزنامه های انگلیسی و امریکایی ، تیترهای صفحات نخست شماره خود را به تظاهرات مخالفان دولت روسیه اختصاص دادند. روزنامه تلگراف چاپ انگلیس نوشت: نیروهای وزارت کشور و پلیس ضدشورش روسیه از دقایق ابتدایی تظاهرات به منظور جلوگیری از برپایی تظاهرات در خیابان های اصلی مسکو مستقر شده بودند، اما زمانی که با تجمع مخالفان در خیابان های مرکزی شهر روبه رو شدند، کوشیدند با بستن راههای ورودی به این خیابانها از ملحق شدن دیگر تظاهرات کنندگان به جمعیت حاضر در خیابان های اصلی جلوگیری کنند.
این روزنامه در ادامه می نویسد: در جریان تظاهرات ، دست کم 200 نفر از مخالفان پوتین از جمله کاسپارف قهرمان سابق شطرنج جهان که هم اکنون رهبر بزرگترین گروه مخالف رئیس جمهور روسیه است ، بازداشت شدند.
آسوشیتد پرس نیز اعلام کرد: تظاهرات مسکو که دراعتراض به اوضاع سیاسی و اقتصادی روسیه بود با دخالت پلیس به خشونت کشیده شد و نیروهای پلیس روسیه شماری از رهبران مخالفان را در جریان تظاهرات بازداشت کردند.
واشنگتن تایمز نیز هم نوشت: در جریان تظاهرات مسکو، پلیس روسیه گری کاسپاروف قهرمان سابق شطرنج جهان و رهبر کنونی بزرگترین گروه مخالفان پوتین را بازداشت کرد، اما ساعتی پس از بازداشت کاسپارف ، 200 نفر از طرفداران وی در مقابل پاسگاهی که کاسپارف در آن بازداشت بود، تجمع کرده و با سر دادن شعار زندانیان سیاسی را آزاد کنید، خواستار آزادی رهبر خود شدند، اما نیروهای پلیس با حمله به طرفداران کاسپارف و درگیر شدن با آنان برخی دیگر از معترضان را بازداشت کردند.

طرح جدید واشنگتن برای روسیه

دولت بوش همچون گذشته قصد دارد به تقویت دموکراسی از نظر خود در روسیه بپردازد، حتی اگر این مساله با انتقاد و اعتراض سران این کشور مواجه شود. این مساله در محتوای طرح راهبردی جورج بوش ، رئیس جمهور امریکا در خصوص سیاست خارجی امریکا در اوراسیا برای سالهای 2010 - 2012 گنجانده شده است.
طرح اعلام شده از سوی دولت امریکا به این نکته اشاره دارد که امریکا قصد دارد به تقویت ارزشهای دموکراسی و رعایت حقوق بشر و آزادی از دید خود در ساختارهای حکومتی و اجتماعی روسیه ادامه دهد.

اعتراض مسکو به دخالت های واشنگتن

تحولات اخیر روسیه در پی انتشار گزارش سالیانه امریکا علیه روسیه و یک روز پس از اعتراض دوما به دخالت امریکا در امور داخلی روسیه روی داد. مسکو از افزایش فعالیت واشنگتن به منظور تاثیرگذاری بر اوضاع داخلی روسیه در آستانه برگزاری انتخابات دوما و ریاست جمهوری این کشور ابراز نگرانی کرد. به نوشته روزنامه روسی کامرسانت ، دومای دولتی و شورای فدراسیون (سنا) روسیه به انتشار گزارش سالیانه وزارت امورخارجه امریکا درباره حقوق بشر و دموکراسی در جهان که در آن از ایجاد گروهی برای تاثیرگذاری بر روند جریانات سیاسی در روسیه صحبت شده ، واکنش نشان دادند.
دوما و شورای فدراسیون روسیه همچنین ، به اتفاق آرا بیانیه ای را در اعتراض به اقدامات مداخله جویانه امریکا در امور داخلی دیگر کشورها تصویب کردند. دومای روسیه در مصوب خود که از سوی کمیته امور اجتماعی دوما تهیه شد، تلاشهای امریکا برای تاثیرگذاری بر انتخابات مجلس دسامبر 2007 و انتخابات ریاست جمهوری مارس 2008 در روسیه از طریق فعالیت سازمان های غیردولتی و بازرگانی را محکوم کرد

البته دعوای روسیه و امریکا بر سر دموکراسی پیش از هر چیز به ضرر سازمان های غیر تجاری روسی که از سوی نیروهای خارجی حمایت می شوند، تمام خواهد شد.
طرح راهبردی مشترک «جهتگیری ها و اولویت ها» وزارت امور خارجه امریکا برای 5 سال آینده در فعالیت های سیاست خارجی دولت امریکا و آژانس توسعه بین المللی امریکا که بر اساس خط مشی مشخص شده است بر کمکهای خارجی در حمایت از مخالفان نفوذ روسیه در اوراسیا بویژه خود روسیه تاکید دارد.

دخالت آشکار امریکا در روسیه

امریکا برای به راه انداختن ناآرامی های اجتماعی در روسیه دست به کار شده است. در پشت حوادث آخر هفته در مسکو، تلاشهای جدی و برنامه ریزی شده ای نهفته است تا اوضاع سیاسی در روسیه بی ثبات جلوه داده شده و جامعه روسیه دچار شکاف گردد.
برگزاری رژه «مخالفان» در 14 آوریل در مسکو، بیشتر یک اقدام تحریک آمیز سیاسی ضد حکومت روسیه تلقی می شود. البته مسائل بسیاری پشت این اقدام وجود دارد. بی خود نبود که چند روز پیش از برپایی تظاهرات خیابانی در مسکو، بوریس بریزفسکی (بازرگان روسی پناهنده شده به انگلستان) در مصاحبه ای با روزنامه گاردین ، به روسیه درخصوص راه اندازی انقلاب هشدار داده بود. در گزارش اخیر حقوق بشر و دموکراسی وزارت امور خارجه نیز به مساله تامین مالی سازمان های مخالف دولت در روسیه تاکید بسیار شده بود. به نظر می رسد که امریکا جدی و با برنامه ریزی پیگیرانه ای خود را برای تاثیرگذاری بر حیات سیاسی روسیه آماده کرده است.
در اوضاع کنونی روسیه زیر فشار مضاعفی قرار گرفته و تلاش می شود تا جامعه این کشور دچار شکاف شود. در این راه از هر امکان و هر نیروی سیاسی برای بی ثبات کردن وضع سیاست داخلی روسیه استفاده می شود، چرا که در واقع به وجود روسیه ای قدرتمند نیازی نیست ، همانطور که به وجود یک اوکراین طرفدار روسیه یا گرجستانی با اقتصادی توسعه یافته یا قرقیزستان باثبات احتیاجی نیست.
امریکا برا ی توسعه دموکراسی در منطقه اوراسیا بودجه ای معادل یک میلیارد و 200 میلیون دلار اختصاص داده است که مبلغ بسیار زیادی است. به طور مسلم این پول صرف ایجاد یک حزب سیاسی جدید که از خارج از روسیه کنترل شود، نخواهد شد، چرا که با توجه به ساختار اجتماعی روسیه ، چنین نیروهای سیاسی شانس پیروزی در انتخابات را ندارند. بنابراین بهترین راه برای رسیدن به مقصود، بی ثبات کردن اوضاع سیاسی در روسیه است تا از این طریق اوضاع برای به راه اندازی یک ناآرامی اجتماعی در این کشور به وجود آید.
امریکا پس از چند سال از تحرکات سیاسی در کشورهای اقماری روسیه که این کشور در آنها نفوذ داشت نظیر اوکراین ، گرجستان ، ارمنستان و دیگر کشورها برای همسوکردن این کشورها با خود، اکنون به این فکر افتاده است که هدف را مرکز روسیه قرار دهد، چراکه با کوچکترین تحرکی ، پس لرزه ای بزرگ همه کشورهای زیر نفود روسیه را در بر می گیرد. اختصاص بودجه یک میلیارد و 200 میلیون دلاری سال گذشته امریکا برای توسعه دموکراسی از نظر خود در منطقه اوراسیا اکنون بیشتر خودنمایی می کند و در این چارچوب می توان آن را ارزیابی کرد.