دکتر سلامی: درصورت اراده دولت بودجه ظرف 2 سال عملیاتی می شود
:
بودجه نویسی براساس روش چانه زنی ، طی یکی دو سال اخیر با انتقاد و اعتراض فراوان نمایندگان مجلس و کارشناسان اقتصادی مواجه بوده است.
کد خبر: ۱۲۰۰۹۴
در عین حال درون دولت و سازمان مدیریت نیز تلاشهایی برای اصلاح نظام بودجه ریزی کشور صورت گرفته است که البته بسیار کند پیش می رود.
دکتر سلامی ، کارشناس مسائل مالی در گفتگو با «جام جم» از مولفه های لازم برای اصلاح نظام بودجه ریزی و دلایل کندی روند آن می گوید:
اصلاح نظام بودجه ریزی کشور با کندی پیش می رود. برای رفتن به سمت بودجه ریزی عملیاتی چه شرایطی باید فراهم شود؛ بودجه فعالیت هایی را می توانیم عملیاتی کنیم که مشابه آن در موسسات انتفاعی نیز وجود داشته باشد ، مثلا بودجه تمام بیمارستان های دولتی و بودجه تمامی مدارس دولتی را می توان عملیاتی کرد. به عبارتی تمامی فعالیت های تصدیگری دولتها در قالب شرکتهای انتفاعی نیست و بودجه آنها در بودجه عمومی منظور می شود. بودجه فعالیت های وزارت بهداشت ، آموزش و پرورش و وزارت علوم را می توان عملیاتی کرد اما برای عملیاتی شدن باید تمام موسسات و نهادهایی که از آنها صحبت شد ، ابتدا سیستم حسابداری شان تغییر کند و از سیستم نقدی به روش تعهدی تبدیل شود و بعد از آن تمام سیستم آنها براساس حسابداری واحدهای انتفاعی تغییر یابد و در مرحله بعدی سیستم حسابداری قیمت تمام شده پیاده شود تا بتوان آنها را استانداردسازی کرد.
یعنی بودجه ریزی بعد از مرحله استانداردسازی صورت می گیرد؛ بعد از آن که برای واحدهای بهداشتی ، آموزشی و نظایر آنها استاندارد هزینه تعریف کردیم ، می توانیم برایش بودجه ریزی کنیم.
تاکنون چه بخشی از مراحلی که نام بردید، انجام شده است؛ مراحلی که از آن یاد شده ، هیچ کدام تاکنون انجام نگرفته که آن هم به دلیل سختی کار است و البته نیازمند کار کارشناسی است البته سالهای قبل کارهایی انجام شد اما فاجعه زیادی تا رسیدن به نقطه مطلوب وجود دارد تا بتوانیم براساس آن سیستم را به بودجه عملیاتی تبدیل کنیم و ضروری است به منظور اجرای این سیستم برای تمام آنها یک سیستم حسابداری ایجاد کنیم و بعد از مراحلی که یاد شد ، در نهایت استانداردسازی کنیم که همه اینها هزینه زیادی می برد.
بودجه لایحه 86 به گفته بسیاری از کارشناسان از نظر عملیاتی شدن در حد اقدامات تهیه بودجه سال 85 است. دلایل متوقف شدن عملیاتی کردن بودجه چه بوده است؛ تا حدودی مطالعات اولیه انجام شد اما تحولاتی که در سازمان مدیریت و برنامه ریزی رخ داد و همچنین تغییر رئیس و ساختار مدیریتی سازمان مدیریت و همچنین نیروهای انسانی این سازمان روی پیگیری و سرعت کار اثر گذاشت.
اگر کار جدی گرفته شود ، عملیاتی کردن بودجه چقدر زمانبر است؛ اگر اعتبار بودجه کافی پیش بینی شود و از کارشناسان معتبر استفاده کنیم ، ظرف 2 سال با کار مداوم کارشناسی می توانیم این عملیات را برنامه ریزی و اجرا کنیم.
عملیاتی نبودن بودجه از نظر اقتصادی چه لطماتی را در پی داشته است؛ بودجه ریزی کشور به روش سنتی انجام می شود و براساس بودجه سنواتی ، دستگاه ها هر ساله با چانه زنی تلاش می کنند که بودجه بیشتری بگیرند ، اما در صورت عملیاتی شدن بودجه این امکان پیش می آید که بتوانیم از طریق بودجه سنجش عملکرد داشته باشیم . درواقع با کنترل فعالیت ها که قابلیت سنجش پیدا می کنند ، می توان بر عملکرد دستگاه ها و نیز مدیریت آنها به منظور چگونگی تخصیص منابع نظارت کرد و براساس موفقیت و عملکرد ، به آنها بودجه تخصیص داد.