جدال درمورد کاشف اصلی واکسن گارداسیل
جام جم آنلاین: ماه گذشته واکسن گارداسیل توانست تاییدیه سازمان غذا و داروی ایالات متحده را به دست آورد و در جریان هفته گذشته زنان استرالیایی اولین زنان جهان بودهاند که واکسن سرطان دهانه رحم را دریافت کردهاند.
به گزارش شبکه BBC ، در همین یک ماه که از تایید واکسن گارداسیل میگذرد این واکسن تبدیل به یکی از مشکلات حقوقی جهان پزشکی شده است زیرا چهار دانشگاه بزرگ جهان بر سر تصاحب عنوان کاشف این واکسن از یکدیگر شکایت کرده اند.
عنوان مرد سال استرالیا در ابتدای سال 2006 نصیب پروفسور ایان فریزر استاد دانشگاه ایالتی کوئینزلند شد، و دلیل اعطای این عنوان کشف واکسن گارداسیل توسط فریزر اعلام شد.
اما اکنون نشریه علمی (Life Scientist) درشماره جدید خود به نقل از رابرت رز از دانشگاه روچستر در نیویورک مینویسد: «ایان فریزر بیش از آنچه مستحق آن بوده برای کشف گارداسیل اعتبار جهانی پیدا کرده است».
دانشگاه روچستر در نیویورک یکی از چهار مرکز علمی است که مدعی کشف اولیه گارداسیل که با نام علمی «اچ پی وی» شناخته میشود هستند.
سه مدعی دیگر عبارتند از موسسه ملی سرطان ایالات متحده، دانشگاه جرج واشنگتن و دانشگاه ایالتی کوئینزلند در استرالیا که در حال حاضر کشف واکسن گارداسیل به نام این دانشگاه ثبت شده است.
مرکز پزشکی دانشگاه جرج واشنگتن با صدور یک بیانیه مطبوعاتی اعلام کرده است که تایید گارداسیل توسط سازمان غذا و داروایالات متحده ، نشانه نقش بارز یکی از دانشمندان این مرکز به نام ریچارد شلگل است که فرآوری واکسن را در دهه 1990 انجام داده است.
ایان فریزر از دانشگاه ایالتی کوئینزلند میگوید، او و همکارش جیان ژو - که در سال 1999 درگذشت ، تنها افرادی بودند که توانستهاند واکسن گارداسیل را از شکل آزمایشگاهی به محصول نهایی تبدیل کنند.
فریزر به نشریه Life Scientist گفت: «همه دوست دارند بگویند ما اولین هستیم، نمیدانم چرا، اما اگر واقعا اصرار دارند میشود نشان داد اینطور نیست».
در هیچکدام از بیانیهها نامی از مؤسسات علمی دیگر برده نشده است.
نشریه Life Scientist مینویسد: فریزر و ژو در ژوئن سال 1991 کشف خود را در زمینه تولید اولیه واکسن به ثبت رساندند و سپس در سپتامبر همان سال با ارایه مقالهای علمی در آمریکا دستاورد خود را به سایر محققان معرفی کردند.
همزمان شرکت مد ایمیون امتیاز تولید انحصاری واکسن را ابتدا از دانشگاه روچستر و سپس از دانشگاه جرج واشنگتن خریداری و آن را به شرکت گلاکسو اسمیت کلاین واگذار کرد.
با وجود این که فریزر کشف خود را به عنوان یک کشف جهانی در استرالیا به ثبت رسانده اما اداره ثبت مالکیت تجاری استرالیا میگوید دانشگاههای روچستر و جرج واشنگتن نیز ثبتهای مشابهی در اختیار دارند.
در حقیقت هر سه ثبت کشف درست هستند.
پژوهشگران دانشگاه روچستر برای تولید واکسن از ذرات شبه ویروسی به نام وی ال پی استفاده کرده بودند که از سویه ویروسی شماره 16 ویروس عامل سرطان دهانه رحم تهیه می شود. این ذرات فاقد دی اِن اِی هستند بنابراین نمی توانند در بدن انسان تکثیر شوند اما قادرند دستگاه ایمنی بدن را به تولید پادتن ضد ویروس عامل سرطان تحریک کنند.
اما در واکسن فریزر تعداد بیشتری ذرات شبه ویروسی برای تولید پادتن استفاده شدهاند، گرچه نتیجه پاسخ ایمنی برای واکسن او مثبت هم بوده است.
دکتر جان شیلر از دانشگاه جرج واشنگتن نیز میگوید در واکسن آنها از همان تعداد سویههای متفاوت استفاده شده و آنها هم نتیجهای مشابه با دیگران را در اختیار دارند.
هر سه واکسن از جنبه علمی به یک اندازه ایمنی ایجاد میکنند اما موضوع اصلی اعتبار علمی و طبیعتا سود مالی برای کاشف اولیه واکسن است.
پس از تایید واکسن گارداسیل توسط سازمان دارو غذا ایالات متحده اکنون دو شرکت دارویی مرک و گلاکسو اسمیت کلاین هر دو به طور مستقل در حال تولید واکسن هستند.
هر دو شرکت از ثبت تجاری دانشگاههای طرف قرارداد خود استفاده میکنند اما هنوز شکایتهای حقوقی برای متوقف کردن یک شرکت و یا پرداخت غرامت از طرف دانشگاهها دنبال میشود.
به نظر میرسد دعاوی حقوقی در آیندهای نه چندان دور اوج بیشتری بگیرند زیرا واکسیناسیون با استفاده از گارداسیل در حال حاضر منحصر به کشور استرالیا است اما به زودی این واکسن در کشورهای دیگر نیزعرضه خواهد شد و امتیاز مالی حاصل از آن میتواند شرکتهای دارویی را به مقابله جدیتر با رقبا ترغیب کند.
اما موضوع اختلافات مالی تنها بخشی از دعاوی است. شاید مساله مهمتر این باشد که سرانجام مشخص شود که چه کسی کاشف اصلی گارداسیل بوده است؛
تازه ها
گوناگون
پیشنهاد سردبیر
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
پشت پرده اتاقهای دود و طلسـم
