جنوب شرق آسیا همچنان روی پله صعود

در این زمینه صندوق بین‌المللی پول اعلام کرده است این منطقه 50 سال در مدار صعودی اقتصادی قرار داشته و می‌تواند به عنوان سکاندار توسعه در این بخش از دهکده جهانی معرفی شود.

این نهاد بین‌المللی اعلام کرده است در میان ده عضو آ سه آن، برخی رشد اقتصادی بالاتری را تجربه کرده‌اند و دیگران هم اگرچه به آرامی ادامه می‌دهند، اما همچنان در مدار رشد اقتصادی گام برداشته‌اند. به عنوان مثال کشورهای فیلیپین و ویتنام با نرخ رشد اقتصادی 6 درصد از دیگران پیشی گرفته‌اند.

براین اساس اغلب کارشناسان اقتصادی با اشاره به ترکیب جمعیتی بیش از 620 میلیون نفری منطقه و همچنین اقتصاد 6/2‌تریلیون دلاری آن، براین باورند که تا سال 2020 میلادی آسه آن به عنوان پنجمین اقتصاد جهان شناخته خواهد شد.

این افراد معتقدند برنامه‌ریزی بلندمدت و ثبات رشد اقتصادی در این منطقه حکایت از اصولی‌بودن نقشه‌راه دستیابی به توسعه اقتصادی دارد به صورتی که کشورهای عضو آ سه آن با حذف موانع تجاری و ایجاد یک بازار واحد برای ایجاد جریان آزاد کالا، خدمات و مشاغل توانسته‌اند همچنان زمینه توسعه اقتصادی خود را فراهم کنند. سانگ سنگ وون، اقتصاددان بانک خصوصی CIMB سنگاپور در این زمینه می‌گوید: اندونزی، مالزی، فیلیپین، سنگاپور و تایلند در سال 1967 با رویای دستیابی به رشد اقتصادی قابل توجه تصمیم‌ به ایجاد این منطقه گرفتند، اما دستاوردهای مثبت اولیه آن باعث شده سیاستگذاران اصلی این کشورها به فکر ادامه راه با اراده‌ای جدی‌تر باشند، به این ترتیب که این کشورها در ابتدا تولید‌کننده محصولات کشاورزی با ارزش افزوده بسیار پایین بودند، اما امروز همگی تولید‌کننده خودرو و تلفن‌های همراه هستند. با توجه به اهمیت اقتصادی کشورهای عضو آ سه آن، بسیاری از کارشناسان اقتصادی براین باورند پتانسیل‌های موجود در منطقه یاد شده در واقع باعث شده اعضای این اتحاد تجاری به نوعی جایگزین و رقیب غیرقابل تصوری برای چین باشند. تحقیقات انجام شده در موسسه BMI مشخص کرده است آ سه آن دارای سریع‌ترین رشد اقتصادی در جهان است. تولید ناخالص داخلی در این منطقه طی سال 2016 میلادی به 6/2‌تریلیون دلار افزایش یافته است که در مقایسه با حجم اقتصاد بریتانیا 6/37 میلیارد دلار در سال 1970 است. این تحقیقات نشان‌دهنده این نکته است که میانمار، ویتنام و فیلیپین با رشد سالانه 9/4 درصد طی سال آینده دارای بیشترین رشد اقتصادی در میان کشورهای عضو این اتحادیه اقتصادی هستند.

این درحالی است که نباید فراموش کنیم برخی کشورهای عضو آ سه‌ آن مثل سنگاپور بشدت وابسته به صادرات هستند که این نکته می‌تواند رشد اقتصادی آنها را به روند رشد اقتصادی دهکده جهانی مرتبط سازد. کاپیتال اکونومیست در این زمینه می‌نویسد: تجارت گروه آ سه آن در مقایسه با منطقه اقتصادی اتحادیه اروپا، کوچک تر است. به صورتی که تجارت درون منطقه‌ا‌ی آنها تقریبا یک پنجم کل تجارت میان منطقه‌ای اتحادیه اروپاست.

روند سرمایه‌گذاری

بررسی‌های انجام شده از روند جذب سرمایه‌های خارجی در بخش‌های مختلف جهانی بیانگر آن است که اعضای آ سه آن در واقع دارای امتیازهای متقارنی برای جذب سرمایه‌های خارجی هستند. درحالی که چین، ژاپن و هنگ کنگ تا سال 2015 میلادی شاهد انقباض نیروی کار بوده و روند سرمایه‌گذاری در آنها کاهش قابل توجهی داشته است.

از سوی دیگر نباید فراموش کنیم امتیاز نیروی‌کار جوان، هزینه‌های تولید و همچنین آینده رشد اقتصادی قابل توجه در منطقه باعث شده شرکت‌های بزرگ اقتصادی به دنبال حضور در منطقه برای تولید و ارسال محصولاتشان در بازارهای هدفشان باشند. به صورتی که شرکت اپل و کوکاکولا به عنوان بزرگ‌ترین شرکت‌های تولید‌کننده طی پنج سال گذشته در این کشورها سرمایه‌گذاری‌های هنگفتی انجام داده‌اند. چشم‌انداز رشد اقتصادی این منطقه جذب سرمایه‌گذاری بیشتر است. کوکاکولا در حال گسترش در ویتنام و در میانمار است در حالی که شرکت اپل در حال ایجاد مراکز تحقیقاتی در اندونزی است.

چشم انداز اقتصادی

براساس آخرین گزارش‌ها، ده کشورعضو اتحادیه کشورهای جنوب شرق آسیا (آ.سه.آن) در مجموع دارای 650 میلیون جمعیت و 5/2 تریلیون دلار تولید ناخالص ملی هستند و از این لحاظ، ششمین جمعیت بزرگ اقتصادی دنیا را تشکیل می‌دهند.

براساس آمار مرکز اتحادیه کشورهای جنوب شرق آسیا در جاکارتا پایتخت اندونزی، بیشترین تولید ناخالص داخلی کشورهای عضو در سال گذشته در اندونزی با 2/932 میلیارد دلار، 8/406 میلیارد دلار در تایلند و 304 میلیارد دلار در فیلیپین بوده است.

کارشناسان براین باورند جایگاه اقتصادی این بخش از دهکده جهانی می‌تواند عاملی برای ایجاد بازارها و شرایط تجاری جدید در سراسر جهان باشد. در همین حال، کشورهای عضو تلاش می‌کنند در چارچوب مذاکرات، هرگونه تنش در روابط خود با دیگر کشورهای منطقه را برطرف کنند. با وجود تجارت 452 میلیون دلاری آ.سه.آن با پکن، مساله تسلط چین بر جنوب شرق آسیا از مشکلات لاینحل موجود به شمار می‌رود. اتحادیه کشورهای جنوب شرق آسیا دارای اهداف آموزشی، امنیتی و اقتصادی است و با امضای موافقت نامه ایجاد منطقه آزاد تجاری بین آ.سه.آن و پکن از سال 2016، این اتحادیه سومین شریک اقتصادی چین به شمار می‌رود و علاوه بر این کشور‌های آمریکا، کانادا، روسیه، اتحادیه اروپا و ژاپن، کره جنوبی، هند، استرالیا و زلاند نو و سایر شرکای آسه آن هستند. این اتحادیه سال 1967 با مشارکت کشورهای سنگاپور، تایلند، مالزی، اندونزی، فلیپین و چین تاسیس شد، سپس کشورهای برونئی، ویتنام، لائوس و کامبوج به آن پیوستند. همچنین کشورهای پاپوآ و گینه نو و تیمور شرقی به عنوان کشورهای ناظر در این اتحادیه پذیرفته شده‌اند.