ناتوی صهیونیستی به نام اتحاد عربی

دکتر فواد ایزدی، استاد دانشکده مطالعات جهان دانشگاه تهران در گفت‌وگو با جام‌سیاست به بررسی این تناقض در رفتار و کردار رئیس‌جمهور آمریکا پرداخته است که در ادامه می‌خوانید.

آیا آمریکا در ادعای خود مبنی بر مبارزه با تروریسم جدی است؟

دونالد ترامپ در حین رقابت‌های انتخاباتی گفت اوباما و کلینتون داعش را تاسیس کردند. چند بار هم این بحث را تکرار کرد. وقتی که از او پرسیدند که منظور شما این است که سیاست‌های اوباما و کلینتون باعث تاسیس داعش شده است گفت نه، من منظورم این است که این دو در تاسیس داعش نقش اصلی را داشتند. این ادبیات ترامپ در دوران رقابت‌های انتخاباتی ریاست جمهوری آمریکا بود. او در شرایط کنونی که رئیس‌جمهور آمریکاست باید از تاسیس داعش از سوی آمریکا عذرخواهی کند. از طرفی دیگر روابط خود را با کشورهایی که از داعش حمایت مالی و فکری ‌کردند و مروجان داعش در سطح منطقه بودند، قطع کند.

این کوچک‌ترین انتظاری است که می‌توان از ترامپ در این مقطع داشت، اما در عمل او نه‌تنها چنین کاری نکرده بلکه میلیاردها دلار به کشوری که مرکز تفکرات وهابی و داعشی است و الان هم از مروجان این جریان تروریستی بشمار می‌رود،‌ کمک کرده است. این کمک‌ها شامل 110 میلیارد دلار برای امسال و 380 میلیارد دلار برای ده سال آتی به عربستان برای تجهیزات نظامی است. بنابراین ترامپ باید به این سوال پاسخ دهد که یا در ایام کارزار انتخاباتی حرف او اشتباه است یا این که در حال حاضر کار اشتباهی انجام می‌دهد. البته آن موقع حرفش حداقل از این نظر قابل تامل بود که مبتنی بر این واقعیت آمریکا به تاسیس داعش کمک کرده است. به عبارت دیگر آمریکا چه در گذشته و چه در شرایط کنونی از سیاست‌های داعش و حامیان این جریان تروریستی پشتیبانی می‌کرده است. به عبارت دیگر می‌توان این حقیقت را مطرح کرد که سیاستمداران آمریکایی به تنها چیزی که فکر نمی‌کنند بحث مبارزه با داعش است و در این مورد مبارزه نه‌تنها جدی نیستند حتی موید عملکردهای داعش نیز هستند و به رژیم‌های حامی تروریست هم کمک می‌کنند. از سوی دیگر سعودی‌ها اعلام کردند که یکی از اهداف آنها در آینده فشار بیشتر بر ایران است. این در حالی است که جمهوری اسلامی ایران در مبارزه با تروریسم بسیاری جدی است. حتی دونالد ترامپ در ایام تبلیغات انتخاباتی اعلام کرد که ایران و روسیه در حال مبارزه با تروریسم هستند.

سفر ترامپ به عربستان را چگونه ارزیابی می‌کنید؟

این سفر ابعاد مختلف سیاسی، نظامی، اقتصادی و فرهنگی دارد. آمریکا در بعد نظامی در پی ایجاد ناتوی عربی است که البته این اصطلاح مناسبی نیست چون مردم کشورهای عربی قطعا از سیاست‌های رژیم سعودی و کشتاری که به راه انداخته راضی نیستند. در واقع این یک ناتو صهیونیستی است و بحثش هم به طور مشخص در سفر قبلی نتانیاهو به آمریکا و کنفرانس مشترک او با ترامپ مطرح شد. در دهه‌های گذشته که آمریکا قصد فروش اسلحه را به عربستان داشت رژیم صهیونیستی یکی از مخالفان جدی این کار بود و این ادعا را مطرح می‌کرد که فروش سلاح‌های پیشرفته به عربستان امکان واگذاری و در اختیار گرفتن این سلاح‌ها از سوی تروریست‌ها را بشدت بالا می‌برد، اما در شرایط کنونی نه تنها مخالفت نمی‌کند بلکه از آن حمایت هم می‌کند چون این سلاح‌ها در نهایت در دست مستشاران آمریکایی در عربستان قرار خواهد گرفت و آنها باید این سلاح را هدایت و مدیریت کنند.

دلیل حمایت آمریکا از فتنه‌انگیزی عربستان در منطقه چیست؟

شرایطی که در برخی از کشورها مثل بحرین و یمن بوجود می‌آید و اعتراضات مردمی که در پی دارد باعث شد که آمریکا برای سرکوب این اعتراضات در پی نیروی نظامی باشد. زمامداران سعودی این وظیفه را ایفا کردند. عربستان همواره در پی مجبور کردن برخی از کشورهای منطقه برای تشکیل ائتلاف جهت سرکوب این اعتراضات است. از سوی دیگر زمامداران سعودی می‌خواهند کشورهای دیگر منطقه را برای مقابله با ایران متحد کنند.

نقش عربستان برای عادی‌سازی روابط کشورهای عربی با رژیم صهیونیستی چیست؟

زمامداران سعودی درصددند روابط پنهانی با اسرائیل را به صورت علنی و آشکار مطرح کنند. در اجلاس اخیر هم در کنار فشار به ایران در پی حل مساله روابط آشکار با رژیم صهیونیستی هستند.

آمریکا چه اهدافی را از گسترش روابط اقتصادی با عربستان دنبال می‌کند؟

آمریکایی‌ها به این نتیجه رسیدند که عربستان یک منبع مالی قوی است و آقای ترامپ هم در وعده‌های انتخاباتی خود از ایجاد شغل برای آمریکایی‌ها سخن گفت. فروش تسلیحات به عربستان می‌تواند یکی از عوامل ایجاد شغل برای آمریکایی‌ها باشد. رژیم سعودی هم قصد دارد
40 میلیارد دلار در زیرساخت‌ها در آمریکا سرمایه‌گذاری کند. در بعد فرهنگی هم آمریکا قصد برنامه‌ریزی دارد و مرکزی را در ریاض تاسیس کرده که هدف از آن مقابله با خشونت و تندروی عنوان شده است. جالب اینجاست که در مرکز وهابیت مرکزی تاسیس می‌شود که هدف از آن نه مقابله با خشونت وهابیگری بلکه مقابله با ایران به عنوان یکی از عوامل اصلی مقابله با تروریسم در منطقه است.

گفت‌وگو: فتاح غلامی