مراسم سنتی گل غلتان در خراسان رضوی

به گزارش ایرنا، این مراسم سنتی که از آن به عنوان جاذبه بهاری خراسان رضوی یاد می‌شود، در ماه اردیبهشت و در زمان رویش گل‌های محمدی برگزار می‌شود.

در این مراسم چند نفر از زنان فامیل، نوزاد را برای چیدن گل به باغ و صحرا می‌برند و با ذکر صلوات و خواندن ابیاتی چون «همه کوه و کمر بوی تو داره یا محمد ـ کدوم گل قامت روی تو داره یا محمد؛‌ همون ماهی که از کوه می‌زنه سر ـ نشان طاق ابروی تو داره یا محمد» به جمع آوری گل‌های عطرآگین محمدی برای اجرای مراسم گل غلتان نوزاد می‌پردازند.

این مراسم در نخستین ساعات صبح و در خنکی هوا برگزار می‌شود و بیشتر توسط زنان فامیل ازجمله خاله، عمه، مادر و مادربزرگ انجام شده و پس از جمع‌آوری گل‌ها اقدام به پرپر کردن آنها می‌کنند و همزمان صلوات فرستاده و حضرت محمد(ص) را با احترام خاصی یاد می‌کنند.

در حین پرپر شدن گل‌ها، نوزادان یک‌ساله که تازه حمام شده‌اند، خشک می‌شوند و میان پارچه‌ای سفید و بزرگ گذاشته شده و با ریختن گلبرگ‌های گل محمدی، نوزاد در میان آنها قرار می‌گیرد.

در این مرحله چهار نفر، چهار گوشه پارچه پرگل را می‌گیرند و با صلوات و شعرخوانی نوزاد را در برگ گل‌های معطر می‌غلتانند.

باورشان این است که چرخاندن و غلتاندن نوزاد در میان گل‌های معطر محمدی موجب طراوت، شادابی و دور ماندن او از زشتی‌ها و بیماری‌های مختلف می‌شود. علاوه بر این، طراوت گل برگ‌ها از پوست بدن نوزاد محافظت کرده و نوزاد را خوش رو و سرزنده نگاه می‌دارد.

مدیرکل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری خراسان رضوی با بیان این‌که این مراسم برای گردشگران داخلی و خارجی بسیار جذاب و تماشایی است، می‌گوید: این مراسم در خراسان رضوی در روستاها و شهرستان‌هایی‌ که کشت گل محمدی دارند، انجام می‌شود.

حسین زارع صفت می‌افزاید: زیبایی، جذابیت و شادابی در این مراسم موج می‌زند و سال به سال با آشنا شدن خانواده‌ها با این سنت زیبای کهن، تقاضا و مراجعه از شهرهای دیگر برای شرکت در این مراسم افزایش می‌یابد.

به گفته وی، مراسم گل غلتان نوزاد از نسل‌های پیشین به یادگار مانده و جزو میراث معنوی محسوب می‌شود و برگزاری آن هنوز در شهرستان‌های گل پرور، ادامه دارد.

این مسئول با اشاره به این‌که امسال نیز برای سومین سال متوالی مراسم گل غلتان به صورت نمادین در شهر کاخک در گناباد برگزار می‌شود، تصریح می‌کند: مراسم گل غلتان در شهرستان‌های مختلف استان ازجمله گناباد، کلات، مشهد، تربت جام و تربت حیدریه برگزار می‌شود و گردشگران می‌توانند با حضور در این شهرستان‌ها و کسب اطلاع از تاریخ برگزاری در این مراسم شاد و روح افزا شرکت کنند.

وی با بیان این‌که روستای فرخد یکی از مراکز تولید گل محمدی در شهرستان مشهد است، یادآور می‌شود: این منطقه نیز با بیش صد هزار هکتار اراضی گل محمدی به قمصر مشهد معروف است.

هاشم نقیبی، مدیر امور باغداری سازمان جهاد کشاورزی خراسان رضوی نیز با اشاره به برداشت سالانه 650 تن گل محمدی در سطح استان، می‌گوید: این میزان برداشت و تولید گل محمدی از 350 هکتار سطح زیر کشت صورت می‌گیرد.

گل محمدی 5/2 درصد از سطح زیر کشت گیاهان دارویی در خراسان رضوی را به خود اختصاص داده است.