رویکردهای آشکار و پنهان امریکا در پرونده هسته ای ایران
پیشنهادهای اروپا به ایران را که تحت عنوان مشوق ها مطرح شده است ، می توان گامی برای ایجاد انحراف در مواضع چین و روسیه و نیز مواضع برخی اعضای غیردائم شورای امنیت در خصوص پرونده هسته ای ایران ارزیابی کرد.
کد خبر: ۹۷۲۹۱
امریکا پیش بینی می کند ایران پیشنهادهای اروپا را نخواهد پذیرفت ، با این حال امیدوار است طرح این پیشنهادها از سوی اروپا و رد آن توسط ایران ، مقاومت چین و روسیه را در شورای امنیت بشکند. تحلیل امریکا این است که مشوق های اروپا ، چین و روسیه را در موضع انفعالی و ایران را در وضعیت جدیدی برای تشدید اعمال فشارهای دیپلماتیک قرار دهد. گفتگوها و تحرکات گسترده دیپلماتیک از چند روز گذشته برای فشار بر ایران و منفعل کردن چین و روسیه آغاز شده است . سفر کوفی عنان به چین و دعوت البرادعی از لاریجانی برای سفر به وین و... در چارچوب تشدید فشارها علیه ایران و قرار دادن چین و روسیه در موضع انفعال صورت گرفته است . حتی کشورهای همسایه و منطقه ای با دریافت اطلاعات غلط و تحریک آمیز در رایزنی با ایران ، پیامهای تهدیدآمیز امریکا و اروپا را در جهت تشدید فشارها به ایران ، منتقل کرده اند. امریکا با القائات غلط خود می خواهد کشورهای منطقه را ابزاری برای فشار به ایران و منفعل کردن کشورمان قرار دهد. ایران در وضعیت کنونی باید بسرعت طرح جایگزینی در مقابل پیشنهادها و مشوق های اروپا ارائه کند. در این طرح باید حقوق حداقلی ملت ایران در برخورداری از غنی سازی اورانیوم در مقیاس تحقیق و توسعه توام با مشارکت دادن دیگر کشورها در مقیاس تجاری و صنعتی غنی سازی لحاظ شود. ایران با ارائه طرح ابتکاری امکان خنثی کردن فشار جدید دیپلماسی و انحراف افکار عمومی را به دست خواهد آورد و از بروز انحراف در افکار عمومی دنیا و کشورهای چین و روسیه برای متهم کردن ایران به کارشکنی در دیپلماسی هسته ای جلوگیری می کند. ایران این طرح را می تواند به کشورهای چین و روسیه ، آژانس بین المللی انرژی هسته ای و اعضای غیردائم شورای امنیت ارائه کند. برخی مقامات بین المللی نظیر کوفی عنان و البرادعی و کشورهایی مانند چین و روسیه به دنبال ایجاد انعطاف و تعدیل در مواضع دو قطب پرونده هستند و به طور خاص ایران و امریکا از سوی این مقامات و کشورها برای ایجاد انعطاف در مواضع خود تحت فشار هستند. ایران با تعیین خط قرمز در حقوق هسته ای خود که بر مبنای معاهده بین المللی است و نیز مشخص کردن حداقل خواسته های خود یعنی غنی سازی در مقیاس تحقیق و توسعه و انعطاف در غنی سازی با مشارکت دیگر کشورها ، راه دیپلماسی را هموار کرده است اما امریکا با ترفندهای پیچیده و غیرمستقیم به دنبال فرار از انعطاف و تعدیل در مواضع خود نسبت به پرونده هسته ای است بنابراین امریکا با سود جستن از پرونده هسته ای ایران برای نیل به اهداف استراتژیک و راهبردی خود در منطقه و بهره برداری طولانی مدت از این سوژه ، از ایجاد مصالحه و مختومه شدن پرونده ایران جلوگیری می کند. این کشور به دنبال ایجاد وقفه در فناوری غنی سازی صلح آمیز اورانیوم و طولانی شدن پروسه پرونده ایران تا زمان پس از انتخابات ریاست جمهوری امریکاست ، زیرا جمهوریخواهان با امنیتی تر شدن فضای امریکا و جهان ، امکان موفقیت و جبران ناکامی های خود در انتخابات را خواهند داشت . کاهش شدید محبوبیت بوش و جمهوریخواهان در امریکا موجب اتخاذ رویکردی آشکار و پنهان توسط امریکا، مکمل سیاست های جدید اروپا در پرونده هسته ای ایران شده است . رویکرد آشکار و تبلیغاتی دولت بوش ، ایجاد فرصت برای دیپلماسی در پرونده هسته ای ایران است اما رویکرد پنهانی و واقعی دولت بوش ، کارشکنی و جلوگیری از مختومه شدن پرونده هسته ای و تشدید چالشها بین ایران و جامعه بین المللی است.
رضا طلایی نیک
عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس