حسین کعبی: وقتی فیگو را در جام جهانی زدم....
تاریخنوردی
عکسخانه شهر؛ موزهای در دل بوستان محبوب سالمندان
به مرکز شهر و میدان هفتم تیر که میرسید، از سمت شمال شرق وارد خیابان بهارشیراز میشوید؛ از خیابانهای قدیم مرکز شهر تهران. همان خیابانی که میدان هفتم تیر را به خیابان شریعتی متصل میکند، اما پیش از آن که به شریعتی برسید به میدان بهارشیراز و انتهای خیابان بهار شمالی میرسید و در سمت راستتان بوستان بهار شیراز را میبینید.
بوستانی که مشتاقان زیادی در آن صبحها ورزش میکنند و عصرها نیز عده زیادی از سالمندان روی صندلیهای آن مینشینند و گپ میزنند. در همین بوستان مفید و مختصر، ساختمانی آجری وجود دارد که توجه هر عابری را به خود جلب میکند. ساختمان به نظر قدیمی میآید چراکه به شکل و شمایل ساختمانهای قدیمی طراحی و ساخته شده است. اینجا موزه عکس قدیمی ایران است. یکی از موزههای زیرمجموعه سازمان فرهنگی ـ هنری شهرداری تهران؛ موزه عکسخانه شهر.
نخستین موزه تخصصی تاریخ عکاسی در خاورمیانه
این موزه سال 1374 به کوشش مرحوم بهمن جلالی یکی از برجستهترین عکاسان ایران تأسیس شد. موزه عکسخانه شهر اولین موزه تخصصی تاریخ عکاسی در خاورمیانه شناخته شده است که علاوه بر آرشیو غنی عکسهای دوران قاجار، پهلوی اول و رخدادهای معاصر تاریخ ایران، مجموعه منحصر به فردی از ابزار و ادوات عکاسی را در خود جمع کرده است.
انواع مختلف دوربینهای عکاسی قدیمی با سه قطع بزرگ، متوسط و کوچک ازجمله دوربینهای استودیویی، جعبهای، فانوسی، استریوسکوپ، فیلم فوری، رفلکس و غیررفلکس و مینیاتوری در این موزه نگهداری و نمایش داده میشود. علاوه بر اینها سایر ابزار و ادوات عکاسی ازجمله آگراندیسمان، کاغذهای عکاسی، مواد چاپ و ظهور، مخازن فیلم و قیدهای کنتاکت، انواع نورسنج، سهپایه، لنز، فلاش و ابزار رتوش و همچنین تعداد محدودی از نخستین نمونههای دوربین فیلمبرداری و نیز پروژکتورهای پخش فیلم و اسلاید نیز در این مجموعه بدیع و ارزشمند به چشم میخورد.
چنین مجموعه کمنظیری در جای دیگری دیده و گزارش نشده است.
دانشجویان مراجعه کنند
عکاسی از آن هنرهایی است که با فاصله چند سال و پس از سفر ناصرالدین شاه قاجار به فرنگ و مجذوب شدن او به این پدیده به ایران رسید. به همین دلیل تاریخ عکاسی در ایران تقریبا با تاریخ عکاسی در جهان همزمان است. این موزه در فضایی به مساحت تقریبی 275 مترمربع قرار دارد و کتابخانهای تخصصی با موضوع عکس و عکاسی آن را متمایز کرده است. همینطور قرار گرفتن دو نمایشگاه در این موزه آن را جایی برای نمایش آثار عکسهای تاریخی و عکسهای عکاسان معاصر کرده است. در نمایشگاه شماره دو سالن کوچکی است که وسایل یکی از عکاسخانههای قدیمی در آن گردآوری شده و تقریبا به همان شکل نگهداری میشود. در این سالن معمولا نشستهایی با موضوع عکاسی برگزار میشود. در نمایشگاه شماره یک دوربینهای قدیمی در محفظههایی شیشهای قرار گرفته و دیوار این نمایشگاه نگارخانه اصلی موزه است. در این نگارخانه نمایشگاههایی از عکسهای تاریخی با موضوعهایی متفاوت و همینطور نمایشگاههای گروهی و انفرادی از عکاسان معاصر برپا میشود.
به گفته مدیریت این موزه، دانشجویان و پژوهشگران حوزه عکس میتوانند با مراجعه به این مرکز فرهنگی از آرشیو غنی آن بهره ببرند. ضمن اینکه در سالهای گذشته این موزه چند جلد کتاب و دو مجموعه کارت پستال نیز با عنوان طهران قدیم و مشروطه منتشر کرده است.
بازدید از موزه روزهای شنبه تا چهارشنبه ساعت 9 تا 13 و 14 تا 18 و پنجشنبهها 9 تا 13 امکانپذیر است.
امیرهوشنگ للهی
گفت و گو
