سیستم بانکی؛ پاشنه آشیل سرمایه‌گذاری خارجی

این اخبار در حالی منتشر می‌شود که بیشتر صاحبان سرمایه و بازرگانان خارجی، عواملی چون نیروی‌کار متخصص، منابع غنی و سوخت ارزان به صورت همزمان را به‌عنوان فرصتی طلایی برای کسب منافع اقتصادی خود می‌دانند و برای راهیابی به این بازار مناسب و بکر، مشغول بررسی شرایط موجود و امتیازات مورد نیازشان هستند.

در این میان روشن است که یکی از مهم‌ترین عوامل مورد نیاز سرمایه‌گذاران، کمیت وکیفیت نظام پولی و بانکی کشور موردنظرشان است، چون این سیستم بانکی می‌تواند روند توسعه فعالیت‌ها، جریان سرمایه‌ها و سودآوری را نمایان کند. اما با نگاهی کارشناسی به نظام بانکی ایران درخواهیم یافت این سیستم، پاشنه آشیل جذب سرمایه‌های خارجی، آن هم در طلایی‌ترین دوران اقتصاد کشورمان است.

در واقع وجود چهار مشکل اصلی در سیستم بانکی کشورمان باعث شده تا ذهنیت سرمایه‌گذاران خارجی با وجود تمام امتیازات ویژه‌ موجود در ایران، دچار تردید شده و آنها را به بررسی بیشتر اوضاع تشویق کند. این عوامل نگران‌کننده، عبارتند از:

1ـ بالا بودن معوقات بانکی

2ـ نبود ترازنامه‌ شفاف بانک‌ها

3ـ بنگاهداری بیش از حد بانک‌ها

4ـ تعیین دستوری و غیرشفاف نرخ سود بانکی

از این‌رو یکی از مهم‌ترین اولویت‌های سیاستگذاران نظام پولی و مالی کشورمان این است که درباره این موارد نگران‌کننده سیستم بانکی در جذب سرمایه‌های خارجی چاره‌‌اندیشی و برای برطرف شدن هر یک از آنها متناسب با نیازهای اقتصاد و توانایی‌‌های موجود برنامه‌ریزی کنند یا این‌که حداقل برنامه‌ای علمی و کاربردی برای رفع هر چه سریع‌تر آنها ارائه دهند تا سرمایه‌گذاران مشتاق خارجی با توجه به این برنامه‌ها که آینده‌ای مشخص برای اقتصاد کشورمان ترسیم می‌کند، دست به جیب شده و وارد بازار ایران شوند.

بر این اساس نباید فراموش کنیم جذابیت ایران به عنوان کشوری مناسب سرمایه‌گذاری برای همیشه نظر صاحبان سرمایه‌ ‌خارجی را به خود معطوف نخواهد کرد و در صورت فرصت‌سوزی، دشوار است که این اشتیاق و جو مثبت را دوباره ایجاد کنیم.

عماد عزتی

گروه اقتصاد