زاویه دید
لزوم استفاده از شهروند خبرنگار در بخشهای خبری
رشد تکنولوژی و دسترسی به فناوریهای ارتباطی سرعت دریافت اخبار و اطلاعات را به میزان غیرقابل باوری افزایش داده است. گاهی سرعت چرخش اطلاعات به ثانیه میرسد و یک خبر به همراه تصاویر مربوط به آن با سرعت هرچه تمامتر از یک گوشه به تمام نقاط دیگر منتقل میشود.
در این دنیا هر کسی میتواند بسادگی تهیهکننده و منتشرکننده یک خبر باشد و رخداد یا ماجرایی را با جزئیاتش منعکس کند. طبیعی است که در چنین شرایطی بنگاههای اطلاعاتی، آژانسهای خبری و شبکههای رادیویی و تلویزیونی بیشتر از آنکه در انتشار اخبار نقش داشته باشند، در تائید یا تکذیب اخبار سهم دارند که البته این عملکرد آنها نیز به شکل قابلتوجهی به اعتبارشان نزد مخاطب بستگی دارد.
فناوریهای ارتباطی از شهروندان خبرنگارانی ساخته که در نگاه اول میتوانند تهدیدی برای بنگاههای خبری و رسانهها باشند، اما همین خبرنگاران در مقام شهروند خبرنگار قابلیتهای ویژهای برای رسانهها فراهم میکنند.
مشارکتهای مردمی، برنامههای مخاطبمحور و بهرهمندی از همراهی مخاطبان به شکلهای مختلف در برنامههای تلویزیون مورد توجه قرار گرفته است، اما در بخشهای خبری تلویزیون کمتر شاهد بهرهگیری از ظرفیت بزرگ شهروند خبرنگار هستیم.
بیشک برخی حوزههای خبری به سبب اهمیت و حساسیتها دستکم فعلا نمیتوانند از ظرفیت اخبار و گزارشهای مردمی بهره بگیرند، اما در مورد بسیاری از حوزهها مانند اقتصاد، فرهنگ، حوادث، ورزش و... این امکان وجود دارد که شهروندان در نقش گزارشگران تلویزیونی ظاهر شوند و اطلاعاتشان را از محل وقوع اخبار به اطلاع تماشاگران تلویزیون یا شنوندگان رادیو برسانند.
به عنوان نمونه توفان اخیر تهران فضای مناسبی برای ارائه گزارشهای مردمی بود. همچنین روزانه اتفاقات بسیاری در گوشه و کنار شهرها و روستاهای کشورمان رخ میدهد که همیشه امکان حضور خبرنگاران و عکاسان رسانه در هنگام بروز رخدادها میسر نیست، اما برنامهسازان و سردبیران بخشهای خبری بسادگی میتوانند از گزارشهای مردمی و همکاری شهروندانی که به فناوریهای ارتباطی دسترسی دارند، بهره بگیرند و اخبار کاملتر یا به عبارتی مشروح اخبار را به مخاطبان خود ارائه کنند.
طبیعی است که مردم عادی جامعه به صرف در اختیار داشتن ابزار ارتباطی خبرنگار محسوب نمیشوند، اما یک برنامهساز حرفهای میتواند اخبار و اطلاعات رسیده از مردم را ساماندهی و شهروندان را در ارائه اینگونه اخبار و گزارشها هدایت کند. احتمالا بخشی از خبرهایی که از گوشه و کنار شهرها و روستاها به دست میآید، قابلیت طرح شدن در بخشهای خبری و جدی تلویزیون را دارد و برای آن دسته از خبرها که ارزش خبری کمتری دارد، میتوان بخشهای خبری دیگری ایجاد کرد.
همکاری شهروند خبرنگارها با بخشهای جدی و خبری رادیو و تلویزیون به مرور زمان، نگاه عموم مردم به خبر و ارزشهای خبری را رشد میدهد و از سوی دیگر به ارتباط مردم با رسانه ملی عمق و غنای بیشتری میبخشد.
آذر مهاجر / گروه رادیو و تلویزیون
