کاهش بیماری‌های قلبی زنان یائسه با هورمون درمانی

در سال‌های اخیر هورمون‌درمانی به عنوان شیوه‌ای برای مبارزه با عوارض یائسگی، طرفداران و البته مخالفانی داشته است. فارغ از این‌که فواید هورمون‌درمانی در مبارزه با عوارض یائسگی چیست، در این نوشتار سعی داریم به یافته‌های پژوهش‌های انجام شده در زمینه فواید هورمون‌درمانی در جلوگیری از ابتلا به بیماری‌های قلبی و عروقی بپردازیم.

یافته‌های علمی بیانگر آن است که بیشتر بیماری‌های قلبی و عروقی به علت گرفتگی عروق (آترواسکلروز) است. گرفتگی عروق سبب سختی و تنگ شدن عروق شده، فرآیند خون‌رسانی را دشوار می‌کند که در صورت درمان نشدن، خطر سکته قلبی متوجه فرد خواهد بود. با شروع یائسگی روی لیپیدها و لیپوپروتئین‌های سرم خون، تغییراتی ایجاد می‌شود. افزایش چربی بد خون یا LDL2 و کاهش چربی خوب خون یا HDL2 خطر آترواسکلروز را در زنان یائسه به همراه دارد.

پس از یائسگی دو نوع هورمون استروژن و پروژسترون برای مقابله با عوارض یائسگی برای زنان تجویز می‌شود. یافته‌های پژوهش‌ها بیانگر آن است، درمان جایگزین هورمون در صورتی که از زیر 60 سال شروع شود و به مدت پنج سال یا بیشتر ادامه یابد، میزان مرگ‌ومیر ناشی از بیماری‌های عروق قلبی را کاهش می‌دهد.

پژوهش‌ها بیانگر آن است که آثار مفید هورمون‌درمانی روی بیماری قلبی بستگی به زمان شروع درمان، سن فرد و مدت زمان یائسگی دارد.

در زنان بالای 60 سال و نیز در صورتی که از مدت زمان یائسگی آنان ده سال نگذشته باشد، آثار مثبت هورمون‌درمانی بیشتر مشاهده می‌شود.یافته‌های یک پژوهش انجام شده در داخل کشور نیز نشان می‌دهد، هورمون‌درمانی در زنان یائسه، کاهش چربی بد خون (کلسترول) و افزایش چربی خوب خون (تری‌گلیسیرید) را به همراه دارد.

در افرادی که مورد هورمون‌درمانی قرار گرفته‌اند، خطر ابتلا به بیماری‌های قلبی و عروقی کاهش پیدا کرده است. از منظر پزشکی، هورمون‌ها سبب افزایش جذب ناقل‌های پروتئینی کلسترول و تری‌گلیسیریدها از سوی روده‌ها می‌شوند که این پدیده موجب می‌شود، استروژن نقش محافظتی در برابر ابتلای فرد به بیماری‌های قلبی و عروقی داشته باشد.

امروزه درمان جایگزینی هورمون یکی از مسائل عمده در مراقبت‌های بهداشتی زنان پس از بروز یائسگی است. مطالعات صورت گرفته بیانگر آن است که هورمون‌درمانی ریسک ابتلا به بیماری‌های قلبی را در زنان تا 50 درصد کاهش می‌دهد تا جایی که در کشورهای پیشرفته پیشگیری از بیماری‌های قلبی و عروقی به عنوان مهم‌ترین فایده هورمون‌درمانی شناخته شده است.

دکتر ابوطالب صارمی،فوق‌تخصص ناباروری