حسین کعبی: وقتی فیگو را در جام جهانی زدم....
نیمکره غالب اروپا که همیشه به سمت مشتری قرار میگیرد ظاهری زردرنگ دارد، در حالی که روی سطح نیمکره مغلوب که پشت به مشتری قرار دارد، موادی سرخرنگ مشاهده میشود. حسگرهای کاوشگر گالیله که از سال 1995 تا 2003 به دور این سیاره میچرخید با استفاده از طیفی گسترده از طول موجها به بررسی سطح قمر اروپا پرداخت، اما همین گستردگی دلیلی بود برای شکست در شناسایی دقیق مواد شیمیایی موجود در سطح این قمر یخی، اما اکنون تلسکوپهای زمینی میتوانند با استفاده از طول موجی یک چهلم طول موج مورد استفاده توسط کاوشگر گالیله به بررسی سطح این قمر بپردازند.
نتیجه این بررسیها نشان داد روی سطح نیمکره مغلوب اروپا ماده سولفات منیزیم یافت میشود. مجموعهای پیچیده از عوامل مختلف دست به دست هم دادهاند تا سولفات منیزیم تنها روی سطح نیمکره مغلوب اروپا قرار گیرد. مجموعهای از عناصر محلول در اقیانوس موجود روی سطح این قمر از جمله سدیم، پتاسیم و منیزیم از طریق شکافهای موجود روی یخ و نیز آبفشانهای موجود بر آن خود را به سطح رساندهاند. گوگرد از آتشفشانهای قمر Io مشتری خارج شده و سپس توسط میدان مغناطیسی مشتری یونیزه شده و با سرعتی برابر با 300 هزار کیلومتر در ساعت به سطح مشتری برخورد میکند. گوگرد بیشتر با نیمکره مغلوب مشتری برخورد میکند، زیرا میدان مغناطیسی مشتری سرعت بیشتری نسبت به گردش اروپا به مشتری دارد. وقتی این عناصر در کنار یکدیگر قرار میگیرند، واکنشهای شیمیایی سبب تولید سولفات منیزیم میشود.
این یافته جدید از این رو جذاب است که نشان میدهد مواد موجود روی سطح اروپا از اعماق اقیانوس قرار گرفته در زیر آن به بالا میآیند و شاید همین ترکیبات گوگردی بتواند غذای لازم برای زندگی میکروبی در زیر سطح یخزده این قمر مشتری را فراهم کرده باشد.
sciencemag / مترجم: صالح سپهریفر
حسین کعبی: وقتی فیگو را در جام جهانی زدم....