پسته‌کاران کرمانی؛ نگران فروش محصول

نگرانی از بابت فروش و صادرات پسته‌ از جمله این مشکلات است که پسته داران را مجبور می کند ​ امسال برای حفظ جایگاه پسته ایران در سطح جهان بیش از گذشته تلاش کنند.

رئیس اتاق بازرگانی، صنایع و معادن و کشاورزی استان کرمان که نایب‌رئیس اتاق بازرگانی و صنایع و معادن ایران نیز هست، در گفت‌وگو با جام‌جم با اشاره به این که استان کرمان با دارا بودن 260 هزار هکتار باغ پسته، بیشترین سطح زیر کشت پسته را در سطح دنیا دارد و به عنوان تولیدکننده اولین محصول صادراتی غیرنفتی کشور سالانه حدود 5/1 میلیارد دلار درآمد ارزی نصیب ایران می‌کند، می‌گوید: محصول پسته در استان کرمان حدود 150 هزار اشتغال مستقیم و غیرمستقیم ایجاد کرده و از طریق برداشت، فروش و صادرات آن حدود یک میلیون نفر در این استان ارتزاق می‌کنند. محسن جلال‌پور می‌افزاید: طی سه دهه اخیر در یک سیر صعودی میزان 2000 تن پسته‌ای که در سال 1356 برداشت می‌شد، در سال 1386 به 280 هزار تن در سال افزایش یافته است.

طی سال‌های اخیر محصول پسته استان کرمان با چالش‌های متعددی در راه برداشت، فروش و صادرات مواجه بوده و این مشکلات خنده را از لب‌​پسته​ خندان کرمان گرفته است. یکی از این مشکلات بحران کمبود آب و خشکسالی‌های چند ساله است که به گفته رئیس اتاق بازرگانی، صنایع و معادن و کشاورزی استان کرمان باعث شده سالانه حدود ده هزار هکتار از باغات پسته این استان برای همیشه خشک شود.

محسن جلال‌پور با اشاره به این که در سال‌های خوب​آور​ حدود 200 هزار تن و در سال‌های کم‌آور حدود 160 هزار تن پسته از باغات استان کرمان برداشت می‌شود، می‌گوید: در بعضی از سال‌ها همانند امسال به دلیل سرمازدگی و آفت‌زدگی باغ‌های پسته، متاسفانه میزان محصول پسته تولیدی کاهش یافته و برآورد می‌شود فقط حدود 110 هزار تن پسته از کل باغ های استان کرمان برداشت شود که از این میزان حدود 50 هزار تن در شهرستان رفسنجان، 40 هزار تن از باغ های شهرستان سیرجان و بقیه از باغ های دیگر شهرستان‌های پسته‌خیز شمالی استان برداشت می‌شود.

وی می‌افزاید: این میزان پسته برداشتی به انضمام 90 هزار تن پسته‌ای که در دیگر استان‌های کشور برداشت می‌شود، کل محصول پسته کشور را در سال جاری به 200 هزار تن می‌رساند.وی با بیان این که امسال برای نخستین بار میزان پسته برداشتی استان کرمان از کل محصول پسته کشور به 55 درصد تقلیل یافته است، می‌گوید: همواره سالانه بین 65 تا 70 درصد از کل محصول پسته کشور در استان کرمان برداشت می‌شد، ولی متاسفانه امسال این میزان به 55 درصد کاهش یافته است.

نایب‌رئیس اتاق بازرگانی و صنایع و معادن ایران با اشاره به مشکلاتی که همه ساله در فصل برداشت پسته برای تعیین قیمت خرید پسته براساس میزان عرضه و تقاضا وجود دارد، می‌گوید: امسال قیمت محصول پسته نسبت به سال گذشته دو برابر افزایش یافته که می‌تواند هزینه‌های باغداران پسته را جبران کند.

آمریکا که پسته‌اش به عنوان رقیب اصلی پسته ایرانی در بازار‌های جهانی شناخته می‌شود، برنامه‌ریزی خاصی را برای عرضه پسته‌اش انجام داده و سعی دارد با بهره‌بردن از تحریم‌های اقتصادی که بر ایران اعمال کرده است، در بازارهای جهانی پسته آمریکایی را جایگزین پسته ایران کند. همچنین هرچند در سال‌های گذشته با وجود تحریم‌های اقتصادی، صادرکنندگان پسته به روش‌های مختلف این تحریم‌ها را دور زده و سعی کرده‌اند به هر طریق ممکن بخش اعظمی از درآمد پسته‌ای را که صادر کرده بودند به ریال تبدیل کرده و وارد کشور کنند، اما با وجود این می توان نگرانی‌هایی را ​که از بابت تشدید این تحریم‌ها وجود دارد از چهره و کلام نایب رئیس اتاق بازرگانی و صنایع و معادن ایران دریافت . محسن جلال‌پور به صادرات حدود 95 درصد از محصول پسته صادراتی سال گذشته اشاره می‌کند و می‌گوید: با توجه به این که امسال محصولی از سال گذشته به محصول پسته سال جدید زراعی برای صادرات افزوده نمی‌شود ما با 200 هزار تن پسته‌ای که از باغ​های پسته کرمان و کشور برداشت می‌کنیم، شرایط سختی را برای صادرات این محصول در پیش رو نداریم و خریداران آمادگی لازم برای خرید این میزان پسته را دارند.

وی با بیان این که اصلی‌ترین مانعی که امروز پیش‌روی محصول پسته کشور قرار دارد بحث تحریم‌های اقتصادی و نقل و انتقال پول صادرات پسته به کشور است، تصریح می‌کند: با توجه به این که به دلیل تحریم‌ها ما شرایط خوبی برای عقد قرارداد‌های دو ساله، یک‌ساله و چند ماهه صادرات پسته با کشور‌های دیگر نداریم، عملا در بازار‌های جهانی امکان رقابت با رقیب اصلی‌مان کشور آمریکا در صادرات پسته را از ما گرفته‌اند. وی کمبود نقدینگی برای خرید پسته در فصل برداشت این محصول را یکی دیگر از چالش‌های خریداران و صادرکنندگان پسته عنوان می‌کند و با بیان این که امسال به دلیل تحریم‌های بانکی دوران بازگشت پول پسته صادراتی به کشور دو برابر سال گذشته زمان می‌برد و به تبع آن صادرکنندگان نیاز بیشتری به نقدینگی دارند، می‌گوید: امسال آمریکا برای رقابت با ما در بازارهای جهانی یک دوره چهار ماهه را برای بازگشت پول پسته صادراتی‌اش در نظر گرفته است. به همین منظور در جلساتی که با استاندار کرمان و مسئولان استانی داشته‌ایم از روسای بانک‌ها درخواست کرده‌ایم مبلغی را به عنوان نقدینگی در اختیار صادرکنندگان پسته قرار دهند تا برای خرید و صادرات محصول پسته با مشکلات کمتری مواجه باشیم.

البته موانعی که تحریم‌های بانکی بر سر راه صادرات محصول پسته کشور ایجاد کرده باعث نمی‌شود که دست‌اندرکاران اصلی پسته کرمان و کشور نسبت به ارزآوری این محصول کشاورزی خوشبین نباشند. آن‌گونه که محسن جلال‌پور می‌گوید: اگر مشکل خاصی به دلیل تحریم‌های اقتصادی به وجود نیاید با توجه به قیمت خوب پسته در بازارهای جهانی و 130 هزار تن پسته‌ای که پیش‌بینی می‌شود از ابتدای مهر امسال تا مهر سال آینده از کشور صادر شود، بیش از یک میلیارد دلار درآمد ارزی نصیب کشور شود.

وی به باغداران پسته توصیه می‌کند امسال محصول پسته را به صورت تدریجی به بازار عرضه کنند تا در طول 11 ماهی که باید صادرات پسته صورت گیرد، بازار عرضه و تقاضای پسته متعادل نگه داشته شود.