براساس یک تحقیق، حدود نیمی از پمپبنزینها همجوار منازل مسکونی و حدود 20 درصد در مجاورت اماکن عمومی و تجاری قرار گرفته است که با وجود هشدارهای مکرر سازمان آتشنشانی تاکنون هیچ اقدامی برای اصلاح این جایگاهها صورت نگرفته است.
از سوی دیگر، اغلب این جایگاهها به سیستمهای اطفای حریق معمولی و دستی مثل خاموشکنندههای دستی و سطلهای پر از شن مجهز است که این تجهیزات در برابر آتشسوزی در پمپبنزینها کارایی ندارند.
اکنون 250 جایگاه عرضه سوخت در استان تهران در حال فعالیت است که با توجه به نیاز شهروندان 67 جایگاه دیگر در دست احداث است. این جایگاهها در تمام نقاط پایتخت پراکنده است و روزانه حجم بالایی از بنزین در آنها سوختگیری میشود.
محمود قدیری، معاون حفاظت و پیشگیری سازمان آتشنشانی در این باره به مهر گفت: تا چند سال قبل پمپبنزینها در قسمتهای حاشیهای شهر قرار داشت و تعداد معدودی نیز در قسمتهای مرکزی شهر به چشم میخورد اما با توجه به توسعه شهر تهران و تبدیل آن به کلانشهر، این گونه مراکز سوخترسانی در مدت زمان کوتاهی در محدوده شهری قرار گرفت.
وی افزود: این در حالی است که در کشورهای مختلف جایگاههای سوخترسانی در فاصلههای استاندارد ساخته میشود و اطراف آنها فضای باز قرار دارد. متاسفانه در تهران تعدادی از جایگاههای سوخت، بدون هیچگونه ضابطهای در مجاورت خانهها ساخته شده و اکثرا از دو طرف مسدود است که در صورت وقوع آتشسوزی به سرعت آتش به منازل اطراف سرایت میکند.
بمبی به نام انبار بنزین
نبود نظارت دقیق بر ساخت این جایگاهها و رعایت نکردن نکات ایمنی، این پمپبنزینها را به بمبهایی خفته در شهر تبدیل کرده است و حادثهای کوچک در این جایگاهها میتواند فاجعهای بزرگ را رقم بزند. در کنار این پمپهای بنزین دو انبار بزرگ مواد سوختی در غرب و شمال شرق تهران وقوع احتمال فاجعه در پایتخت هنگام زلزله را افزایش میدهد. همچنین بررسی برخی جایگاهها از سوی کارشناسان ایمنی نشان میدهد که آنها در برابر زلزله نیز استحکام نداشته و در صورت وقوع زلزله بزرگ در تهران ـ که متخصصان زمینشناسی آن را حتمی دانستهاند ـ یکی از معضلات انفجارهای احتمالی این جایگاههاست.
معاون حفاظت و پیشگیری سازمان آتشنشانی تهران اعتقاد دارد: در صورت بروز هر گونه حریق، حادثه یا انفجاری، امکان سرایت حریق به اطراف براحتی میسر میشود.
قدیری تاکید کرد: هنوز تعدادی از پمپهای بنزین از وسایل گرمایشی با شعله عریان استفاده میکنند که بسیار خطرناک است. در جایگاهها باید از سیستم حرارتی مداربسته استفاده شود. همچنین بیشتر جایگاهها مجهز به سیستم جمعآوری مایعات سرریز نیست؛ این کانالها سهم بسزایی در کاهش حوادث احتمالی دارد. در صورتی که در حال حاضر سرریز بنزین در جایگاهها وارد جوی آب خیابانها میشود و پرت کردن یک ته سیگار به داخل جوی، حریق گستردهای را رقم میزند.
یکی دیگر از بمبهای خفته تهران انبارهای نفت است که در زمان زلزله فاجعه میآفریند. این انبارها که در مناطق مرتفع تهران احداث شده است در صورت بروز حادثه، سیلی از مواد سوختی را به طرف شهر سرازیر میکند.
به گفته قدیری، مخازن سوخت در منطقه شهران در شهر تهران، به نوعی یک بمب خفته است که در صورت بروز زلزله، دچار شکاف شده و سیلی از موادسوختی جاری میشود و از سمت شهران وارد خیابانهای شهر خواهد شد و خطر یک فاجعه بزرگ، شهر را تهدید میکند.
یکی از موارد قابل بحث در جایگاههای سوخت بحث استعمال دخانیات از سوی کارکنان این جایگاهها است. در حالی که در تمام جایگاهها تابلوی عدم مصرف دخانیات نصب شده است اما هنوز برخی کارکنان بدون توجه به خطرات احتمالی در این جایگاهها سیگار میکشند.
با وجود این به نظر میرسد بررسی وضع ایمنی جایگاههای سوخت و اصلاح نواقص موجود، یکی از نیازهای فوری تهران قبل از وقوع فاجعهای بزرگ است.
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم