حسین کعبی: وقتی فیگو را در جام جهانی زدم....
این بخشی از سخنان امیررضا رجبی، معاون نوسازی ناوگان ستاد مدیریت حمل و نقل و سوخت کشور است که در گفتوگو با «جام جم» از نتایج حاصل از نوسازی ناوگان خودروهای فرسوده طی 5 سال گذشته سخن گفته است.
آقای رجبی پیش از هر حرفی مناسب است که مقایسهای انجام دهید میان مصرف سوخت یک خودروی فرسوده با خودروی نو.
محاسبات به عمل آمده در خصوص میزان تفاوت مصرف بنزین یک خودرو فرسوده با جایگزین صفر کیلومتر آن نشان میدهد که در مقیاس کشوری و با احتساب تمامی خودروهای فرسوده اسقاط و جایگزین شده طی 5/2 سال منتهی به دی ماه سال 1390 بیش از 3 میلیارد لیتر در مصرف بنزین صرفهجویی شده است.
بررسیهای کارشناسی نشان میدهد که مصرف سوخت یک خودروی فرسوده، دستکم 50 درصد از مصرف سوخت یک خودروی نو بیشتر است. به این ترتیب اگر سرانه مصرف یک سواری شخصی نو روزانه 3 لیتر در نظر گرفته شود، یک سواری شخصی فرسوده در همان مدت 5/4 لیتر بنزین مصرف میکند.
این بالا بودن مصرف در مورد وانت بارها 6 لیتر در روز، در مسافربرها و تاکسیها 8 لیتر در روز و در مورد خودروهای دولتی 5 لیتر در روز خواهد بود چرا که سرانه مصرف یک دستگاه وانت نو روزانه 12 لیتر، یک دستگاه تاکسی یا مسافربر روزانه 16 لیتر و یک خودروی دولتی روزانه 10 لیتر برآورد شده است. به این ترتیب یک دستگاه وانت فرسوده در روز 18 لیتر، یک دستگاه تاکسی یا مسافربر فرسوده در روز 24 لیتر و یک دستگاه خودروی دولتی فرسوده در روز 15 لیتر بنزین مصرف میکند.
با این مقیاس مجموعا خودروهای فرسوده در انواع مختلف چه مقدار بیشتر از خودروهای نو بنزین مصرف میکنند؟
از جمع مصرف سرانه روزانه هر یک از این خودروها در حالتی که نو هستند به مصرف 41 لیتر در روز میرسیم در حالی که اگر همین خودروها در نوع فرسوده درنظر گرفته شوند، مصرف روزانه آنان به 5/61 لیتر میرسد که نشان دهنده اختلافی 5/20 لیتری در هر روز است.
براین اساس میتوان با درنظر گرفتن کل تعداد خودروهای نوسازی شده طی سالهای اخیر و میزان صرفهجویی در مصرف بنزین به برآوردی از تأثیر نوسازی ناوگان حمل و نقل در کاهش مصرف سوخت پی برد؟
دقیقا. در سالهای مورد بررسی، یعنی سال ابتدای 87 تا 90، جمعا 798 هزار دستگاه سواری شخصی اسقاط شده که 518 هزار دستگاه آن جایگزین شده و 280 هزار دستگاه هم بدون جایگزین بوده است. طی این مدت 199 هزار دستگاه وانت بار اسقاط شده که 129 هزار دستگاه آن جایگزین شده و 70 هزار دستگاه هم بدون جایگزین اسقاط شده است.
همچنین 108 هزار دستگاه تاکسی و مسافربر شخصی فرسوده نیز جایگزین شده است که به این تعداد باید 17 هزار دستگاه خودروی فرسوده دولتی را نیز که بدون جایگزین شده، اضافه کرد. با این احتساب یک میلیون و 122 هزار دستگاه خودروی فرسوده اسقاط شده که 755 هزار دستگاه آن جایگزین شده و 367 هزار دستگاه هم بدون جایگزین بوده است.
پیش از این عرض کردم که بررسیهای تجربی و کارشناسی نشان داده که مصرف متوسط یک خودرو فرسوده 50 درصد بیشتر از مصرف خودروی نو است. بر همین مبنا با در نظر گرفتن تعداد خودروهای فرسوده اسقاط شده میتوان به میزان بنزین صرفهجویی شده از محل نوسازی ناوگان حمل و نقل دست پیدا کرد.
و کل این مقدار چقدر است؟
از محل اسقاط خودروهای سواری شخصی روزانه 197/1 هزار لیتر، از محل اسقاط وانت بارهای فرسوده روزانه 194/1 هزار لیتر، از محل اسقاط تاکسیها و مسافربرهای فرسوده 864 هزار لیتر و از محل اسقاط خودروهای فرسوده دولتی روزانه 85 هزار لیتر در مصرف بنزین صرفهجویی شده است.از این رو میتوان اینگونه نتیجه گرفت که از محل اسقاط انواع خودروهای فرسوده روزانه 340/3 هزار لیتر بنزین صرفهجویی میشود. حال اگر این میزان صرفهجویی را در بازه 5/2 سال مورد نظر محاسبه کنیم میبینیم که از محل نوسازی ناوگان حمل و نقل در مجموع 080/046/3 هزار لیتر در مصرف بنزین صرفهجویی شده است. در این میزان صرفهجویی اسقاط سواریهای شخصی فرسوده 664/091/1 هزار لیتر، اسقاط وانت بارهای فرسوده 928/088/1 هزار لیتر، اسقاط تاکسیها و وانت بارهای فرسوده 968/787 هزار لیتر و اسقاط خودروهای دولتی فرسوده 520/77 هزار لیتر سهم داشته است.
بیتردید مهمترین دستاورد این میزان صرفهجویی در مصرف بنزین از محل اسقاط خودروهای فرسوده، نتایج اقتصادی آن و صرفهجویی است که در مصارف ارزی کشور کاربرد دارد. از این رو با در نظر گرفتن قیمت 7000 ریال برای هر لیتر بنزین میتوان به میزان صرفهجویی ریالی ناشی از اسقاط خودروهای فرسوده و نوسازی ناوگان حمل و نقل پی برد.
معادل ریالی این صرفهجویی چه میزان است؟
بنابر محاسبات انجام گرفته اسقاط خودروهای فرسوده طی 5/2 سال اخیر بالغ بر 21 هزار میلیارد و322 میلیون و 560 هزار ریال صرفهجویی ریالی برای کشور به دنبال داشته است. این میزان صرفهجویی به ازای صرفهجویی در مصرف یک روز رقمی بالغ بر 23 هزار میلیارد و 380 میلیون ریال است. صرفهجویی ریالی روزانه از محل اسقاط خودروهای شخصی 8 میلیارد و 379 میلیون ریال، صرفهجویی ناشی از اسقاط وانت بارها 8 میلیارد و 358 میلیون ریال، صرفهجویی ناشی از اسقاط تاکسیها و مسافربرهای شخصی 6 میلیارد و 48 میلیون ریال، صرفهجویی ناشی از اسقاط خودروهای فرسوده دولتی 595 میلیارد ریال بوده است.
حسین کعبی: وقتی فیگو را در جام جهانی زدم....