کاهش ‌80 درصدی فروش فیلم در شهرستان‌ها

در حال حاضر امکان استفاده از سینما برای ساکنان 400 شهر از شهرهای ایران که جمعیت آنها بالای 100 هزار نفر است، وجود ندارد و نگاهی گذرا به آمارهای مربوط به سالن‌های سینمایی در 30 سال گذشته نشان می‌دهد که ایران از کشوری با جمعیت 30 میلیون نفری و 450 سینمای فعال به جایی رسیده است که با حدود 75 میلیون نفر جمعیت تنها 350 سینما در آن وجود دارد؛ بخش قابل توجهی از این کاهش تعداد سینماهای کشور به از بین رفتن سینماها در شهرهایی جز تهران باز می‌گردد که حکایت از حذف تدریجی سینما از زندگی مردم دیگر شهرستان‌ها دارد.

سید علیرضا سجادپور، مدیرکل اداره کل نظارت و ارزشیابی معاونت سینمایی وزارت ارشاد در گفت‌وگو با «جام‌جم»، با رد این ادعا که فقدان سالن‌های سینمایی مناسب علت اصلی کاهش فروش فیلم در شهرستان‌هاست، مهم‌ترین علت کاهش فروش فیلم در شهرستان‌هایی غیر از تهران را کمبود مضامین مورد علاقه خانواده‌های این شهرستان‌ها اعلام می‌کند و می‌گوید: ما منکر کمبود سالن در سایر شهرستان‌های کشور نیستیم، اما آسیب‌شناسی ما از اکران فیلم نشان می‌دهد که علت اصلی کاهش فروش فیلم در این شهرستان‌ها فقدان موضوعات مناسب و مضامین مورد علاقه خانواده‌های شهرستانی است.

سجادپور با بیان این‌که در حال حاضر فروش فیلم در شهرستان‌های کشور حدود نصف فروش فیلم‌ها در شهرستان تهران است، تصریح می‌کند: برخی از فیلم‌هایی که امسال پیرو سیاستگذاری وزارت ارشاد برای تولید فیلم‌های متنوع و قابل استفاده برای خانواده‌های ایرانی اکران شد، در شهرستان‌های کشور فروشی بیشتر از تهران داشت که این نشان می‌دهد فقدان سالن علت اصلی کاهش فروش فیلم‌ در شهرستان‌ها نیست.

مدیرکل نظارت و ارزشیابی معاونت سینمایی ارشاد با تأکید بر این‌که طی 2 سال گذشته حدود 70 سینما در کشور ساخته شده‌ است، فقدان سالن‌های نامناسب را دومین عامل کاهش فروش فیلم در شهرستان‌ها می‌داند.

حبیب کاوش، سخنگوی شورای صنفی نمایش هم در گفت‌وگو با «جام‌جم» با تأکید بر این‌که وضعیت فروش فیلم‌ در شهرستان‌ها امسال نگران کننده‌تر از سال گذشته است، می‌گوید: در یک کلام باید گفت برخلاف وعده‌هایی که درباره توجه به اکران سراسری فیلم‌ها داده شده است متاسفانه از سال گذشته تا امسال در عرصه فروش فیلم در سایر شهرستان‌ها هیچ اتفاقی نیفتاده و شاخـــــص‌های فروش فیــلم در شهرهای غیر تهران، هیچ رشدی نداشته است.حبیب کاوش در سخنان خود از کاهش 80 درصدی فروش فیلم در شهرستان‌هایی غیر از تهران طی سال‌های گذشته خبر می‌دهد و می‌گوید: تا چند سال پیش از این فروش فیلم‌ در سایر شهرستان‌ها دو و نیم برابر تهران بود که این رقم در حال حاضر به حدود نصف فروش تهران رسیده است و معدود فیلم‌هایی هم که در شهرستان‌های کشور بیشتر از تهران یا هم سطح آن می‌فروشند، باز هم تابعی از فروش فیلم در تهران و رسانه‌ای شدن فیلم‌هاست.

کاظم راست‌گفتار، کارگردان سینما هم ضمن ابراز تأسف از روند رو به کاهش فروش فیلم در شهرستان‌هایی غیر از تهران، عوامل اقتصادی را دلیل اصلی کاهش فروش فیلم در این شهرستان‌ها اعلام می‌کند و می‌گوید: متاسفانه در حال حاضر مردمی که در شهرستان‌هایی غیر از تهران زندگی می‌کنند، وضعیت اقتصادی مناسبی ندارند که بخواهند بودجه‌ای برای سینما رفتن در سبد خانوار خود اختصاص دهند و مجموع عوامل اقتصادی باعث شده است سینما به عنوان یک تفریح سالم از سبد خانوار این شهرستان‌ها‌ حذف شود.

راست‌گفتار با انتقاد از قاچاق گسترده فیلم‌های سینمایی در این شهرستان‌ها به نقش فاصله زمانی کم بین اکران فیلم در سینما و عرضه آنها در شبکه نمایش خانگی یا در بازار قاچاق، تأکید می‌کند و می‌گوید:‌ امروز فیلم‌های سینمایی قاچاق به وفور در شهرستان‌های کشور یافت می‌شود و فیلم‌ها در مدت کوتاهی نسبت به زمان اکران از مبادی رسمی وارد بازار می‌شوند. این مساله موجب می‌شود که مخاطب علاقه‌ای به حضور در سالن سینما نداشته باشد و از آنجا که بسیاری از فیلم‌ها محتوای آنچنانی ندارند، ترجیح می‌دهد که فیلم‌ها را با یک ماه تاخیر در کنار خانواده ببیند.

مهدی جلیلی / گروه فرهنگ و هنر