مالکیت خانه زهتاب خمینیشهر در دست نوادگان حاج قربانعلی زهتاب، پسر حاج مهدی زهتاب بود. آنان چون قادر به ادامه زندگی در این خانه نبودند در فروردین امسال از شهردار وقت خمینیشهر تقاضا کردند برای حفظ این اثر تاریخی، خانه را با زمینی تعویض کنند و شهرداری نیز با تبدیل این خانه به یک محل فرهنگی باعث حفظ این اثر تاریخی شود. پس از بازدید کارشناسان شهرداری، موضوع تعویض خانه با زمین در شورای شهر خمینی شهر مطرح شد، ولی به دلیل مخالفت برخی اعضا به تصویب نرسید.
ساکنان خانه زهتاب که قادر به ادامه سکونت در این خانه نبودند، تصمیم به تخریب خانه گرفتهاند و قرار است تا یک ماه دیگر تخریب شود.
در حال حاضر چند خانه تاریخی دیگر خمینیشهر شامل خانههای سرتیپ سدهی، خانه عماد سیادت و خانه ابطحیها از شرایط مشابه خانه زهتاب برخوردارند و ساکنان آن چارهای ندارند که بر ویژگیهای تاریخی این بنا چشم ببندند.
خانه زهتاب خمینیشهر که 800 مترمربع زیربنای آن است با داشتن ویژگیهای منحصر به فرد معماری قجری، دارای ایوانی با سقف چوبی و ستون گچبری است. اتاقهای اندرونی و بیرونی این ساختمان عهد قجری علاوه بر تزئینات داخلی به دلیل طراحی متناسب با فصول مختلف سال از جهت تعادل درجه حرارت و چشمانداز زیبای خود، چشم بازدیدکنندگان را هنگام دیدار این بنا خیره میکند.
جواد زهتاب یکی از نوادگان خانواده زهتاب در اینباره گفت: خانه قاجاری خمینیشهر وارثان متعددی دارد و خانواده زهتاب حدود 9 ماه پیش به شهرداری پیشنهاد کردند تا با واگذاری خانه برای تبدیل آن به خانه فرهنگ و معاوضه با یک قطعه زمین هم از تخریب خانه جلوگیری و هم مالک منتفع شود.
وی افزود: باتوجه به توافقات صورت گرفته با شهرداری زمانیکه طرح معاوضه این خانه به شورای شهر خمینی شهر فرستاده شد پس از 8 ماه که شورای شهر طرح را معلق نگاه داشت با آن مخالفت کردند و مالکان تصمیم گرفتهاند ظرف ماههای آینده این خانه را تخریب کنند.
نوید درخشانفر، نماینده سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری در خمینیشهر نیز در گفتوگو با «جامجم» با تاکید بر این که خانه زهتاب اصفهان و خمینیشهر با یک الگو ساخته شدهاند، افزود: شیوه معماری سنتی این اثر بیانگر ویژگیهای معماری دوره قاجار است و وجود حیاط مرکزی، فضاهای ارزشمندی چون شاهنشین و بهرهمندی از چوب در معماری خانه زهتاب خمینیشهر نیز تاییدکننده این موضوع است. درخشانفر با اعلام این که وظیفه میراث فرهنگی، شناسایی آثار و تبیین برخی سیاستها در جهت حفظ آثار است، تصریح کرد: برخی تصور میکنند این وظیفه میراث است که با خرید این خانهها در جهت حفظ این آثار تلاش کند، اما در هیچ دوره زمانی چنین هدفی برای میراث فرهنگی در نظر گرفته نشده است و چنین بودجهای در اختیار میراث فرهنگی نیست. وی اظهار کرد: این ارگانهای شهری هستند که میتوانند سهم عمدهای در حفظ خانههای تاریخی ایفا کنند و با خرید آنها و تغییر کاربری محل به مراکز فرهنگی یا ادارات، علاوه بر گره زدن فرهنگ با شهر، در جهت حفظ بنا اقدامات اساسی صورت دهند. وی با اشاره به وجود خانههای تاریخی باارزش در 3 منطقه ورنوسفادران، خوزان و فروشان در خمینیشهر تاکید کرد: این خانهها همچون دانههای تسبیحی میمانند که به دلیل پاره شدن، هرکدام به گوشهای افتادهاند و به نوعی به آنها رسیدگی نمیشود.
نماینده سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری در خمینیشهر تصریح کرد: هم مردم و هم مسوولان باید بدانند این خانهها بخشی از تاریخ شهر هستند که گویای قدمت و فرهنگ این شهر بوده و همه تلاشها باید برای حفظ آنها باشد و این موضوعی است که مردم باید از شهرداری و شورای شهر تقاضا کنند.
شهرزاد باباعلیپور / جامجم اصفهان
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم