![بررسی معضلات ناشی از برگزاری نمایشگاه بین المللی در مجلس | برخی مدیران اراده لازم را ندارند](/files/fa/news/1403/6/10/1268680_641.jpg)
سخنگوی کمیسیون امور داخلی کشور و شوراهای مجلس در گفتگو با جام جم آنلاین خبر داد
عمرالبشیر، رئیسجمهور سودان با صدور فرمانی، مجلس منطقهای ابیی سودان را منحل، رئیس اداره این منطقه را از سمت خود برکنار و ارتش این کشور نیز منطقه را تصرف کرده است . علت این رویکرد دولت خارطوم را چه میدانید؟
دولت سودان احساس میکند که نیروهای جنوبی یا دولت جنوب سعی دارند تا قبل از اعلام رسمی جدایی جنوب (که بناست تیرماه اتفاق افتد) این منطقه را از آن خود کنند و نشانههای آن هم این است که در چند روز قبل از تصرف ابیی توسط ارتش مرکزی، زمانی که یک واحد ارتش سودان همراه با گروههایی از سازمان ملل در این منطقه حرکت میکردند ارتش جنوب سودان به آنان حمله و 22 نفر از افسران و سربازان دولت سودان را به قتل رساندند.
این حادثه باعث شد تا دولت سودان عزم خود را برای تصرف این منطقه (که هنوز سرنوشتش مشخص نیست) جزم کند و واحدهایی از ارتش را در ابیی مستقر کند. گذشته از این دولت سودان تاکید دارد که این منطقه از آن سودان است و در این راه برای جلوگیری از الحاق این منطقه به جنوب اقدام میکند. از سوی دیگر دولت زمینه حمایت مردم شمال سودان و مسلمانان را فراهم میآورد و در واقع دولت با این حضور نظامی، زمینه حمایتهای مردمی را از خود فراهم میکند.
قبل از انجام همهپرسی در زمستان گذشته، دولت سودان تاکید داشت که اول مرزها در این منطقه تقسیم شود بعد همهپرسی انجام گیرد، اما این اصرار نادیده گرفته شد و دولتهای غربی توصیه سودان را که این امر میتواند زمینهساز اختلاف 2 بخش باشد، قبول نکرده و همهپرسی را برگزار کردند.
اکنون برخی بر این نظرند که دولتهای غربی الگوی انگلیسی جدایی کشمیر بین هند و پاکستان را مد نظر قرار دادهاند (منطقه کشمیر همچنان پس از سالها منطقهای مورد اختلاف بین 2 کشور است و 2 بخش کشمیر هندی و پاکستانی داریم که تاکنون زمینهساز 4 جنگ بین 2 کشور بوده است). این نگاه باعث شده است تا منطقه ابیی که از نظر ثروتمندی و سرسبزی مانند کشمیر است بر اساس این الگو بازسازی شود و مرزهای آن تعیین نگردد.
شورای امنیت و غرب، این رویکرد سودان را به منزله اشغال دانستهاند. نتیجه این رویکرد چه خواهد بود؟
اقدام دولت سودان از آنجا که سرنوشت ابیی مشخص نشده هرگز به معنای تصرف یا اشغال نیست. البته رسانههای غربی و حتی شورای امنیت سازمان ملل سعی کردهاند که از این واقعه تحت عنوان تصرف ابیی و اشغال جنوب سودان یاد کنند. به طوری که شورای امنیت هم خواسته است سودان نیروهای خود را از این بخش خارج کند، بدون اینکه اشارهای به مقصر حادثه کند که طبیعتا به معنی این است که شورای امنیت سازمان ملل و دولتهای غربی در این مقطع سعی میکنند که از طریق جنوب، سیاستهای گذشته خود را برای تضعیف دولت سودان شمالی ادامه دهند. جدا از آن نیز اتحادیه اروپا مبلغ 200 میلیون دلار برای کمک به دولت سودان جنوبی تصویب کرد که این امر در چنین شرایطی بیانگر این است که آنان قبل از بررسی مقصر واقعه به دنبال حمایت از منطقه و دولت جنوب هستند و کوشش میکنند مسأله اصلی را نادیده بگیرند. در حالی که باید کشتار ارتش جنوب (که حتی نیروهای سازمان ملل را مورد حمله قرار داده است) را مد نظر داشته باشند.
منطقه نفتخیز ابیی از جمله نقاط استراتژیک سودان است. اگر به پیامدهای حضور نظامی ارتش سودان در این منطقه بویژه در سطح قاره سیاه نگاهی داشته باشیم، چه پیامدهایی خواهد داشت؟
قنادباشی: دنیای غرب درصدد طرحی شبیه طرح کشمیر بین هند و پاکستان در این منطقه است تا باقی گذاشتن استخوان لای زخم دو طرف همواره بر سر این امر درگیر باشند و دلارهای نفتی خود را صرف خرید تسلیحات کنند
پیامدهای آن این است که دولتهای غربی همچنان که تاکنون نشان دادهاند طبیعتا واکنشهای تندتری از خود نشان میدهند. شورای امنیت هم این امر را محکوم کرده است. در جنوب سودان هم ممکن است بین برخی قبایل و گروهها، مخالفتهایی را برانگیزاند، ولی در بخش اصلی سودان، شمال و مرکز سودان این اقدام دولت مورد حمایت مردم است و حتی کشورهای دیگر آفریقایی که در جهت وحدت آفریقا حرکت میکنند و جدایی جنوب سودان را حرکتی برخلاف مسیر راهبرد کلی دولتهای آفریقایی میدانند، این اقدام دولت سودان را درست تصور میکنند، چرا که آنچه به معنی جدایی صورت گرفته، سیاستی استعماری است. زیرا بر خلاف شیوه اتحادیه آفریقا و پارلمان واحد است که میخواهد پول واحد و جهتگیریهای واحد را دنبال کند. در این میان چون جنوب سودان مورد حمایت غرب و استعمار است، لذا دولت های قاره آفریقا هر امری که به نفع دولت مرکزی سودان باشد، آن را امری آفریقایی میدانند و از آن حمایت میکنند.
با توجه به اینکه شورای امنیت سازمان ملل متحد از خارطوم خواسته نیروهای خود را از این منطقه فورا خارج کند، آیا ممکن است فشارهای غرب و شورای امنیت، عمرالبشیر را مجبور به عقبنشینی کند؟
فشارهایی که غرب میتواند در حال حاضر به سودان بیاورد بسیار کم است. در گذشته هم این امر بسیار اندک بود و در حال حاضر بسیار کمتر شده است. هر اقدام دولتهای غربی علیه دولت سودان در شرایطی که موج بیداری کشورهای همسایه سودان را فرا گرفته به معنی گسترش حرکتها و نهضتهای ضدغربی خواهد بود. بااین حال دولتهای غربی خوب میدانند در صورت تحریم بیشتر، اعمال فشار بیشتر نظامی، سیاسی و اقتصادی علیه دولت سودان در واقع شعلههای مخالفت با غرب را در مصر، یمن لیبی و... روشن میکنند. لذا اعمال فشار بر سودان در شرایط حاضر برای غرب غیرممکن است، زیرا سودانیها دیپلماسی بسیار قویای دارند و همچنین بسیار حساب شده وارد ابیی شدهاند. از سوی دیگر وجود نفت در این منطقه هر چند کم (300 هزار بشکه در روز است) و هرگونه فشاری بر بازار نفت، اثرگذار خواهد بود و جنگ بر سر مناطق نفتخیز بر قیمتهای جهانی اثر گذاراست و در نهایت به نفع غرب نخواهد بود.
این اختلاف و درگیریها در منطقه ابیی چه تاثیری بر دولت جنوب سودان میگذارد و آیا ممکن است حامیان خارجی استقلال این منطقه را کمتر کنند؟
دولت سودان جنوبی مشکلات عدیدهای دارد، اختلافات قبیلهای بر سر حکومتی که در شرف تشکیل است، زیرساختهای ضعیفی که برای اداره امور دارد، نیروی انسانی و کادری که برای دولت لازم دارد، همچنین از لحاظ توسعه انسانی و آموزشی نیز در سطح نازلی است، یعنی به اندازه کافی مشکلات متعدد دارد.
در همان حال اکنون پا به عرصه به رسمیت شناخته شدن میگذارد . در نتیجه ، این کنش و مواجهه با شمال در منطقه ابیی شاید کوششی باشد برای ترغیب قبایل که به دشمن مشترکی (سودان شمالی) فکر کنند. شاید هم هدف اولیه از حمله به ارتش سودان و واداشتن ارتش برای حضور در ابیی این است که قبایل جنوب را برای اعلام رسمیجدایی جنوب در تیرماه متحد کنند.
با توجه به وضعیت فعلی، آینده منطقه ابیی را چگونه پیشبینی میکنید و چه سناریو یا سناریوهایی را میتوان برای آن ترسیم کرد؟
طبیعتا دنیای غرب درصدد طرحی شبیه طرح کشمیر بین هند و پاکستان در این منطقه است و همچنین باقی گذاشتن استخوان لای زخم که دو طرف همواره بر سر این امر درگیر باشند و دلارهای نفتی به دست آورده در این راه را خرج خرید تسلیحات کنند.
در این سناریو که بخشی از آن با ترویج مذهب مسیحی و زبان انگلیسی و بدبین کردن دو طرف به هم، فراهم میشود، بدبینیهایی بین دو طرف به وجود میآورند. از این رو نمیتوان متصور شد ابیی منطقهای آرام باشد، اما دنیای غرب به دلیل ضعف بسیار، نیازی که به نفت و بازار برای کالا و تشکیل پایگاه در آفریقا و ناتوانی در جهت مخالفت با وحدت آفریقا دارد موجب میشود تا اجرای این نقشهها به حداقل ممکن محدود شود.
با توجه به نفتخیزی ابیی تاچه حد ممکن است تفاهمنامهای بین دولت شمال و جنوب برای تقسیم منابع نفتی آن در آینده امضا شود؟
دولت سودان از نظر دیپلماسی بسیار قوی است و نشان هم داده است که میتواند در زمان لازم و به نفع مردم سودان گامهای زیادی بردارد. این احتمال وجود دارد که تفاهمنامهای بین دو طرف امضا شود.
اما در حال حاضر دولت سودان بر این نظر است که تقسیمی صورت نگیرد و این منطقه جزئی از خاک اصلی سودان باشد. از این رو حاضر است برای آن بجنگد که موضعی درست هم هست و مورد تایید مردم سودان و دولتهای انقلابی. در صورتی که جنوبیها حاضر به امتیاز دادن شوند و از منطقه ابیی دست بردارند توافقنامهای در این زمینه با دولت سودان امضا خواهد شد وگرنه با توجه به ضعفی که در جنوب هست دولت سودان با قدرت بر مواضع خود پافشاری خواهد کرد.
علی رمضانی / جامجم
سخنگوی کمیسیون امور داخلی کشور و شوراهای مجلس در گفتگو با جام جم آنلاین خبر داد
در گفتگو با جام جم آنلاین مطرح شد
یک تحلیلگر مسائل بینالملل در گفتگو با جام جم آنلاین مطرح کرد
سید رضا صدرالحسینی در گفتگو با جام جم آنلاین مطرح کرد
سخنگوی کمیسیون امور داخلی کشور و شوراهای مجلس در گفتگو با جام جم آنلاین خبر داد
در گفتگو با جام جم آنلاین مطرح شد