مراسم ازدواج در میان کردهای شمال خراسان

سرچشمه آب به تور می افتنداز میان آیین های مختلف ، رسوم مربوط به ازدواج از جالبترین گونه های مراسم به شمار می آیند

کد خبر: ۳۵۷۴

این امر در مورد آیین ازدواج در ایلات کرد شمال خراسان نیز مصداق دارد در مورد ازدواج ، نخستین مرحله کار، معمولا به عهده زنهایی است که دخترها را بیشتر و بهتر می شناسند و می دانند در کدام خانواده دختر دم بخت وجود دارد و این که کدام دختر، شایسته ازدواج با پسرشان است معمولا هنگام آب آوردن از چشمه ، شیردوشی گذر گله از کنار "او به "، مواقعی بود که امکان انتخاب دختر دلخواه برای پسران نیز فراهم می آمد، اما در بیشتر مواقع زنان با تجربه خانواده دخترها را انتخاب می کرده اند پس از انتخاب دختر مناسب ، مراحل مختلف ازدواج شکل میگرفت.خواستگاری :خواستگاری با حضور خانواده پسر در میان خانواده دختر آغاز می شود هدف از انجام مراسم خواستگاری ، به دست آوردن نظر پدر و مادر دختر نسبت به پسر و موضوع زناشویی دختر بوده است ؛ اما جالب آن که در بیشتر اوقات ، خانواده پسر اعلام نمی کنند که قصد خواستگاری دارند و برای حضور در خانواده دختر، ترفندهای مختلفی را به کار می برند؛ مثلا می گویند: فلان حیوان ما گم شده ، شما ندیدید؛ یا این که رهگذریم و تشنه ، قدری آب به ما لطف کنید و البته صاحبخانه با توجه به وضع لباس و ظاهر آنان ، پی می برد که هدف ، خواستگاری است و آنها را به داخل منزل دعوت میکنددر مرحله اول ، مادر داماد به همراه خواستگاران نمی رود؛ این وظیفه بقیه اعضای خانواده است که از اصالت خانواده دختر، کمال و توانایی کار و این که دختر نقص ظاهری نداشته باشد، اطلاعاتی را کسب کنند اگر در این مرحله خواستگاران دختر را نپسندیدند، طولی نمی کشد که خداحافظی می کنند و می روند؛ اما اگر اوضاع مناسب و نظر مثبت بود، عنوان می شود که ما برای خواستگاری دختر برای فلان پسر آمده ایم اگر نظر خانواده دختر نیز موافق باشد، می گویند: سرچاوان )بر روی چشم (، و بعد قول مراسم بعدی گذاشته میشود.در مراسم خواستگاری رسمی ، پدر داماد همراه چند نفر از ریش سفیدها و بزرگترهای طایفه به منزل دختر می رود.تهیه جهیزیه :در میان عشایر کرد شمال خراسان تهیه جهیزیه و لوازم مورد نیاز کلا به عهده خانواده داماد است ؛ یعنی داماد باید جهیزیه را تهیه کند و یا پولش را بدهد. اگر در خانواده دختر، قبلا دختری شوهر دار شده باشد، میزان جهیزیه به همان مقدار دختر قبلی خواهد بود. اگر دختری قبلا در این خانواده شوهر نکرده باشد، در کار آشنایان و همترازان خود نگاه کرده و خانواده دختر، پیشنهاد مربوط به میزان جهیزیه را اعلام می کنند. و مورد سوم بدین شکل است که خانواده دو طرف با بحث و گفتگو، به میزان جهیزیه مورد توافق میرسند.قند شکستن :پس از توافق ، اگر در ایل عاقد برای برگزاری مراسم عقد بود، مراسم در همانجا برگزار می شود؛ و اگر نبود، عروس و داماد را برای عقد ازدواج به شهر می برند و پس از آن ، مراسم شیرینی خوری )قند شکستن ( برگزار می شود. روز پس از عقد، پدر یا بزرگتر داماد، دعوتنامه ها را برای میهمانان راه دور می فرستد یا پیکی را با کاغذی به عنوان یکی از مدعوین ، روانه می کند و خود نیز باقی میهمانان را دعوت می کند. در روز تعیین شده ، همه میهمانان به منزل پدر داماد می روند. پیش از روز انجام مراسم ، ابتدا از خانه داماد مقداری برنج ، روغن ، نان )یا آرد(، قند، چای ، شیرینی و یک یا چند گوسفند به خانه پدر دختر می فرستادند تا برای شام آن شب میهمانان دو طرف، تدارک لازم را ببینند.در نزدیکی خانه عروس ، ریش سفیدان و بزرگان خانواده عروس ، به پیشباز خانواده داماد می آیند و در برخی از اینها، گوسفندی نیز در پیش پای ایشان قربانی می شود. در آستانه در منزل پدر عروس ، خانمی با منقل افروخته و اسپند در داخل سینی در انتظار می ایستد و به محض ورود میهمانان ، به آنان خوشامد می گوید. میهمانان نیز به فراخور حال ، با اهدای مبلغی پول و تبریک گفتن ، وارد منزل پدر عروس میشوند.پس از پذیرایی ، ریش سفیدی که نقش بزرگتری را به عهده دارد، دستور می دهد خوانچه ها را از اتاق دیگر به اتاق پذیرایی بیاورند و به یکی از خدمتکاران اشاره می کند که پوشش خوانچه را بردارد. پس از برداشتن سرپوش خوانچه ها، ریش سفید خانواده عروس ، رو به میهمانان می کند و می گوید: اگر امانتی دارید، تحویل دهید. یکی از اعضای خانواده داماد که آورنده پول است ، پیش می رود و پول را که در دستمال ابریشمی پیچیده است، تقدیم میکند.حنابندان :رسم این است که در خانه داماد، مقداری از همان حنایی که برای داماد تهیه شده ، در ظرفی می ریزند و یکی از زنان وابسته به خانواده داماد، آن را به خانه عروس می برد. این ظرف حنا، باید با چند هدیه مناسب و قیمتی برای عروسی همراه باشد. در شب حنابندان ، تعدادی از همسالان و دوستان عروس ، دورش جمع میشوند و شادی میکنند.پس از حنابندان ، به میهمانان شام داده می شود و از این به بعد دختر و پسر رسما همسر یکدیگر به حساب می آیند.