اصفهان بازهم ناله‌ بناهای تاریخی را خواهد شنید؟

ضعف میراث فرهنگی

اما چرا میراث فرهنگی ضعف نشان داد و اغلب وادار به توافق شد؟

شاید کم‌رمقی این سازمان ناشی از تغییرات مدیریتی و مقطعی بودن برنامه‌هایش بود که در طی سال‌های گذشته صورت گرفت. خوب می‌دانیم که وقتی برنامه‌ها مقطعی باشد به یقین نمی‌تواند اقتدار لازم را نیز به مدیریت‌ها ببخشد، در حقیقت کارشناسی و مطالعاتی بودن برنامه‌ها در کنار تصویب ضمانت‌های قانونی اجرایی برای آن است که می‌تواند ضمن بقای یک مدیر، او را به توفیق هم برساند.

اسفندیار حیدری‌پور، رئیس سازمان میراث فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری استان اصفهان در این‌باره به جام‌جم می‌گوید: از این به بعد این سازمان ضمن افزایش کمی و کیفی سطح نظارت در تمامی پروژه‌های عمرانی شهر که به نوعی به این سازمان و حوزه میراث باز می‌گردد، با تخلفات بیش از گذشته و به صورت قانونی، قاطع و جدی برخورد می‌کند، به نحوی که شاید مسوولان در برخی مواقع مجبور شوند بین میراث فرهنگی یا توسعه یکی را انتخاب کنند.

وی اعتقاد دارد اگر زمان یاری کند، با عزم جدی که برای تحقق چند برنامه کلیدی در حوزه میراث فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری شکل گرفته است، بسیاری از مشکلات کنونی اصفهان حل می‌شود. برای مثال میدان نقش جهان با تمامی انتقادهایی که نسبت به وضعیت کنونی آن، بازارها و بخش‌های مرتبط بدان وجود دارد «مانند صنایع دستی که در این میدان عرضه می‌شود»، سامان خواهد گرفت و مردم اقتدار، سیاست و اقتصاد را در این میدان به همان نحو که انتظار آن را دارند، شاهد خواهند بود.

به گفته وی، امسال پنج پروژه عظیم برای ساماندهی بناها و میراث تاریخی و گردشگری اصفهان آغاز می‌شود و جامعیت و مطالعاتی بودن این طرح‌ها و ضمانت‌هایی که برای اجرای آنها در نظر گرفته شده است، به نحوی نخواهد بود که با تغییرات مدیریتی در این سازمان، این برنامه‌ها به تعویق بیفتند یا نیمه‌کاره رها شوند. حیدری‌پور می‌گوید قصد دارد امسال پرونده حاشیه‌ها در بخش میراث فرهنگی اصفهان را ببندد و اثبات کند که می‌شود گاهی هم در حاشیه‌ها فرصت‌های بالقوه را دید و به جای آن که زمان را از دست داد، در متن کار قرار گرفت و اصل‌‌ها را فدای حاشیه‌ها نکرد.

وی اعقاد دارد: شاید برخی از حاشیه‌هایی که تاکنون درخصوص میراث فرهنگی اصفهان وجود داشته حساسیت‌ها را بالا برده، به خاطر آن بوده است که سطح نظارتی ما در پروژه‌های عمرانی سازمان‌هایی که مرتبط به حوزه میراث فرهنگی هستند، محسوس و زیاد نبوده است، به عبارتی ما در بحث ساخت و سازها و کیفیت آنها در بافت‌های تاریخی یا مرتبط به بخش میراث فرهنگی، تاکنون حضور خاصی نداشته‌ایم اما از این به بعد و تا آنجا که سیاستگذار و قانون به ما اجازه داده است، نظارت خواهیم کرد و قطعا با تخلف‌ها هم برخوردهایی جدی‌تر خواهیم داشت.

رئیس سازمان میراث فرهنگی اصفهان درباره پرونده مترو اظهار کرد: مترو برای عبور از چهارباغ اجازه میراث فرهنگی را نداشت و این سازمان وقتی وارد کار شد که این طرح در نیمه‌های راه بود. اما در حال حاضر شرایط فرق کرده است و نظارت همزمان ما در این پروژه وجود دارد. اگر این نظرات اعمال نشود، مسوولان مربوطه باید تصمیم بگیرند که بین مترو و بناهای تاریخی یکی را انتخاب کنند.

وی درباره پروژه میدان عتیق و حرف و حدیث‌هایی که درباره این طرح نیز وجود دارد، تاکید می‌کند که بخش زیرگذر این پروژه مجوزهای لازم را از میراث فرهنگی گرفته است، اما بحث میدان آن هنوز دارای مجوز قطعی از سوی ما نیست، یعنی در بحث معماری، ترکیب و جزییات و کلیات این بخش طرح، چیزی به تایید ما نرسیده است؛ البته در حال پیگیری هستیم که مبادا اتفاق ناگواری پیش بیاید.

حیدری‌پور، درباره مسجد جامع اصفهان نیز باوجود اتفاقات خوب و بد آن در سال‌های اخیر وعده می‌دهد دوستداران بناهای تاریخی، خبرهای خوبی درباره این مسجد خواهند شنید، وی می‌گوید: دو اتفاق مبارک برای این مسجد در حال وقوع است. یکی ثبت محور تاریخی، فرهنگی و طبیعی اصفهان در فهرست آثارجهانی که با این کار، مسجد جامع نیز به عنوان یک آثار ارزشمند واقع در این محور، جایگاه والایی خواهد یافت. اتفاق دوم، ثبت 14 مسجد تاریخی ایران در فهرست آثار جهانی است که مسجد جامع اصفهان در کنار مسجد جامع نطنز، اردستان و نائین از اصفهان کاندیدای ثبت میراث فرهنگی هستند که امیدواریم امکان تحقق آنها فراهم آید و در کنار این اقدامات با مدیریت مستقلی نیز که برای مرمت آن پیش‌بینی کرده‌ایم، مشکلات این بنا هم سامان بگیرد.

رئیس سازمان میراث فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری استان اصفهان درباره میدان نقش جهان به مشکلاتی چون خطر رطوبت به واسطه وجود تجهیزات فرسوده آب و فاضلاب و همچنین شیب‌دار بودن کف میدان و تجمع آب در زیر پایه‌های بناهای اطراف، نصب 2 دستگاه آسانسور در نقش جهان که رئیس سابق سازمان میراث فرهنگی اصفهان در اسفند 87 دستور آن را داد، برگزاری مراسم‌ مناسبتی در این میدان، ارتعاشات صوتی فراوان و ایجاد آلودگی بصری در پی نصب داربست‌های مختلف و... که به تخریب تدریجی این میدان منجر خواهد شد اشاره می‌کند و می‌گوید که یک پروژه عظیم 5 ساله برای این میدان در نظر گرفته‌ایم که با اجرای این طرح بسیاری از این مشکلات حل خواهد شد.

وی سپس اشاره‌ای به خانه‌های تاریخی اصفهان کرده و خبر می‌دهد که برای این خانه‌ها نیز چند کار بزرگ در شرف انجام است. برای مثال یک ردیف اعتبار برای این خانه‌ها در نظر گرفته شده است.

آسیه اسدپور / جام‌جم اصفهان