دعوای مسوولان اصفهانی برای رسمیت شناختن یونسکو

ماجرای برج جهان نما و مزاحمت آن برای چشم انداز میدان تاریخی نقش جهان از سال 2004 و اجلاس جهانی یونسکو در دوربان آغاز شد. کارشناسان یونسکو از مقامات ایرانی خواستند برای جلوگیری از خروج میدان نقش جهان از فهرست آثار جهانی این برج را کوتاه کنند. پس از مدت‌ها کش و قوس بالاخر جهان نما کوتاه شد اما نه به آن اندازه که مد نظر یونسکو بود. یک طبقه دیگر آن نیز باید کوتاه می‌شد تا نظر موافق کارشناسان یونسکو جلب می‌شد.

یونسکو به ایرانی‌ها تا ماه فوریه 2010 فرصت داد و مسوولان ایرانی هم چهارشنبه هفته گذشته مراسم نمادینی را برای آغاز عملیات کوتاه کردن این برج بر پا کردند. این مراسم با حضور استاندار اصفهان، معاون سازمان میراث فرهنگی و رئیس سازمان میراث فرهنگی اصفهان برگزار شد.

پس از این مراسم در حالی که همه منتظر کوتاه شدن این برج بودند عباس حاج رسولی‌ها که اکنون رئیس شورای شهر اصفهان است، به «جام‌جم» اعلام کرد: ما تشخیص می‌دهیم برج جهان نما چقدر باید کوتاه شود، نه سازمان یونسکو.

او در گفتگو با ایسنا درباره تعیین ضرب‌الاجل از سوی یونسکو برای تخریب برج جهان‌نما گفت: ما یونسکو را نمی‌شناسیم و به یونسکو کاری نداریم، خیلی احمقانه، نفهمی و کودنی است که یونسکو بخواهد میدان نقش جهان را به‌خاطر برج جهان‌نما از فهرست آثار جهانی خارج کند.

او در بخش دیگری از حرف‌هایش به قضایای پشت پرده‌ ماجرای برج جهان نما اشاره کرد، اما از این قضایا و این که شامل چه مسائلی می‌شوند سخنی به میان نیاورد.

او تعدیل یک طبقه دیگر از این برج را جو سازی رسانه‌ها در این باره دانست و افزود: هنوز شورای شهر اصفهان 3 میلیار تومان از سازمان میراث فرهنگی بابت تخریب این برج طلبکار است.

حاج رسولی‌ها در حالی این سخنان را بر زبان می‌آورد که معاون حفظ، احیا و ثبت آثار سازمان میراث فرهنگی و گردشگری کشور در مراسم نمادین تعدیل جهان نما درباره تأمین هزینه‌های تخریب طبقه آخر برج جهان‌نما، گفته بود: در دور دوم سفر هیأت دولت به اصفهان مقرر شد بخشی از هزینه 3 میلیارد تومانی تخریب از سوی هیأت دولت، بخشی از سوی سازمان میراث فرهنگی و مابقی از طریق استانداری استان اصفهان تأمین شود.

حاج رسولی‌ها در پاسخ به این سوال که استانداری اصفهان معتقد است ؛ برای حفظ یک اثر تاریخی در فهرست جهانی باید یک طبقه دیگر از این برج تخریب شود، گفت: استانداری اصفهان اگر می‌تواند خودش این برج را کوتاه کند.

این در حالی است که استاندار اصفهان چنین نظری ندارد. علیرضا ذاکر اصفهانی روز گذشته نیزبر تأمین نظر یونسکو تاکید کرد و گفت: تخریب برج جهان‌نما ادامه خواهد داشت. او افزود: ارتفاع برج جهان‌نما، سبب شده تا چشم‌انداز میدان نقش جهان خدشه دار شود. به همین خاطر استانداری و سازمان میراث فرهنگی اصفهان برای نشان دادن حسن نیت خود به سازمان‌های بین‌المللی، در تلاش‌اند، به سرعت با تعدیل یک طبقه باقیمانده، نظر مثبت یونسکو را جلب و میدان نقش جهان را همچنان در فهرست آثار جهانی حفظ کنند.

چندی پیش بازرسان یونسکو با بازدید مجدد از روند تعدیل برج جهان‌نما ضرب الاجلی را معین کرده بودند که بر اساس آن ایران تا اول فوریه سال 2010 میلادی (12 بهمن‌ماه 1388) فرصت دارد، تا با هماهنگی استانداری اصفهان طبقه چهارم این برج را تخریب کند.

برج 50 متری جهان‌نما سال 1375 در فاصله 700 متری میدان امام(ره) اصفهان با تخریب کاروانسرای صفوی و با وجود مخالفت‌های سازمان میراث فرهنگی و نهادهای فرهنگی ساخته شد.

در سال 1380 بازرسان یونسکو با دیدن این برج از پله سوم مسجد شیخ لطف‌الله در میدان امام (ره) اعلام کردند، خط آسمانی و منظر تاریخی و فرهنگی این میدان مخدوش شده است و اگر دولت ایران برای تعدیل برج جهان‌نما اقدام نکند، میدان نقش جهان در فهرست میراث جهانی در خطر قرار می‌گیرد.

حالا باید منتظر ماند و دید ماجرای برج جهان نما و میدان نقش جهان بالاخره چه سرانجامی می‌یابد.

سازمان علمی فرهنگی ملل متحد یونسکو مسوولیت ثبت آثار باستانی تاریخی در فهرست جهانی ومراقبت از حریم آنها رابه عهده دارد.