رکوردشکنی در بخش بین‌المللی جشنواره تئاتر فجر

مسوول کمیته بین‌الملل جشنواره تئاتر فجردرادامه افزود: تاکنون 35 اثر برای حضور در بخش‌های مختلف گزینش شده‌اند که حداکثر 18 نمایش به جشنواره راه پبدا خواهند کرد. از آن میان 9 تا 10 نمایش در بخش مسابقه بین‌الملل،2 تا 3 اثر در بخش خارج از مسابقه و 5 نمایش نیز در بخش ملل به روی صحنه می‌روند.

وی در ادامه گفت: ‌قرار بود بخشی با عنوان تولید مشترک هم در جشنواره وجود داشته باشد که تاکنون فقط نمایش شاهنامه که تولید ایران و آلمان است آماده شده و سرنوشت 2 ‌کار مشترک با هلند و برزیل هنوز مشخص نیست.

همچنین در حالی که تنها حدود 40 روز به شروع جشنواره تئاتر فجر باقی مانده است وپیش از این گفته شده بود که بخشی نیز به آثار تئاتری کشورهای عضو اکو اختصاص داده خواهد شد، اطبایی اعلام کرد: مذاکراتی با سازمان همکاری‌های فرهنگی منطقه‌ای اکو به منظور شرکت کشورهای عضو این سازمان منطقه‌ای در جریان است که در صورت همکاری مسوولان، این بخش نیز به جشنواره اضافه خواهد شد.

بازار تئاتر ایران

اما یکی از اتفاقات خوب امسال، راه اندازی بازار تئاتر ایران است که در معرفی هنرهای نمایشی کشور به جهان قدمی مثبت محسوب می‌شود. مسوول کمیته بین‌الملل جشنواره اضافه کرد: ‌بازار تئاتر ایران در 5 روز اول جشنواره با 40 غرفه در طبقه دوم تالار وحدت برپا می‌شود و بیش از50 مدیر بین‌المللی جشنواره‌های معتبر جهانی در آن حضور خواهند داشت.

وی هم چنین درباره به نتیجه نرسیدن مذاکرات با برخی از گروه‌های خارجی توضیح داد: با توجه به شرایط فرهنگی کشورمان، امکان حضور تعدادی از گروه‌ها فراهم نیست و همچنین برخی تقاضاهایی دارند که امکان برآورده شدنش را نداریم. برای نمونه یک گروه استرالیایی برای شرکت در جشنواره تقاضای دستمزد 40 هزار دلاری داشتند که به همین دلیل ما آنها را کنار گذاشتیم.

درپایان نشست دیروز، محمد اطبایی با اشاره به منتفی شدن حضور خبرنگاران رسانه‌های خارجی در جشنواره، افزود: در این دوره قصد داشتیم زمینه حضور خبرنگاران خارجی را در جشنواره ایجاد کنیم که چون مجوز حضور آنان تنها با نظر مرکز هنرهای نمایشی صورت نمی‌گیرد و نهادهای دیگری هم در این حوزه دخیل هستند، به نتیجه نرسید.

غیبت نام‌های بزرگ جهان

اگرچه جشنواره تئاتر فجر برای نخستین بار در سال 1370 با عنوان بین‌المللی برگزار شد، اما از سال 1377 بود که این رویداد هنری واقعاً شکلی جهانی پیدا کرد. در تمام این سال‌ها اگرچه شرکت آثاردیگر کشورها در جشنواره فعالیتی مثبت بوده و باعث شده تا هنرمندان ایرانی با کارهای آن سوی مرزها آشنا شوند، ولی تا امروز معلوم نیست ملاک انتخاب این کارها چه بوده و چه چیزی هیأت بازبینی را به گزینش این نمایش‌ها مجاب کرده است.

از مهمانان خارجی دوره‌های گذشته می‌توان به روبرتو چولی و گروه روهر آلمان اشاره کرد که راه را برای همکاری مشترک و ارتباط تئاتر2 کشور فراهم کردند. آنان اولین خارجی‌ها بودند که پس از انقلاب اسلامی برای اجرای تئاتر به ایران آمدند و در ادامه پلی شدند بین تئاتر ایران و اروپا.

اما شاید معروف‌ترین کارگردان خارجی که در دوره‌های گذشته جشنواره تئاتر فجر به ایران آمده، کلاوس پایمن آلمانی است که در 2 دوره متفاوت،2 نمایش ریچارد دوم از شکسپیر و ننه دلاور نوشته برتولت برشت را در تهران اجرا کرد.

پاول ژیکوت از کشور لهستان نیز از کارگردانانی است که با 2 نمایش کارمن فونبر و چه مرد ظالمی در 2 سال توانست نظر مثبت مخاطبان و داوران جشنواره را به خود جلب کند.

متاسفانه در کارنامه چند ساله جشنواره فجر، نام‌های بزرگ تئاتر جهان کمتر به چشم می‌خورد و این از اعتبار بخش بین‌الملل آن کاسته است. برای امسال هم اگرچه تقاضاها از سوی گروه‌های خارجی برای حضور در جشنواره زیاد بوده است، اما به نظر نمی‌رسد بتوانیم میزبان چهره‌های بزرگ این عرصه در تهران باشیم. هرچند دیروز دبیر بخش بین‌الملل بیست و هشتمین دوره جشنواره،‌ حضور یک کارگردان مطرح بین‌المللی را در تهران نوید داد و اعلام نام او را به بعد موکول کرد تا همه شگفت زده شوند.