روزهای سخت در انتظار عراق و پاکستان

هرچند دو کشور فاصله جغرافیایی و مسافتی قابل توجهی دارند اما تحولات دو کشور دارای شباهتهایی است که حتی در مواردی می توان عوامل مشترکی را برای رویدادهای آنها برشمرد. در پاکستان، طالبان به عنوان بخشی از گروههای قدرت طلب خواستار پایان عملیات نظامی ارتش در مناطق مرزی و حضور در عرصه سیاسی هستند. محوریت تحرکات آنها را انجام حملات انتحاری و انفجارهای متعدد در بازارها و مراکز پر تردد و حتی در نزدیکی مراکز نظامی شامل می شود که تاکنون صدها کشته و زخمی برجای گذاشته است. در عراق نیز بعثی ها و برخی گروههای وابسته به القاعده که از حمایت برخی کشورهای عربی برخوردارند نیز به دنبال حضور در انتخابات پارلمانی و در نهایت ورود دوباره به صحنه قدرت هستند. آنها که تا حدودی با بهره گیری از شرایط ناآرام و ملتهب کشور در بخش های نظامی وارد شده اند برآنند تا با حمایت برخی کشورهای عربی و حتی آمریکا در انتخابات آتی عراق باردیگر قدرت را در دست گیرند. آنها نیز مانند طالبان پاکستان با بحران سازی و انفجارهای خونین در کنار تخریب چهره دولت مرکزی عراق و در حالی که از حمایت های برخی کشورهای عربی برخوردارند خواستار موافقت با حضور آنها در انتخابات با تغییر در قانون انتخابات هستند.

نکته مشترک در تحولات پاکستان و عراق خواسته ها و سیاست های آمریکا است که اهدافی خاص را در دو کشور پیگیری می کند. آمریکا که با ادعای استراتژی جدید افغانستان به تشدید نظامی گری در این کشور می پردازد از محورهای کاری خود را همراه ساختن پاکستان با اهداف جنگ طلبانه خود قرار داده است. جلب رضایت پاکستان برای افزایش حملات به مناطق مرزی به عنوان مرکز طالبان ، پذیرش تاسیس پایگاه نظامی آمریکا در این کشور ، اجرای حملات هواپیماهای آمریکایی در مناطق مرزی پاکستان و افغانستان که صدها کشته و زخمی برجای گذاشته از جمله اهداف آمریکا در قبال اسلام آباد است. آمریکا تلاش دارد تا پاکستان را نیز از محورهای اصلی بحران های جهانی معرفی کند تا در لوای آن توسعه طلبی های نظامی خود در منطقه را اجرایی و حتی بر عرصه سیاسی و نظامی آن سلطه یابد.

آمریکا در قبال عراق نیز خواستار اموری چون دگرگونی در ساختار سیاسی کشور با محوریت ورود اعضای حزب بعث و کاهش قدرت گروههای شیعه و عدم بررسی توافقنامه امنیتی بغداد – واشنگتن در پارلمان عراق برای حضور طولانی مدت آمریکا در این کشور است. هرچند که آمریکا ادعا می کند طرح خروج  از عراق در سال 2011 را اجرا می کند اما شواهد از طرح حضور بلند مدت در این کشور به بهانه های مختلف حکایت دارد. آمریکا با بهره گیری از انفجارها و بحران های امنیتی در عراق برای رسیدن به این اهداف فعالیت می کند.

در جمع بندی کلی از تحولات پاکستان و عراق می توان گفت که مجموعه ای از مولفه های داخلی و خارجی که شباهت های ظاهری و بنیادی بسیاری به هم دارند به بحران سازی و تشدید ناآرامی ها در این کشورها منجر شده است. تشدید تحرکات طالبان و بعثی ها در کنار آمریکا و حتی صهیونیست ها موجب شده تا پاکستان و عراق با موجی از بحران های امنیتی مواجه باشند که نتیجه آن نیز انفجارهای خونین این کشورها در روزهای اخیر است. روند تحولات نیز بیانگر استمرار و حتی تشدید این بحران ها در روزهای آینده خواهد  بود چرا که از یک سو تحرکات طالبان در پاکستان و بعثی ها در عراق برای کسب قدرت افزایش یافته و از سوی دیگر آمریکا نیز اهداف خود را در گرو بحران های امنیتی جستجو می کند در حالی که ملتهای دو کشور قربانی اصلی این تحرکات خواهند بود.

قاسم غفوری