انتخابات پرابهام افغانستان

اگر آرای یک صندوق انتخاباتی دور از چشم ناظران انتخاباتی و مردم دستکاری شود چطور می‌توان تقلب را ثابت کرد؟ این سوالی است که پس از مطرح شدن تردیدهایی پیرامون احتمال بروز تقلب انتخاباتی در افغانستان به سر زبان‌ها افتاد.

کد خبر: ۲۷۶۸۲۰

وقتی کمیسیون انتخاباتی افغانستان چهارشنبه گذشته پس از شمارش 17 درصد آرا از کسب 8/44درصد آرا توسط حامد کرزای،‌ رئیس‌جمهور و دستیابی عبدالله عبدالله، نزدیک‌ترین رقیب او به 1/35 درصد آرا خبر داد خیلی‌ها در افغانستان و حتی در خارج از این کشور با تردید به این نتیجه نگریستند.

کمیسیون انتخاباتی افغانستان اعلام کرده در حال بررسی شکایات است اما از آنجا که ناظران انتخاباتی در اکثر حوزه‌ها حضور نداشتند هیچ ادله و مشهوده برای اثبات تقلب در دست نیست. علاوه بر تعداد کم‌شماری از ناظران انتخاباتی خارجی که البته در حوزه‌های امن حضور داشتند ناظران مستقل افغانستان نتها 60 درصد حوزه‌ها را پوشش داده بودند.

در چنین شرایطی عملا امکان مشخص کردن این که اراده‌ای فراتر از خواست و اراده ملت افغانستان قصد تاثیرگذاری بر نتیجه انتخابات را دارد، وجود ندارد. هرچند عبدالله عبدالله و چند نهاد غیردولتی وجود بی‌‌نظمی در حوزه‌های رای‌گیری را مورد تائید قرار داده‌اند لیکن همیشه بی‌نظمی معادل تقلب در انتخابات نیست.

مقامات ارشد وزارت کشور و کمیسیون انتخاباتی افغانستان از عبدالله و سایر نامزدهای انتخابات خواسته است تا پیش از اتمام شمارش آرا از هرگونه اظهارنظر در مورد نتیجه انتخابات و وقوع تقلب در روند انتخابات احتراز کنند.

مارتین ونبیلرت، مدیر مرکز تحلیلی افغانستان در کابل، پایتخت این کشور می‌گوید: شرایط برگزاری انتخابات در افغانستان به گونه‌ای نبود که ناظران خارجی بتوانند در سراسر این کشور حضور پیدا کنند. او با تاکید بر این که نتیجه‌ای که در نهایت اعلام خواهد شد راهگشای بررسی احتمالات بعدی خواهد بود، می‌افزاید: اعلام آمار و ارقام غیرواقعی پیرامون تعداد شرکت‌کنندگان یا مثلا نرخ مشارکت بالای زنان می‌تواند ناظران خارجی را به قبول تقلب در انتخابات ترغیب کند.

ناهمخوانی آمارها مهم‌‌ترین عاملی است که ناظران را به سمت شناسایی موارد تقلب رهنمون می‌سازد. اجمل امین رامال، رئیس واحد فناوری اطلاعات کمیسیون انتخابات افغانستان معتقد است این ناهمخوانی تا 90 درصد از طریق الگوریتم‌های رایانه‌ای قابل شناسایی است.

به عنوان مثال چنانچه کرزای در دو شعبه نزدیک به هم10 درصد آرا کسب کند اما در حوزه دیگری در همان نزدیکی مثلا 90 درصد آرا به دست آورد احتمال وقوع تقلب در آن ناحیه قوت خواهد گرفت.

اکثر افغان‌ها اصولا به استقلال عمل کمیسیون مستقل انتخابات افغانستان باور ندارند. رئیس کمیسیون انتخابات افغانستان توسط کرزای و بدون جلب نظر دستگاه قضایی یا پارلمان افغانستان منصوب شده است.