دایناسورهای پرنده و انبوهی از معماهای بی‌پاسخ

 بخشی از این معما به دایناسورهای پرنده و چگونگی پـرواز بـرخی از آنهاست. دانش بشری در سالیان گذشته درخصوص چگونگی پرواز دایناسورهای کوچک بالدار، پیشرفت‌های خوبی داشته است، اما برای تقریبا یک قرن است که مباحث علمی فراوانی میان دیرینه‌شناسان درخصوص چـگـونـه بـه پـرواز درآمدن گونه‌ای منحصربه‌فرد و تقریبا درشت‌اندام از دایناسورها موسوم به پترازاروس‌ها به راه افتاده است. البته درخصوص پترازاروس‌های کوچک‌تر، استفاده از مدل پرندگان تا حدودی قانع‌کننده بوده است، اما زمانی که از دایناسوری با طول بالی در حدود 8 متر و وزنی نزدیک به 100 کیلوگرم صحبت می‌شود، استفاده از این مدل‌ها تا حدودی خارج از منطق می‌شوند. در اینجاست که برخی دانشمندان نظریه‌های متفاوتی مطرح می‌کنند، ازجمله این که این دسته از دایناسورها با استفاده از تکنیک و روشی متفاوت از آنچه که ما از پرندگان در ذهن داریم به پرواز درمی‌آمده‌اند. پرسش‌های بی‌پاسخ زیادی در این خصوص باقی مانده است و از این رو دانشمندان مختلفی در گوشه و کنار جهان ازجمله دانشگاه جان هاپکینز به استفاده از دانش‌های نوین برای پاسخگویی به آنها برآمده‌اند. استفاده از یافته‌های جدید دانش بیومکانیک یکی از این ابزارهاست که طی آن دانشمندان این دانشگاه تلاش می‌کنند با بررسی تلفیقی فیزیک و ساختار زیستی این حیوانات رازهایی نظیر چگونگی پرواز نمونه‌های غول‌پیکر آنها را برملا سازند، اما این تنها یک روی سکه است. دانشمندانی نیز بر این بـاورنـد کـه جـستجو در ناشناخته‌های دایناسورها موجب می‌شود که پس از فتح یک قله خود را در برابر انبوهی از قله‌های مرتفعتری ببینیم که تا پیش از این حتی پرسشی نیز برای تحریک حس کنجکاوی بشر مطرح نمی‌شده است.

* مقاله‌نویس مستقل در نیویورک و محقق در موزه تاریخ طبیعی شیکاگو
مترجم: مهدی پیرگزی