منشور کوروش در انتظار اقدام مسئولان برای بازگشت به وطن

محمدرضا مهر‌اندیش ـ مدیر موزه‌ ملی ایران ـ ایجاد شرایط لازم و حمایت اسفندیار رحیم‌مشایی ـ رییس سازمان میراث فرهنگی و گردشگری ـ برای ورود این اثر تاریخی و تنظیم موافقت‌نامه‌های حقوقی مورد نیاز دولتی را از اقدامات مورد نیاز برای نمایش منشور کوروش در موزه‌ ملی ایران ارزیابی کرد و گفت: موزه ملی با اشتیاق، همه‌ توان خود را برای بازگشت این اثر نفیس و منحصربه‌فرد جهانی به کار می‌گیرد.

براساس توافق‌های انجام‌شده میان رییس موزه‌ ملی ایران و مدیر موزه‌ بریتانیا قرا‌ر بود، منشور کوروش پس از پایان نمایشگاه «عصر صفوی» در موزه‌ بریتانیا برای چندماه در موزه‌ ملی ایران به‌نمایش گذاشته شود.

به گزارش ایسنا، این زمزمه‌ها همچنان به قوت خود باقی بودند تا در جریان برگزاری نمایشگاه‌ تمدن بابل در 11 نوامبر 2008 (20 آبان 1387) در موزه‌ی بریتانیا و نمایش منشور کوروش در کنار مجموعه‌ای از آثار تمدن کهن و ارزشمند بابل که به مدت چهارماه در این موزه به نمایش درآمدند، امانت دادن منشور کوروش به موزه‌ ملی ایران، برای تابستان امسال پررنگ‌تر شد.

30 بهمن‌ماه 1387 رییس موزه‌ ملی ایران در مراسم افتتاح نمایشگاه ایران عصر صفوی «شاه‌عباس و ایرانی دوباره» در موزه‌ بریتانیا، منشور کوروش را یکی از گنجینه‌های تاریخ تمدن جهان معرفی کرد و گفت: اکنون این گنجینه، زینت‌بخش موزه‌ بریتانیاست و طبق توافق های به‌عمل آمده، به‌زودی این اثر جهانی برای چندماه نمایش، به موزه‌ ملی ایران امانت داده می‌شود.

هم‌چنین سوم اسفندماه سال گذشته، به‌دنبال شرکت کردن قائم‌مقام سازمان میراث فرهنگی و گردشگری ـ حمید بقایی ـ در مراسم گشایش نمایشگاه «فرهنگ و هنر صفوی» در موزه‌ بریتانیا، روابط محکم‌تر از پیش شدند. بقایی در این مراسم در گفتگو با خبرنگار یکی از رسانه‌ها گفت: اکنون مذاکره‌ها میان مقامات موزه‌ بریتانیا و موزه‌ ملی ایران درباره‌ی نمایش چند‌ماهه‌ منشور کوروش در داخل ایران در جریان‌اند و پس از نهایی شدن مذاکره‌ها، این اثر منحصربه‌فرد و جهانی برای نمایش در داخل کشور به موزه‌ ملی ایران امانت داده می‌شود.

به روایتی دیگر قرار بود، منشور کوروش اردیبهشت‌ماه امسال در موزه‌ ملی به‌نمایش گذاشته شود، ولی با گذشت حدود دوماه، باید دل به قول‌وقرار‌های تابستانه بست، وعده‌هایی که از حضور منشور کوروش در تابستان امسال خبر دادند.

در سال 1879 میلادی (1285 شمسی) در کاوش‌های معبد بزرگ «اسگیلر» در شهر باستانی بابل در بین‌النهرین، هرمز رسام ـ یکی از اعضای گروه انگلستانی کاوش ـ منشور حقوق بشر جهان و بزرگ‌ترین نماد روحیه‌ بردباری ایرانیان را در زمان باستان کشف کرد. این شیئ استوانه‌ ای‌ که به‌شدت آسیب دیده و بسیاری از سطرهای آن از بین رفته بود، براساس مطالعه‌ خط شناسان، در سال 539 پیش از میلاد و زمان ورود سپاه فاتح ایران به بابل، به فرمان کوروش نوشته شده است. اکنون این لوح در بخش ایران باستان موزه‌ بریتانیا نگهداری می‌شود.

منشور کوروش در سال 1350 به‌مدت 10 روز از موزه‌ بریتانیا خارج شد و با بیمه‌ای پنج‌هزار پوندی برای جشن‌های 2500 ساله پادشاهی با وجود مخالفت دولت وقت بریتانیا به ایران آورده شد و در موزه‌ برج آزادی تهران به نمایش درآمد.

پس از آن در فروردین‌ماه 1383، رییس وقت موزه‌ ملی ایران ـ محمدرضا کارگر ـ برای نخستین‌بار از امانت گرفتن منشور کوروش هخامنشی و تعدادی از اشیای تمدن ایران به‌مدت یک یا دوسال، با هدف نمایش در موزه‌ ایران باستان، پس از تکمیل، بازسازی و گسترش فضای این موزه و افتتاح آن خبر داد.