یورش وادا به لابراتوارهای مشکوک

یک تفاهم‌نامه جدید

از نظر این مدیران شکی وجود ندارد که گرایش ورزشکاران به داروهای غیرمجاز برای کسب نتایج هرچه بهتر در سطح جهان، رشدی فزاینده داشته و پیوسته بیشتر شده است و بنابراین باید کاری کرد تا این دوال و  دایره شکسته شود. در همین ارتباط اخیرا یک قرارداد جدید همکاری میان دولت فرانسه و آژانس‌ جهانی ضد دوپینگ (وادا)‌ منعقد شده و براساس آن قرار است این دولت و همچنین آژانس ضد دوپینگ فرانسه مانع کار غیرقانونی هر شرکت و لابراتواری شوند که روند تولید داروها و مواد شیمیایی عرضه شده‌شان مشکوک باشد و اگر تخلفی در این خصوص صورت گیرد، در درجه اول دولت فرانسه مقصر و مسوول این سهل‌انگاری شناخته خواهد شد، وادا این حق را برای خود قایل خواهد بود که شدیدترین برخوردها را با خاطیان احتمالی داشته باشد و در صورت تکرار خطاها برای مقام‌های فرانسوی نیز مجازات‌هایی را در نظر بگیرد.

جلوگیری از خطا

وادا بر این باور است که اگر دولت‌ها کنترلی دائمی بر کار لابراتوارها و شرکت‌های سازنده فرآورده‌های شیمیایی  پزشکی داشته باشند، نطفه هر دوپینگی در همان ابتدا سرکوب خواهد شد؛ زیرا محصولات این شرکت‌ها اصولا به بیرون و بازارها راه نخواهد یافت. از طرف دیگر، هر دولتی می‌تواند راسا محصولات نهایی این شرکت‌ها و لابراتوارها را بررسی و کیفیت آن را ارزیابی کند و پیش از وقوع تقلب‌های وسیع در سطح جامعه، از شکل‌گیری این خطا ممانعت کند.

دولت فرانسه به عنوان پای اول همکاری با وادا پیشنهاد کرده است که سیاست و روش انتخابی‌اش در تمامی سطح اروپا و بویژه در سطح کشورهای عضو اتحادیه اروپایی (EU) به اجرا درآید و آنها نیز دنباله رو و مجری طرحی مشابه باشند. در همین ارتباط طرح فرانسوی‌ها به صورت یک پیشنهاد در اجلاس اخیر وزرای ورزش EV مطرح و ارائه شد و بزودی نظر نهایی این کشورها در این‌باره اعلام خواهد شد.

اگر همکاری‌هایی از این دست عمومیت یابد، عرصه بر ورزشکاران خاطی تنگ‌تر خواهد شد.

نمونه‌های روشن این قصه ظرف دو، سه سال اخیر در توردوفرانس،‌ مهم‌ترین مسابقه دوچرخه‌سواری دنیا رویت شده است. بر اثر کنترل دقیق و گسترده استفاده احتمالی برخی رکاب‌زنان از مواد نیروزا در این مسابقات، مچ تعداد قابل ملاحظه‌ای از این افراد در جریان این رقابت‌ها گرفته شده و مجازات‌هایی هم برای آنان معمول و مقرر شده است. در این روند دوچرخه‌سوارانی از ایتالیا با نام‌های ریکاردو ریکو و لئوناردو پیپولی، برنارد کول از اتریش و استفان شوماخر دچار محرومیت‌هایی شده‌اند. در آن زمان (ماه جولای 2008)‌ این باور غلط وجود داشت که مقام‌ها و سران ورزش جهان و بویژه کنترل‌کننده‌های دوپینگ قادر به ردیابی مواد جدیدی از قبیل Cera نیستند و در نتیجه خاطیان به استفاده از این موادروی آورده بودند، حال آن که دستگاه‌های مدرن مورد استفاده در دور فرانسه این دارو را که از مشتقات EPO است و همانند آن غلظت و اکسیژن خون را بیشتر می‌کند، این دارو را شناسایی کردند و خاطیان را سر جای خود نشاندند و امروز فرض بر این است که تکرار آن تجربه و چنان نوع برخوردی می‌‌تواند در دیگر ورزش‌ها هم موثر باشد.

اخطار به شرکت سوئیسی

سران وادا مدعی‌‌اند که بر خلاف طرز تصور ورزشکاران دوپینگی از اواسط سال 2004 به وجود Cera در بازار پی برده و مطلع شده بودند که برخی ورزشکاران قصد استفاده از آن را دارند و این پروسه را شروع کرده‌اند. از آنجا که مشخص شده بود، شرکت سوئیسی روش (Roche) باعث و بانی رشد این ماده و تولیدکننده اصلی‌ آن است، به این شرکت تذکر داده شد که اولا دست از تولید آن بردارد و دوما برای جلوگیری از رواج آن توسط دیگر شرکت‌ها و نهادها به همکاری نزدیک با وادا بپردازد. در همین ارتباط وادا به آژانس ضد دوپینگ سوئیس (LAD) نیز اختیار قانونی بخشید که از آن پس بیش از پیش در کار لابراتوارهای این کشور دقیق شود و نگذارد آنها خارج از حیطه اختیارات و حوزه دید این نهاد به تولید مواد شیمیایی توجیه نشده بپردازند. LAD در این راستا مختار است هر لابراتواری را که مشکوک و اقداماتش را غیرقابل توجیه دید، سران آن را برای توضیحاتی فرا بخواند و یورش‌های سازماندهی شده و بدون اطلاع قبلی به این واحدها را ساماندهی کند و از طریق بازوهای اجرایی خود تحقق بخشد.

جدی و وسیع

اولیویه رابین، مدیر بخش تحقیقات وادا می‌گوید: Cera  را باید اولین محصول همکاری‌های وسیع و سازماندهی شده یک لابراتوار بزرگ با طراحان دوپینگ و تولید انبوه این ماده تلقی کرد، به همین سبب برخورد ما با این فرآیند هم باید جدی و وسیع می‌بود.

پیش از این که Cera  و به تبع آن استفاده‌کنندگان از این ماده شناسایی شوند، مساله ردیابی EPO  و شناسایی مصرف‌کنندگان آن مطرح شده بود. یک شرکت شیمیایی به نامAmgen  به نمونه‌هایی از این ماده دست یافت و موضوع را به سران وادا گزارش داد و آنها هم توانستند وسایلی را باب کنند که قوه تشخیص این ماده را داشته باشند و از این طریق اولین استفاده‌کنندگان از EPO در بازی‌های المپیک زمستانی 2002 در سالت لیک‌سیتی آمریکا شناسایی شدند و در سال‌های بعدی وسعت مبارزه موثر با این ماده و استفاده‌کنندگان از آن بیشتر و این کار رایج‌تر شد. وادا در طلیعه 2009 مدعی است علاوه بر تمام اقدامات رسمی مبارزه جویانه‌اش با نهادهای تولیدکننده مواد نیروزا توانسته است با لابراتوارها و بعضی نهادهای دیگر تولیدکننده مواد شیمیایی به تفاهم و همکاری‌های پشت پرده و پنهانی برسد و براساس آن قادر است از هر گونه حرکت مشکوک و تولیدکننده مواد نیروزا، در ابتدای قضیه مطلع شود و در این زمینه اقدام کند. رابین می‌گوید: خوشبختانه شرکت‌های داروسازی و کارخانه‌های تولید انبوه مواد شیمیایی به مسوولیت خود در این زمینه پی برده و باور کرده‌اند که اگر کاستی و کوتاهی در این خصوص داشته باشند، با دست خود باعث بسط دوپینگ شده‌اند و از مجازات‌های مربوطه مصون نخواهند ماند. مارتیال ساگی، رئیس لابراتوار ضددوپینگ لوزان سوئیس نیز می‌گوید: حرکات جدید ما در ارتباط با لابراتوارها در حال ثمر دادن است. اگر ما اولین نهادهای تولید داروهای غیرمجاز نیروزا را محدود کنیم، خود به خود دوپینگ در سطح جهان سرکوب و محدود می‌شود؛ زیرا دیگر مواد ممنوعه با وسعت ساخته نخواهند شد و لابراتوارهای پنهانی کوچک هم نمی‌توانند به اندازه تقاضا، عرضه کنند و جوابگوی بازار باشند. با این بساط، دیگر نمی‌توانند بگویند که خاطیان حداقل یک قدم از ما پیش هستند.

مترجم : وصال روحانی /منبع: Herald Tribune / ژانویه 2009