اسرار‌‌ نهفته‌ ‌در ‌نوشته‌های ‌شما‌

در برخی از کشورها افرادی که در آموزش و پرورش دانش‌آموزان مشارکت دارند، با بررسی خط دانش‌آموزان به افکار و گرایش‌های درونی آنها پی می‌برند  و رفتار دانش‌آموزان را اصلاح می‌کنند.

خط‌شناسان بر این باورند که هر فردی باید سالیان طولانی به یادگیری خط اختصاص دهد تا با تمرین فراوان بتواند دستخطش را کامل کند. تجربیات به دست آمده نشان می‌دهد هرانسانی از اعمال منحصر به فردی برخوردار است.
بر این اساس می‌توان گفت حرکات و اشارات هر فردی تنها از اراده و تصمیم او در لحظه انجام کار خبر نمی‌دهد، بلکه در حقیقت نشان‌دهنده اتحاد درونی نیروهای درونی او در هنگام انجام کار است. شیوه راه رفتن، نشستن، نحوه حرکت دست‌ها هنگام‌ صحبت‌کردن و... حرکاتی هستند که در بررسی آنها می‌توان به نتایج روانی مهمی درباره افراد دست یافت. خطوطی که روی صفحات کاغذ نقش می‌بندند نیز می‌توانند گویای حرکات و احساس نویسنده  هنگام نوشتن باشند که درنتیجه عکس‌العمل فرد در آن شرایط ایجاد شده است. اگر دستخط افراد مختلف را مورد بررسی قرار داده باشید، حتما متوجه این موضوع شده‌اید که برخی از نوشته‌ها به چپ و برخی دیگر به راست منحرف می‌شوند. بعضی از دستخط ها تو‌در‌تو است و بعضی دیگر با فاصله. عده‌ای از افراد رو به بالا می‌نویسند و در مقابل افرادی دیگر روبه پایین می‌نویسند. این تفاوت‌ها در نوشته‌های افراد مختلف نشان‌دهنده گرایش‌های مختلف در خلق و خوی نویسنده است. اگر برای مثال خط فارسی را در نظر بگیریم که از راست به چپ نوشته می‌شود، در هر نقطه‌ای از خط که قلم می‌ایستد، آنچه در طرف راست قرار می‌گیرد، همچون گذشته است و نشان‌دهنده خود نویسنده خواهد بود و آنچه در طرف چپ قرار دارد مانند آینده است و نشان‌دهنده عوامل خارجی است که ذهن نویسنده را به خود مشغول کرده است. درنتیجه خط‌شناسان می‌گویند هر حرکتی که مسیر نوشته را به سمت چپ هدایت می‌کند نشان‌دهنده این است که نویسنده قصد دارد از لاک خود خارج شده و با دیگران ارتباط برقرار کند. به عبارت دیگر این خطوط پیش رو از فعال بودن و برون‌گرایی فرد نویسنده خبر می‌دهند.

خط‌شناسی به روایت تاریخ‌

بسیاری از محققان که در این زمینه فعالیت داشته‌اند ، بر این باورند که علم خط‌شناسی یا گرافولوژی از اوایل قرن پانزدهم در اروپا مطرح شده است و برخی از مورخان نیز معتقدند دانش خط‌شناسی ریشه در تحقیقات انجام شده توسط مسلمانان در حوزه خط‌شناسی دارد. اما نخستین کتاب‌هایی که در این زمینه وجود دارند، در ابتدای قرن هفدهم میلادی نوشته شده‌اند تا این‌که در اواخر قرن نوزدهم این رشته به عنوان یک رشته علمی در جوامع دانشگاهی اروپا به رسمیت شناخته شد و علاقه‌مندان در آن به تحصیل پرداختند. در گذشته از خط‌شناسی بیشتر برای پیشگویی و فال‌بینی استفاده می‌کردند. نخستین کتاب درباره علم خط‌شناسی در سال 1622 توسط یک پزشک ایتالیایی نوشته شد. از گذشته تاکنون بسیاری از مردم علاقه‌مند بوده‌اند به اطلاعاتی درباره وجود رابطه بین دستخط افراد و موفقیت‌های شغلی آنها دست یابند. پس از انتشار این کتاب تا سال 1800، مقالات دیگری نیز درباره خط‌شناسی در کشورهای ایتالیا، فرانسه و سوئیس منتشر شد. خط‌شناسی مدرن از زمان ژان میشون آغاز شد و واژه گرافولوژی یا خط‌شناسی نیز برای نخستین بار توسط همین شخص به کار برده شد. او دستخط نویسندگان مختلف را به روش سیستماتیک مورد بررسی و مطالعه قرار داد و مقالات متعددی را در این باره ارائه کرد. همچنین برای مرتبط کردن ساختن عناصر خاص که در دستخط افراد وجود دارد با ویژگی‌های شخصیتی خاص در این افراد ، سیستمی ایجاد کرد .

 در اواخر قرن نوزدهم، آلفرد بینه، روان‌شناس فرانسوی، مطالعات و آزمایش‌های دقیقی را از طریق مصاحبه با خط‌شناسان انجام داد و به این نتیجه رسید که خط‌شناسی قابلیت به‌کارگیری روشی برای آزمون شخصیت را دارد. اتحاد خط‌شناسان و روان‌شناسان از نظر پژوهشی بسیار موثر بوده و نقش مهمی در توسعه کاربردهای کلینیکی خط‌شناسی داشته است . در مطالعات دیگری که توسط بسیاری از روان‌شناسان انجام شده است از دستخط فرد برای تعیین محل آسیب‌های مغزی نیز استفاده شده است. دستخط افراد شامل عناصر قابل ارزیابی مانند شیب و اندازه، شکل حروف و چپ دست و راست دست بودن است. درسال 1942، ژوزف زوبین، روان‌شناس امریکایی و لوینستون خط‌شناس آلمانی سعی کردند معیارهای قابل مشاهده و اندازه‌گیری متداول در دستخط‌ها را به دست آورند. این دو محقق برای انجام مطالعات خود از یک سیستم اندازه‌گیری برپایه تغییرات هماهنگ ایجاد شده در حرکت عضلات دست نویسنده استفاده کردند. اگر چه این روش به شواهدی برای متمایز کردن شخصیت‌های عادی و غیرعادی دست یافت ، اما وجود هیچ‌گونه رابطه‌ای را بین دستخط افراد و ویژگی‌های شخصیتی آنها مورد تایید قرار نداد. در مطالعات جدید دانشمندان، آزمایش هایی  روی نمونه‌هایی از دستخط‌ها برای یافتن رابطه آنها با احساسات، طرز تفکر و رفتار خطاطانشان  انجام شده است. همچنین بررسی‌های بالینی درباره رابطه بین خط و اختلالات ذهنی نیز در حال انجام است در این تحقیقات با توجه به پیشرفت‌های انجام شده در عرصه فناوری، از تجهیزات الکترونیکی برای تشخیص تنش‌ها، انطباق و سایر مواردی که مورد توجه بوده است، استفاده می‌شود.

شیوه تفکر

مردم معمولا به روش‌های مختلفی می‌اندیشند و شیوه تفکر آنها در مقایسه با هم متفاوت است. بسیاری از افراد درک سریعی دارند و پیش از این‌که فرد گوینده توضیحاتی را به صورت کامل درباره مساله‌ای ارائه دهد، به سرعت منظور او را متوجه می‌شوند. در مقابل گروهی بسیار کندتر هستند و باید با دقت بیشتری به مطالب توجه کنند و در نتیجه نسبت به دیگر افراد به مدت زمان بیشتری برای تصمیم‌گیری نیاز دارند. در علم خط‌شناسی نحوه نوشتن حروف m و n نشان‌دهنده روش تفکر شماست. افرادی که حروف M  و N را به صورت نوک تیز می‌نویسند، افرادی سریع الانتقال هستند که مسائل را بسیار زود درک کرده و متوجه می‌شوند اما افرادی که حروف m و n را به شکل قوس‌دار می‌نویسند، افراد دقیق‌تری هستند که سرعت درک آنها کمتر است. بسیاری از متخصصان علم خط‌شناسی در زبان‌ فارسی، بر این باورند که در زبان فارسی چگونگی نوشتن حروف دندانه‌دار مانند حروف س و یا ش می‌تواند نشان‌دهنده شیوه تفکر فرد نویسنده باشد.

توانایی تجزیه و تحلیل مسائل مختلف‌

افرادی که حروف m و n را به صورت خطوطی شکسته می‌نویسند و در هنگام نوشتن این حروف حروف r کوچکی در بین دندانه‌ها ایجاد می‌شود،  قدرت تحلیل بسیار خوبی دارند. اما اگر دندانه‌های حروف m و n به صورت قوس‌دار نوشته شود، نشان‌دهنده این است که این نویسنده در تجزیه و تحلیل مسائل مختلف ، توانایی‌های بسیار کمی دارد.

واکنش فرد در برابر مشکلات زندگی‌

میزان شیب دست‌خط هر کس، نشان‌دهنده نوع واکنش عاطفی فرد در موقعیت‌ها و شرایط عاطفی مختلف است. هرقدر دست‌خط فردی به سمت راست یا چپ تمایل داشته باشد، واکنش او در برابر مسائل مختلف زندگی، عاطفی‌تر است. این افراد معمولا تحت فرمان قلب هستند و اگر دستخط فردی حالت عمودی داشته باشد، واکنش او بیشتر منطقی و عقلانی است. این فرد معمولا براساس حقایق، اطلاعات و منطق واکنش نشان می‌دهد و واکنش او در برابر مسائل مختلف زندگی کمتر جنبه احساسی دارد و به عبارت دیگر می‌توان گفت چنین فردی تحت فرمان مغزش عمل می‌کند.

ارتباط بین نوشته‌ها و رک‌گویی افراد

افرادی که در زندگی شخصی رک‌گو و صریح هستند و برای طرح یک موضوع اصلا طفره نمی‌روند و زیاد به مقدمه‌چینی نمی‌پردازند، معمولا نخستین حرف از هر کلمه را از بالای خط تراز می‌نویسند. اما اگر آنها نخستین حرف از هر کلمه را از روی خط تراز شروع می‌کنند، افرادی هستند که در رفتار و گفتار خود حاشیه می‌روند و حرفشان را رک و صریح بیان نمی‌کنند. مثلا ابتدا به طرح موضوعات دیگری می‌پردازند و بعد شروع به گفتن حرف مورد نظر خود می‌کنند.

با توجه به آنچه گفته شد، شما خود را چگونه ارزیابی می‌کنید. آیا شما مطالب را سریع درک می‌کنید، رک‌گو هستید، تحلیلگر هستید  یا این‌که مطالب را به طور آهسته‌تر و با دقت و توجه بیشتری درک می‌کنید؟ بسیاری از متخصصان علم خط‌شناسی می‌گویند آگاهی از تفاوت‌های فردی و احترام گذاشتن به این تفاوت‌ها می‌تواند گام مهمی در رسیدن به سازگاری و توافق میان دو نفر باشد. بر این اساس تحلیل دستخط افراد نقش مهمی در تشخیص و درک تفاوت‌های آنها برای رسیدن به تفاهم دارد.

شخصیت‌شناسی براساس نوشته‌های فارسی‌

از علم خط‌شناسی در گزینش متقاضیان استخدام، تشخیص اختلالات روانی و معالجه بیماران روانی، تشخیص هویت یا تعیین جعلی بودن اسناد و مدارک دستنویس استفاده می‌شود که بسیاری از نتایج به دست آمده در انجام این مطالعات درخصوص زبان فارسی نیز کاربرد دارد. این علم ویژگی‌های دستنوشته‌ها شامل حاشیه‌های سفید صفحه، فاصله بین سطرها، کجی سطرها، زاویه کشیدگی، درشت‌نویسی، فشردگی متن و همچنین سرعت و نظم نوشتن را مورد بررسی قرار می‌دهد و به این وسیله بسیاری از زوایای پنهان شخصیت افراد را آشکار می‌سازد. محققان پژوهشگاه برق جهاددانشگاهی نیز به روش جدیدی برای بررسی شخصیت و خصوصیات فردی براساس نحوه نوشتن جملات فارسی به کمک رایانه دست یافته‌اند. براساس این یافته‌ها، حاشیه‌های بزرگ و مساوی از دو طرف نشان‌دهنده داشتن روحیه‌ای تابع قانون و مدیریت خوب است. نویسنده متنی که از هر طرف کشیدگی دارد فردی صادق و قابل اعتماد است. متن با کلمات درشت نشان‌دهنده روحیه‌ای برونگرا و متن با کلمات ریز نشان‌دهنده روحیه‌ای درونگرا است. همچنین اگر در متن نوشته شده سطرها نزدیک به هم باشند، نویسنده فردی تنگ‌نظر و دارای روحیه جمع‌آوری است و اگر سطرها دور از هم باشند حاکی از آن است که نویسنده فردی است که در شرایط مختلف قادر به تصمیم‌گیری است. براساس یافته‌های این طرح تحقیقاتی، میزان نزدیکی کلمات به هم نشان‌دهنده میزان نزدیکی فرد با محیط اطراف بوده و خطوط رو به بالا نیز روحیه خوش‌بینی فرد را نشان می‌دهد.

آنچه نقشها می‌گویند

حتما تا به حال برایتان پیش آمده است که در کلاس درس یا در حین حضور در یک جلسه  یا حتی هنگام صحبت تلفنی، بی‌هدف نقاشی‌ها و خطوطی را روی کاغذ سفیدی که پیش رویتان قرار گرفته است،ترسیم کنید. اگرچه ممکن است به نظر شما این خطوط مبهم، چیزی برای گفتن نداشته باشد، اما به طور حتم نظر روان‌شناسان درباره این خطوط و نقوش متفاوت است. این نقاشی‌ها تصویری از درون  یا افکار ما هستند که به دور از ضمیر خودآگاهمان روی کاغذ ترسیم می‌شوند. در حقیقت می‌توانیم بگوییم با تفسیر نقاشی‌های رسم شده توسط افراد می‌توان به اطلاعاتی درباره آرزوها، امیال، ترس‌ها و رویاهای نهفته‌ای که شخص هیچ‌گاه آنها را برزبان نیاورده است، دست یافت. این افراد هنگام ترسیم این تصاویر به مسائل مختلفی می‌اندیشندو اصلا متوجه چگونگی حرکت قلم  روی کاغذ نیستند.

به گفته روان‌شناسان، این نقاشی‌ها نیز مانند دستخط‌ها، از الگوی خاص و منحصر به فردی دارند و اگرچه به اندازه دستخط افراد قابل اطمینان نیستند، اما عوامل بسیار زیادی می‌تواند در چگونگی ترسیم این نقوش روی کاغذ تاثیرگذار باشد. اثبات درستی و صحت نقاشی‌هایی که به صورت ناخودآگاه ترسیم می‌شوند بسیار سخت و دشوار است اما این نقاشی‌های جالب و مهم، تصویر ارزشمند و جالبی از افکار و شخصیت افراد مختلف است.

مثلث، مربع و اشکال هندسی دیگر، نشان‌دهنده ذهنی سازمان‌یافته است و نشان می‌دهد که این فرد به گونه‌ای روشن و آشکار می‌اندیشد و دارای مهارت برنامه‌ریزی بوده است. چنین فردی در برنامه‌ریزی‌ها و طرح بسیار دقیق عمل می‌کند. جالب است بدانید که اشکال درهم نشان‌دهنده هیجان و تنش بوده و عدم تمرکز فرد را مورد تایید قرار می‌دهد. گاهی افراد در حین بیکاری چهره‌هایی را بر روی کاغذ به ترسیم می‌کشند. چنین تصاویری موید این است که این فرد به دیگران علاقه‌مند است و فرد خوش‌بینی است که علاقه‌مند به فعالیت‌های اجتماعی بوده و با دیگران دوستانه برخورد می‌کند. فلش‌ها و نردبان‌های رسم شده، نشان‌دهنده جاه‌طلبی فرد است. چنین شخصی میل زیادی به تایید خود داشته و در تصمیم‌گیری‌ها یکدنده عمل می‌کند.

اگر در میان این نقاشی‌ها، تصاویری از گل‌ها و درختان را یافتید، بدانید که این فرد، فردی بسیار احساساتی است که دوست دارد همیشه در رویاهایش باشد. او فردی مهربان است که با دوستانش به مهربانی  رفتار می‌کند.

اما آیا براستی این خطوط و نوشته‌ها می‌تواند بیانگر اسرار نهفته در شخصیت شما باشد؟ در گذشته بسیاری از دانشمندان درباره علم خط‌شناسی در تردید بودند اما امروزه آنها به شواهدی دست یافته‌اند که می‌تواند در بسیاری از زمینه‌های علم پزشکی برای تشخیص اختلالات روانی و ذهنی در بیماران موثر باشد.گرچه بسیاری از آنها نیز همچنان بر این باورند که هرگونه موفقیت به دست آمده در این زمینه می‌تواند ناشی از وجود علائم و نوشته‌هایی باشد که تنها در یک متن مشخص وجود دارد  و قابل تعمیم به موارد دیگر نخواهد بود.

فرانک فراهانی‌جم‌