وزارت آموزش و پرورش در آستانه فصل امتحانات، با معادلهای پیچیده روبهروست که در آن متغیر اصلی زمان است. از یکسو نیاز به عدالت آموزشی ضروری است و از سوی دیگر با شرایط غیرعادی و آموزش مجازی روبهرو هستیم؛ شرایطی که ترکیبی از لغو، تعلیق و جایگزینی امتحانات را بهدنبال دارد. در این گزارش امروز نحوه برگزاری امتحانات در مقاطع مختلف را بررسی کردهایم.
ابتداییها: سنجش توصیفی، جایگزین نمره
در حالی که برخی مقاطع تحصیلی، شرایط برگزاری امتحاناتشان تا حدودی مبهم بوده و به شرایط بستگی دارد، اما آموزش و پرورش برای ابتداییها، شرایط آرامشبخشتری را در نظر گرفته است. سنجش این مقطع غیرحضوری و طبق آییننامه ارزشیابی کیفی توصیفی و مستندات عملکرد دانشآموزان در طول سال تحصیلی است. یعنی معلم در طول سال تحصیلی براساس معیارهای مختلف این سنجش را انجام میدهد. عبدالرضا فولادوند سرپرست مرکز ارزشیابی و تضمین کیفیت نظام آموزش و پرورش در این باره میگوید: ملاک ارزشیابی، شواهد، مستندات و عملکرد دانشآموزان در طول سال تحصیلی خواهد بود. این فرآیند توسط معلم و با نظارت مدیر مدرسه انجام میشود و سامانه ثبت نمرات از ۹خرداد ماه فعال خواهد شد.
متوسطه اول: امتحانات حضوری مشروط به مجوز
امتحانات دانشآموزان دوره متوسطه اول و پایه دهم از ۹ خرداد ماه آغاز میشود. البته در متوسطه اول فقط نهمیها امتحان هماهنگ استانی داشتند که طبق اعلام علی فرهادی سخنگوی وزارت آموزش و پرورش، تمام آزمونهای هماهنگ کشوری از پایه هفتم تا پایه دهم لغو شد. با این حال برگزاری حضوری امتحانات این مقطع با یک شرط همراه است. آنطور که فولادوند توضیح میدهد؛ امتحانات این گروه از ۹خرداد ماه و با مجوز شورای تامین استانها، با اولویت برگزاری حضوری و رعایت اصل پراکندگی برگزار خواهد شد. در صورت عدم موافقت شورا، امتحانات بهصورت غیرحضوری و سنجش براساس مستندات عملکرد تحصیلی دانشآموزان خواهد بود.
در این میان برای ارزشیابی دروس کارگاهی و آزمایشگاهی تا شهریور ماه فرصت است. با این وجود علیرضا کاظمی وزیر آموزش و پرورش نیز در این مورد میگوید: نحوه ارزشیابی پیشرفت تحصیلی دروس کارگاهی و عملی شاخههای فنی و حرفهای و کاردانش و دروس تربیت بدنی در تمام دورههای تحصیلی (همچنین دروس آزمایشگاه علوم تجربی، آمادگی دفاعی، درس کارگاه کارآفرینی و تولید در دوره متوسطه نظری) در تمامی رشتهها و پایهها براساس بخشنامه ۶/۲/۱۴۰۵ است.
کاظمی همچنین اعلام میکند که در صورت عدم امکان بهرهبرداری از فضای مدرسه برای برگزاری آزمون حضوری، استفاده از سایر اماکن مانند فضاهای ورزشی، پرورشی و... با مجوز ستاد آزمون استان/ منطقه بلامانع است. از طرفی اعتراض دانشآموزان به نتایج ارزشیابی غیرحضوری، در شورای مدرسه بررسی و تصمیمگیری خواهد شد.
یازدهم و دوازدهمیها: سنجش مبهم
برای دانشآموزان پایه یازدهم و دوازدهم، هر کلمهای درباره امتحانات بوی سرنوشتساز کنکور را میدهد. این گروه، حساسترین لایه آموزشی هستند چراکه معدل آنها تاثیر قطعی در کنکور دارد. قرار بود امتحانات این دو پایه ۱۵ روز پس از عادی شدن شرایط برگزار شود. البته وزیر آموزش و پرورش اعلام کرده بود که این زمان در صورت نیاز تا یک ماه نیز تمدید میشود، اما آنطور که عبدالرضا فولادوند، سرپرست مرکز ارزشیابی و تضمین کیفیت نظام آموزش و توضیح میدهد برای دانشآموزان پایههای یازدهم و دوازدهم احتمال برگزاری دو مرحله آزمون با هدف ایجاد سوابق تحصیلی وجود دارد. اگر امکان برگزاری حضوری فراهم نشود، امتحانات پایههای یازدهم و دوازدهم بهصورت داخلی برگزار خواهد شد و داوطلبان ورود به دانشگاه بعدا میتوانند در آزمونهای سوابق تحصیلی شرکت کنند.
وی میافزاید: در صورت اعلام پایان شرایط فعلی، برنامه امتحانی ظرف دو تا سه روز منتشر میشود و آزمونها دستکم ۱۵روز پس از آن، با دریافت مجوزهای لازم و بهصورت حضوری برگزار خواهد شد. اگر این شرایط ادامه پیدا کند و کشور به آستانه سال تحصیلی جدید برسد، آموزش و پرورش در اواسط مردادماه با اخذ مجوزهای لازم اعلام خواهد کرد که امتحانات پایههای یازدهم و دوازدهم بهصورت داخلی برگزار میشود تا دانشآموزان بتوانند فارغالتحصیل شوند. دانشآموزانی که برای ورود به دانشگاه نیازمند ایجاد سوابق تحصیلی هستند، میتوانند در آزمونهای ترمیم نمره شرکت کنند.
کنکور: زمان نامشخص
تا پیش از این قرار بود ثبت نام در کنکور در اسفند ماه ۱۴۰۴ و برگزاری آزمون سراسری در روزهای ۱۱ و ۱۲ تیرماه ۱۴۰۵ باشد، اما شرایطی که در کشور حاکم شد، همه این زمانها را به یکباره تغییر داد. با این وجود علیرضا منادی رئیس کمیسیون آموزش، تحقیقات و فناوری مجلس میگوید زمان برگزاری آزمون سراسری و امتحانات نهایی یازدهم و دوازدهم هنوز قطعی نشده است ولی احتمالا کنکور بعد از تیرماه برگزار خواهد شد.
حتی وزیر آموزش و پرورش در این باره تصریح میکند: خیلی از دانشآموزان یازدهم و دوازدهمی نمیخواهند در کنکور شرکت کنند و میخواهند براساس سوابق تحصیلی در یک دانشگاه ثبتنام کنند. به هر حال ۸۰ تا ۸۵درصد پذیرش دانشگاهها براساس سوابق تحصیلی است و کنکور ندارد. آن ۱۵ تا ۲۰درصدی که میخواهند در کنکور شرکت کنند، باید در آزمونهای ترمیم نمره نیز حضور پیدا کنند.
امتحان بیتاریخ دانشجویان
از سرنوشت امتحانات برای دانشآموزان که بگذریم به نحوه سنجش آموزش عالی کشور و دانشجویان میرسیم. دانشجویانی که با توجه به وقایع مختلفی که از سال پیش تاکنون در کشور رخ داده، اکثر کلاسهایشان بهصورت مجازی برگزار شده است. طبق گفته حسین سیمایی صراف وزیر علوم، هنوز درباره نحوه برگزاری امتحانات دانشگاهها تصمیمگیری نهایی نشده و این موضوع به شرایط روزهای آینده بستگی دارد.
وی همچنین درباره روند برگزاری مصاحبههای مقطع دکترا ادامه میدهد: بسیاری از داوطلبان کنکور دکترا منتظر اعلام نتایج دانشگاهها هستند. زمان و نحوه اعلام نتایج مرحله دوم و مصاحبهها در هر دانشگاه متفاوت است و دانشگاهها باید در این زمینه اطلاعرسانی کنند. ما موظف بودیم نتایج آزمون کتبی را اعلام کنیم که این کار انجام شده و روند امور دانشگاهها نیز در جریان است.
سیمایی صراف همچنین خاطرنشان میکند: تمام فعالیتهای معمول دانشگاهها در حال انجام است و امیدواریم شرایط بهتر شود تا بخشهایی که اکنون بهصورت مجازی برگزار میشوند، امکان برگزاری حضوری نیز پیدا کنند.
محمدرضا مهدوی در گفتوگو با جام جم آنلاین
«جامجم» در گفتوگو با معاون گردشگری وزارت میراث فرهنگی بررسی کرد