این همزمانی با جنگ کنونی اگرچه تقدیر الهی بوده، نشاندهنده درک دقیق سازندگان از شرایط جاری و تلاش آنها برای تبدیلشدن به آینهای برای تقویت اراده ملی در برابر مشکلات است. به این بهانه جامجم با محمدرضا هلالزاده، بازیگر نقش «محمدرضا» در سریال بیگانگان گفتوگو کرد تا چگونگی بازتاب روحیه استقامت و عشق به میهن در کالبد یک پزشک اسیر و همچنین نقش هنر در همسویی با فضای مقاومت ملی در روزهای سخت کنونی را مرور کند.
روایت هلالزاده از ضیا و محمدرضا
محمدرضا هلالزاده را پیش از این در سریال «طوبی» با بازی در نقش «ضیا» دیده بودیم. ضیا، نظامی عراقی بود که در سیر داستان طوبی عاشق دختری ایرانی شد. اینبار هلالزاده در بیگانگان در نقش پزشک ایرانی اسیرشده در چنگ داعش ظاهر شده است. او درباره ضیا و بازی در نقش محمدرضا و تفاوتهایش به جامجم گفت: صحبت درباره کاراکتر ضیا در سریال طوبی برای من بسیار شیرین بود. ضیا کاراکتری عاشقپیشه و دوستداشتنی است که تا پایان عمرم آن را فراموش نخواهم کرد؛ چنانکه همواره در ذهنم ماندگار و دوستداشتنی باقی خواهد ماند. البته من بهعنوان یک بازیگر، همیشه تمام کاراکترهایی که خلق کردهام ــ چه ضیا، چه محمدرضا و چه سایر شخصیتها ــ را با عشق و علاقه فراوان دوست دارم اما اگر بخواهم از منظر حرفهای و بهعنوان یک هنرمند نگاه کنم، خودم را مانند «مایعی» میدانم که وارد قالبهای متفاوتی میشود و درنهایت به شکل آن قالب درمیآید. به بیان سادهتر، شکلگیری هر کاراکتر نتیجه تعامل میان فیلمنامه، متن، خواستههای کارگردان و پیشنهادات خود بازیگر است.
هلالزاده با اشاره پذیرش نقش محمدرضا در بیگانگان و رسیدن به آن ادامه داد: ورود به این پوسته جدید نیازی به «بازبینی ذهنی» نداشت، چراکه اگر مدام به بازبینی ذهنی متوسل شویم، کاراکترهای خلقشده شبیه هم خواهند شد و جذابیت اثر از بین میرود. قطعا بازبینی ذهنی در برخی موارد میتواند به بازیگر کمک کند اما من در پرداخت نقش محمدرضا سعی کردم کمتر به آن متکی باشم و همواره با اشتیاق به خلق بپردازم. عشق من به خلق شخصیتهای نو، انگیزه اصلی من در عرصه بازیگری بوده است.
استواری، نبض تپنده ایران امروز
بازیگر سریال بیگانگان پیرامون روایتی که در این سریال برای او و همسرش اتفاق افتاده و نسبتش با این روزها عنوان کرد: اگر بخواهم حالوهوای این روزها را با نقش محمدرضا تطبیق دهم، باید بگویم همانطور که در سریال میبینیم، کاراکتر محمدرضا دارای عشقی درمانگر نسبت به همسرش است؛ من نیز در این ایام، عشقی عمیق به میهنم دارم و تلاش میکنم در همین راستا در کنار مردمم بایستم، بدون اینکه هیچ ترسی از دشمن داشته باشم.این روزهاوشبهاتمام این مفاهیم را میتوان در زندگی مردم عزتمند ایران لمس و حس کرد. اگر بخواهم تمام مفاهیمی که این روزها در بین مردم شاهد آن هستیم را در یک کلمه خلاصه کنم، آن واژه «استواری و استقامت» است. البته شاکله اصلی کاراکتر محمدرضا در سریال نیز همین استواری، استقامت و عشق است. با توجه به اتفاقاتی که در طول داستان رخ میدهد، محمدرضا طیف مختلفی از حالات و احساسات را به نمایش میگذارد که استقامت در برابر شرایط ظلم بارزترین آنهاست.
وی درباره داشتن تجربه برای بازی این نقش گفت: درست است که شخصا اسارت را تجربه نکردهام اما در طول سالها فعالیت در تئاتر، بارها عواطف و احساساتی را تمرین کردهایم که گاهی مربوط به دورانی مانند قرون وسطی بوده است؛ بنابراین نیازی نبود که من واقعا تجربه رنج اسارت را در دنیای واقعی حس کرده باشم. بااینحال، اگر بخواهم دقیقتر بگویم، ما همه انسانها رنجهای مشترکی را تجربه کردهایم: رنج انتظار، رنجهای عاطفی عمیق، درد از دست دادن عزیزان و حتی دردهای فیزیکی مانند سیلیخوردن. وظیفه من این بود که تمام این تجربیات و رنجهای انسانی مشترک را با یکدیگر ادغام کنم تا بتوانم احساسات این کاراکتر را به شکلی قابلباور برای مخاطب منتقل کنم. امیدوارم که موفق شده باشم این انتقال حس را بهخوبی انجام داده باشم.
هلالزاده اضافه کرد: هرچند همه ما تجربه مستقیم «جنگ ۱۲روزه» را که چند وقت پیش رخداد، داریم و با گوشت و پوست خود تلخی جنگ تحمیلی و شیرینی استقامت کشورمان را درک کردهایم. اما برای ساختن کاراکتر محمدرضا و درک دقیق موقعیت جنگی، من پیش از شروع فیلمبرداری، چندین مستند درباره داعش و مستندهای جنگی متعددی را تماشا کردم. هدف من از این کار، درک عمیقتر ابعاد جنگ و توانایی «همذاتپنداری» با شرایطی بود که شخصیت من در آن قرار داشت تا بتوانم نقش را باورپذیرتر اجرا کنم.
دست امدادگران را میبوسم
این بازیگر که در بیگانگان نقش پزشکی را بازی میکند که در چنگ داعش اسیر شده است در بیان تطابق شرایط تحمیلی جنگ این روزها و سریالی که بازی کرده، گفت: تمام پزشکان جهان سوگند یاد کردهاند در هر کجا و برای هر انسانی که نیازمند درمان باشد، بدون توجه به قوم و ملیت او، وظیفه درمانگری را انجام دهند. این همان چیزی است که در سریال نیز مشاهده میکنیم؛ محمدرضا حتی به دشمنان (داعشیها) نیز کمک درمانی میرساند. من نیز در طول جنگ ۱۲روزه و همچنین در جنگ فعلی بارها اعلام کردهام هر کمکی که از دستم بربیاید، بدون هیچگونه چشمداشتی انجام خواهم داد و در کنار مردم، از هیچ خدمتی دریغ نخواهم کرد. برای شفافتر بیان کردن احساسم باید بگویم: قلبا و جانا، با تمام عواطفم، دست تمامی پزشکان، امدادگران، آتشنشانان، اعضای هلالاحمر و تمامی ارگانهایی که به مردم خدمترسانی میکنند را میبوسم.وی در پاسخ به سوالی درباره اینکه آیا این نقش فراتر از داستان، به نمادی از مقاومت تبدیل خواهد شد، با تأکید بر اشتراکات اخلاقی، افزود: عشق به خانواده، دوستی، احترام، ادب و اوج مردانگی همراه با روحیه پزشکی، از ویژگیهای اصلی کاراکتر محمدرضا در بیگانگان است. البته باید دقت داشت، این صفات نهتنها جزو خصوصیات شخصیت محمدرضا در بیگانگان، بلکه متعلق به تمام مردم ایران است و دقیقا همین ویژگیهاست که باعث میشود مخاطبان با این نقش همذاتپنداری کنند. امیدوارم این اشتراکات باعث شود مخاطبان محمدرضا را پسندیده و در ذهنشان ماندگار شود.هلالزاده در صحبت پایانی به مخاطبان گفت: پیام نهایی من و کاراکتر محمدرضا به مردم عزیزم این است «ما ایران هستیم؛ یک گربه ۷۰۰۰ساله. قدمتمان ثابت کرده هرگز این آب و خاک را ترک نخواهیم کرد. ما ایران هستیم، در این خاک ریشه داریم و به خاطر عشق به خانواده و میهن حاضریم جانمان را هم فدا کنیم.»