حسین کعبی: وقتی فیگو را در جام جهانی زدم....
با گنی چی هاشی موتو رئیس اتحادیه ABU پیشرفت های فنی صدا وسیمای ایران بی نظیر است
گنی چی هاشی موتو ، رئیس اتحادیه رادیو تلویزیون های آسیا و اقیانوسیه (ABU) و مدیر تلویزیون ملی ژاپن NHK
است ؛ مردی میانسال با چهره ای جدی
وقتی او از شهر اصفهان دیدن کرد و با برخی از شاخه های هنری سرزمین ما آشنا شد، هیچ ابایی نداشت از این که مردم کشور ما را هنرمندترین مردم دنیا معرفی کند.
هاشی موتو در صحبت های مختلف خود طی چند روزی که اجلاس برگزار می شد ، توسعه و فناوری های صدا و سیمای ایران را در عرصه رسانه بی نظیر و شگفت آفرین خواند.
پیش از این که به ایران بیایید ، چه ذهنیتی درباره کشور ما داشتید؛
وقتی خیلی کوچک بودم ، در مدرسه درباره تاریخ ، جغرافیا و گذشته بسیار کهن ایران ، چیزهایی آموخته بودم ، از جمله راجع به داریوش ، پادشاه ایران مطالب زیادی خوانده بودم . اگرچه من از سرزمینی می آیم که فرهنگ و آداب متفاوتی با کشور شما دارد، اما فرهنگ و تاریخ ایران همیشه مورد علاقه ام بوده است و از این که توانستم این سرزمین را ببینم ، خیلی خوشحالم.
اولین چیزی که در کشور ما توجه شما را جلب کرد، چه بود؛
دوستان من همیشه می گفتند هنرمندی ژاپنی ها در همه جای دنیا معروف است ؛ ولی من در این چند روز که در کشور شما بودم ، بخصوص در موزه سعدآباد و اصفهان ، جلوه هایی از صنایع دستی و هنرهای سنتی ایران را دیدم که درواقع نظرم تغییر کرد، چون حالا احساس می کنم ایرانی ها صاحبان واقعی هنر و مهارت هستند.
اصفهان را چطور شهری دیدید؛
در اصفهان مناطق مختلفی از جمله پل خواجو، منارجنبان ، کلیسای وانک ، میدان نقش جهان و چهل ستون را دیدم و این مکان های تاریخی ، تاثیرات شگرفی بر من گذاشت. برایم لذت بخش و هیجان انگیز است که ایران چنین فرهنگ و هنری دارد. صنایع دستی تان بی نظیر است ، در هتل هم نقاشی های زیبایی دیدم ، ما هم در ژاپن ، نمونه این نقاشی ها را داریم ، دیدن رودخانه زاینده رود هم خیلی حس خوبی داشت . از این که اجلاس ABU در تهران برگزار شد، خیلی خوشحالم بخصوص این که آقای ضرغامی و آقای محمدجعفر صافی (مدیرکل اداره امور بین الملل صدا و سیما) و همکارانشان برای این که اجلاس خوب برگزار شود، خیلی زحمت کشیدند و من همین جا بازهم از تلاشهای IRIB برای مشارکت در ABU قدردانی می کنم اما آنچه مرا ناراحت می کرد، نبودن دوست و همکار عزیزم آقای هنردوست در کنارمان بود ، چون او ارزش بسیار زیادی برای من داشت.
مهمترین وظایف و ماموریت اتحادیه رادیو تلویزیون های آسیا و اقیانوسیه چیست؛
این اتحادیه سازمانی حرفه ای است که رادیو تلویزیون هایی از کشورهای آسیا و اقیانوسیه در آن عضویت دارند ، حدود 120 سازمان از 53کشور دنیا در این اتحادیه عضو دائم هستند که اگر اعضای غیرثابت را هم به آن اضافه کنیم ، می شوند 170 کشور و سازمان رادیو تلویزیونی. هدف کلی اتحادیه بحث و تبادل نظر و تولید کارهای مشترک است.
با وجود این همه تنوع و تکثر فرهنگی میان اعضا، رسیدن به نقاط مشترک امکانپذیر است؛
رادیو تلویزیون دارای گستره وسیعی است. اگر بخواهم واژه ای کلیدی درباره رادیو تلویزیون بگویم «تنوع» است. هر کدام از اعضای ABU دارای فرهنگ ، تاریخ و ارزشهای متفاوتی هستند و ما در این اتحادیه ، هر سال یک بار دور هم جمع می شویم برای این که به هدف مشترکی برسیم . این هدف 2 بخش دارد:
1- توسعه تفاهم دوجانبه یا چندجانبه میان رادیو تلویزیون های کشورهای مختلف ، از این طریق حتی چالش ها و اختلافات میان ملتها هم کمرنگ می شود
2- توسعه فناوری در عرصه رسانه ای میان کشورهای عضو.
اتحادیه رادیو تلویزیون های آسیا و اقیانوسیه به دلیل تحت پوشش قرار دادن جمعیتی حدود 3 میلیارد نفر آیا برای نزدیک کردن صدای کشورهای عضو به هم برنامه ای دارد؛
اگر به سادگی بخواهم پاسخ این سوال شما را بدهم ، باید بگویم هدف ما احترام به اختلافات یا تنوع های موجود میان فرهنگ های کشورهای مختلف است. قطعا ما نیامده ایم اینجا که فاصله ها و اختلاف ها را بیشتر کنیم. اگر دور هم جمع می شویم ، برای این است که درک متقابلی از هم به دست آوریم. به عبارت دیگر ، ارتقای تفاهم دوجانبه یا چندجانبه میان کشورها از مهمترین اهداف ABU است.
این روزها بسیاری از کشورهای منطقه از جمله ایران ما با سانسور خبری غولهای رسانه ای که با اهداف خاصی هم اداره می شوند، مواجه هستند؛ در عین حال در همسایگی ما ، کشورهایی چون عراق و افغانستان هستند که نظام سلطه ، آنها را تا مرز نابودی کشانده است ، آیا اتحادیه برای انعکاس اخبار و رویدادهای واقعی منطقه کاری خواهد کرد؛
ABU سازمانی کاملا غیرسیاسی ، غیرتجاری و بی طرف است. ما در جایگاهی نیستیم که ایده خاصی ارائه کنیم ، چون هدف ما ارتقای تولید برنامه ها و تبادل آنها میان کشورهای منطقه است. آنچه ما می توانیم انجام دهیم ، انتشار اخبار و گزارش های مستند از نقاط مختلف است که مردم از این طریق می توانند دیدگاه های مختلف را ببینند و درباره آنها قضاوت کنند که این کار هم از سوی شبکه خبری آسیاویژن که زیرمجموعه ABU است ، انجام می شود.
درباره این شبکه خبری (آسیاویژن) بیشتر توضیح می دهید؛
با هجوم رسانه های پرسرعت و همه گیر مثل اینترنت و ماهواره حالا دیگر اطلاعات براحتی و بسرعت در دنیا منتقل می شود. این رسانه ها روز به روز پیشرفت هم می کنند بنابراین ما وظیفه داریم که انتقال صحیح اخبار را سرعت ویژه ای ببخشیم که از رقابت رسانه ای خارج نشویم . کار اصلی شبکه خبری آسیاویژن ، تبادل اخبار میان کشورهای عضو است . هر روز حدود یک ساعت برنامه دارد. هم اکنون 18 کشور عضو دائم اتحادیه ، اخبار خود را به صورت روزانه برای پخش از این شبکه ارسال می کنند و نکته مهم این است که سرعت و صحت اخبار آسیاویژن به حدی است که خبرهای سوخته از آن پخش نمی شود. صداوسیمای ایران هم در تبادل اخبار و اطلاعات آسیاویژن سهم بزرگی دارد.
رئیس سازمان صداوسیمای ما در دیدار با شما، تولید آثار مشترک با موضوع سلاحهای کشتار جمعی و حوادث طبیعی را مطرح کردند ، در این باره چه نظری دارید؛
اعضای ABU با تولید آثار مشترک ، غیر از این که به درک مشترک از هم می رسند، به استانداردی هم که مورد نظر هست ، دست می یابند. نابودی مردم بی گناه با سلاحهای کشتار جمعی و یا حوادث طبیعی چون سیل و زلزله و نیز بیماری های اپیدمی مانند آنفلوآنزای مرغی ، مسائلی است که بخصوص اعضای ABU با آنها درگیرند بنابراین تولید آثار مشترک از سوی کشورهای توانمند اعضا را به نتایج بسیار خوبی خواهد رساند که از آن جمله رفع یا کمرنگ کردن این معضل ها یا حتی پیشگیری از آنهاست. تولید آثار مشترک در زمینه کودک و نوجوان هم بسیار موثر است که البته در این بخش ، 9 کشور در حال تولید یک اثر ویژه کودک و نوجوان به صورت مشترک هستند.
یکی از اهداف مهم ABU توسعه فنی رادیو تلویزیون های کشورهای عضو است که در اجلاس هر سال هم از نظر تئوریک ، تصمیمات خوبی در این باره گرفته می شود ، چرا با وجود گذشت 44 سال هنوز برخی کشورهای منطقه از حداقل امکانات فنی محرومند و برخی دیگر چون ژاپن و کره پیشرفته اند ، آیا اتحادیه برای کمک اعضای متمول تر به اعضای فقیرتر برنامه ای ندارد؛
ما ماموریت مهم ABU را فراموش نمی کنیم. برخی کشورهای عضو پیشرفته اند و برخی از نظر اجتماعی و اقتصادی محروم هستند اما باید بگویم این امکان وجود ندارد که در عرض 44 سال ، آنها را با هم یکسان کرد و به یک سطح رسانه رساند ولی ما نهایت تلاش خود را می کنیم تا در زمینه های فنی به کشورهای محروم کمک شود. در این مسیر صداوسیمای ایران هم بسیار کمک کرده است ، اما توجه کنید که ما وظیفه و ماموریتی در قبال کشورهای محروم تر داریم و آنها نیز وظیفه ای در برابر خودشان دارند. ما باید آنها را با فناوری های جدید آشنا کنیم اما تلاش خود آنها نیز اهمیت دارد باید برای ارتقا بکوشند. شما 2 کشور ژاپن و کره را مثال زدید و همه می دانیم که این دو کشور چقدر برای تقویت فنی خود تلاش کردند. بعلاوه تامین هزینه های اقتصادی هم سخت و مساله مهمی است چون بدون صرف هزینه ، پیشرفت فنی امکان ندارد.
آیا قابلیت ها و توانمندی های فنی و تکنولوژیک کشورهای عضو ، به دنیا معرفی می شود؛
کار ما تبلیغ مستقیم نیست. هر ایستگاه رادیو تلویزیونی دارای برنامه ها و فناوری های مختلف است و ما در ABU از این ظرفیت ها استفاده می کنیم ، اما تبلیغ نمی کنیم. با این وصف ، دانشجویانی که برای استفاده از این فناوری ها به سمت ما می آیند ، به طور غیرمستقیم معرف توانمندی های کشورهای عضو در دنیا می شوند.
یکی از موضوعات مهم امسال حق پخش بازی های مهم ورزشی بود که پیشنهاد شد در اختیار شبکه های ملی قرار بگیرد. از آنجا که بیشتر کشورهایی که زیر چتر ABU هستند ، ضعیفند و توانایی پرداخت هزینه های سنگین حق پخش بازی ها را ندارند، در صورت محقق نشدن این پیشنهاد، ABU کاری خواهد کرد که همه شهروندان کشورهای عضو، مسابقه های مورد علاقه خود را تماشا کنند؛
همان طور که گفتید هزینه پخش مسابقه ها سنگین است و حتی ما هم هر سال در ژاپن این مشکل را داریم . بنابراین مختص کشور خاصی نیست . موضوع مهم اجلاس تهران بازی های 2008 المپیک پکن بود که رقابت رادیو تلویزیون های خصوصی برای خرید حق پخش آن ، هر روز در حال افزایش است ، به همین میزان پولی هم که برای خرید آن باید پرداخت شود ، به صورت روزشمار بالا می رود و برای ABU هم مثل گذشته آسان نیست که این هزینه ها را پرداخت کند. من خودم با رئیس کمیته المپیک صحبت کردم تا بتوانم اوضاع را بهتر کنم حتی خواستم که به ما لطف کنند و اجازه دهند کشورهای ضعیف منطقه با پرداخت هزینه کمتری ، مسابقات را پخش کنند در صورتی که به نتیجه نرسیم ، سعی می کنیم حق پخش بازی ها را خریداری کنیم.
غیر از جلوه های تاریخی ، هنری و صنایع دستی در کشور ما چه چیزهایی نظرتان را جلب کرد؛
پیشرفت های فنی صداوسیمای ایران بی نظیر است. تجهیزات مهندسی شما را در حاشیه اجلاس از نزدیک دیدم و شگفت زده شدم. ما در شبکه NHK ژاپن درباره طرحهای فنی رادیو تلویزیون های دنیا برنامه هایی را تولید می کنیم. امیدوارم بتوانیم در برنامه ای با همین موضوع ، همه جوانب مربوط به صدا و سیمای ایران را مطرح کنیم.
فاطمه رحیمی
گفت و گو
