گسلهای لرزان در روابط تهران - لندن

یک سال پس از آن روابط 2 کشور دوباره برقرار گشت ؛ اما در سطح کاردار محدود شد. با روی کار آمدن دولت سیدمحمد خاتمی در سال 1376 تلاشهایی برای عادی سازی روابط صورت گرفت و این روابط به سطح سفیر برگشت . کمال خرازی ، وزیر خارجه وقت ایران در سال 1380 به لندن رفت و با مقامات انگلیسی دیدار کرد. یک سال پس از آن نیز جک استراو، وزیر خارجه انگلیس به عنوان نخستین وزیر خارجه این کشور پس از پیروزی انقلاب اسلامی به ایران سفر کرد. این سفر به عنوان بخشی از تلاشها برای ایجاد ائتلافی در افغانستان علیه طالبان انجام شد؛ اما عمر این روابط نیز مدت زیادی نپایید. انگلیس در سال 1382 ، دیوید ردووی را به عنوان سفیر جدید انگلیس به تهران معرفی کرد، ولی دولت ایران پس از بررسی سوابق ، فرد معرفی شده را به عنوان سفیر نپذیرفت .یک سال پس از آن ، مقامات انگلیسی هادی سلیمان پور؛ دیپلمات ایرانی را که از سوی آرژانتین با یکسری اتهامات تروریستی تحت تعقیب قرار گرفته بود، بازداشت کردند.در پی این اقدام ، ایران خواستار آزادی فوری سلیمان پور و عذرخواهی دولت انگلیس شد.

ملوان های متجاوز

در پی اشغال عراق از سوی نیروهای ائتلاف تحت رهبری امریکا ، تنش در روابط ایران و انگلیس شکل دیگری به خود گرفت . 2 سال پیش 8 ملوان انگلیسی که قایق آنها وارد حوزه سرزمینی جمهوری اسلامی ایران شده بود، به وسیله مرزبانان ایران دستگیر شدند؛ اما 3 روز بعد در پی مذاکره دیپلمات های انگلیسی با مقام های ایرانی آزاد شدند. دراوایل امسال این حادثه به گونه دیگری تکرار شد و این بار 15تفنگدار دریایی انگلیسی که وارد حوزه مرز آبی ایران شده بودند به وسیله مرزبانان جمهوری اسلامی ایران بازداشت شدند.افزون بر 2 مورد تجاوز ملوان های انگلیسی به حوزه آبهای سرزمینی جمهوری اسلامی ایران در 2سال اخیر، حوادث تروریستی در شهر اهواز که به کشته شدن تعدادی از شهروندان و غیرنظامیان ایرانی انجامید، ابهامات و پرسش های جدی را درخصوص نقش انگلیس در آموزش و تجهیز تروریست ها برانگیخته است . بررسی های دستگاه های امنیتی ایران نشان داد که انگلیس در وقوع انفجارهای تروریستی در اهواز و همچنین حمایت از گروه تروریستی عبدالمالک ریگی ، نقش موثر داشته است.

پرونده هسته ای

دولت انگلیس همچنین نقش موثری در انحراف پرونده هسته ای ایران از آژانس بین المللی انرژی هسته ای و مذاکرات دیپلماتیک با محوریت 3کشور اروپایی و ایران داشته است . به طوری که انگلیس در روند این مذاکرات سایه امریکا بوده است .پیش نویس های تهدیدآمیز علیه ایران در شورای حکام و شورای امنیت همواره با ابتکار عمل انگلیس نوشته شده است که آخرین آن پیش نویس محرمانه ای است که از سوی انگلیس به دیگر اعضای دایم شورای امنیت ارائه شده است . در این پیش نویس ، دولت انگلیس خواستار اعمال تحریم های شدیدتر علیه ایران و منع فعالیت های خارجی بانکهای ایرانی و ممنوعیت سفرهای خارجی مقامات ارشد و دیپلماتیک جمهوری اسلامی ایران شده است.

باغهای قلهک و منچستر

باغ قلهک ، اگرچه هنوز به عنوان یک اختلاف وارد حوزه دیپلماتیک روابط تهران و لندن نشده است ؛ اما مالکیت آن توسط انگلیس از سوی برخی تشکل های مردمی و عده ای از نمایندگان مجلس مورد ابهام و سوال قرار گرفته است . به طوری که برخی از نمایندگان با ارائه طرحی به مجلس ، خواستار بازپس گیری این باغ از دولت انگلیس شده اند. سفیر انگلیس در واکنش به طرح نمایندگان اعلام کرده است چنانچه مجلس ایران به بازپس گیری باغ قلهک اقدام کند، انگلیس نیز باغ منچستر را از ایران پس می گیرد.

خاطرات تلخ

روابط تهران و انگلیس در سالهای پس از انقلاب هیچ موقع روی شفافیت به خود نگرفته است و همواره بین گسست کامل و پیوند ضعیف در نوسان بوده است اما در کنار همه این سوابق 29ساله ، مردم ایران در ماجرای کودتای 28مرداد و دشمنی انگلیس با مردم ایران در جریان ملی شدن صنعت نفت و سقوط دولت قانونی مصدق ، همچنین ماجرای جدا شدن بخشی از سرزمین ایران خاطرات تلخ و سیاهی از انگلیس دارند. این خاطرات دامنه تنش ها و خاطرات بد از انگلیس را به اعماق تاریخ معاصر می کشاند و از سوی دیگر تغییر رفتار و ماهیت دولت انگلیس نسبت به مردم ایران را در آینده به مرز ناامیدی نزدیک می کند.