روانشناسی خاطرات : بازگشت خاطرات عذاب آور و ضربه های روحی

ضربه های روحی و خاطرات عذاب آوری که اغلب گمان می رفت طی مرور زمان از خاطر زدوده شده باشد، دوباره در بسیاری از مردم زنده شد. او می افزاید: «اغلب فقط دیدن جزییات حوادث امروز از طریق تلویزیون یا خواندن کتابهای فاجعه آمیز باعث می شود تا ترس نهفته و فراموش شده ای که طی مرور زمان گمان می رفت از خاطر زدوده شده باشد، دوباره زنده شود. این پزشک به همراه همکارش دکتر میشائیل هازه ، روزهای آخر هفته در اوبر اورسل در حال آموزش و افزودن بر معلومات متخصصانه خود در زمینه استفاده از خاطرات عذاب آور و ضربه های روحی موسوم به EMDRهستند. انبر می گوید: «در حال حاضر در آلمان 1200روانکاو و روانپزشک از روش EMDRاستفاده می کنند.» دکتر انبر 44ساله در کلینیک روانه هوهه مارک در اوبر اورسل که از سال 1993به عنوان یک مرکز روان درمانی فعالیت می کند، مشغول به کار است . MDR بی حسی و بازیابی اطلاعات از طریق حرکات چشم است . به هنگام استفاده از این روش ، بیمار حرکات دست پزشک را تعقیب می کند، از این طریق سیستم عصبی تحریک شده ؛ به طوری که تعادل و توازن بیوشیمی مغز دوباره برقرار می شود. طبق گفته هازه ، ضربه های روحی نه تنها از طریق گروگانگیری و سوئقصدها اتفاق می افتد، بلکه قربانیان حوادث امروز رانندگی یا قربانیان سوئاستفاده های جنسی در طول زندگی همواره از ضربه های روحی و خاطرات عذاب آور ناشی از این حوادث امروز در رنج و عذابند. نمونه ای از این افراد، مهندسی 77ساله به نام کارل پوتز است . تقریبا حدود 56سال این مرد به همراه همسر و فرزندانش یک زندگی بظاهر آرام و طبیعی داشت تا این که به هنگام استفاده از روش EMDR، خاطرات 56ساله اش را که طی این مدت در ضمیر ناخودآگاه نهفته مانده بود، دوباره زنده شد و آنها را برای دکتر انبر بازگو کرد و برای اولین بار کمک او را طلبید. کارل پوتز وقتی که به عنوان گروهبان بعد از مجروح شدن در کیف ولمبرگ در آخرین روزهای جنگ جهانی دوم در راه بوداپست بود، 21سال داشت . او می گوید: «یک افسر نازی به خاطر یک مساله کم اهمیت و پیش پا افتاده مرا تهدید و به سوی من تیراندازی کرد.» این عمل افسر نازی در ضمیر این سرباز 21ساله جای گرفت و به مدت بیش از نیم قرن با او همراه بود. گرچه او توانست خاطراتش را برای همسرش بازگو کند، اما او طی این سالها همراه این خاطرات تنها بود. مانند یک معجزه بود که این ضربه روحی شدید، خللی به زندگی او وارد نکرد. تقریبا یک سوم بیمارانی که تحت درمان با روش EMDRقرار می گیرند، در عمل خاطرات قدیمی در آنها با شدت یکسانی دوباره زنده می شوند؛ اما اغلب با فواصل زمانی کوتاه که در بعضی موارد بر شدت این فاصله افزوده می شود. طبق گفته دکتر انبر، این تجربه زنده شدن دوباره خاطرات لازم است تا بدین وسیله به هدف مورد نظر رسید. این درمان مانند یک سفر با قطار است که در آن بیمار خاطرات گذشته اش را مرور و طی مسیر مسافرت تجربیات گذشته را دوباره لمس کند. هازه و انبر تاکید می کنند که ما از پیاده شدن پیش از موعد بیمار از این قطار جلوگیری می کنیم و او را وادار می کنیم که به این سفر ادامه دهد، در حالی که امنیت و اطمینان او را جلب می کنیم . بیمار برای ورود به یک مرحله جدید تحریک می شود. در روش EMDRاطلاعات و دانش علوم مختلف دخیل است . طبق گفته هازه ، تصور می شود تجربیات منفی در طول زندگی ، توازن و تعادل بیوشیمی مغز را مختل می کند؛ به طوری که باعث زنده شدن دوباره خاطرات عذاب آور شود. عمل نشان داده که ضربه های روحی بعد از گذشت سالیان سال هم باز تاثیرگذار هستند. تقریبا 4سال بعد از حادثه برخورد قطار در کشور آلمان ، امدادگرانی که در این حادثه شرکت کرده بودند، برای اولین بار خواهان استفاده از روش EMDRشدند. روش EMDRرا اولین بار، به طور اتفاق یک روان شناس امریکایی به نام فرانکلین شاپیرو که در حال آزمایش بر روی خود بود، کشف کرد و در این بین در طول سالیان متمادی از طریق بررسی ها و مطالعات علمی ، آزمایش و بررسی شد. می توان نتیجه گرفت که حتی درمان قربانیان آتش سوزی جز با روش درمانی EMDRمیسر نیست . طبق گفته انبر، درمان قربانیان آتش سوزی در اغلب موارد مستلزم مراقبت های پزشکی طولانی و ماهها بستری شدن در بیمارستان است . دکتر انبر نمونه ای را بیان می کند: شخصی که به هنگام تماس با کابل هوایی ، دچار سوختگی شدید شده بود، به مدت 10سال از بی خوابی ، حساسیت زیاد و زودرنجی و احساس پوچی و فنا در عذاب بود. بعد از 12جلسه روش درمانی EMDR، او یاد گرفت که چگونه با مساله روحی پیش آمده در اثر این حادثه کنار بیاید.