تضعیف جایگاه متحدان امریکا در منطقه یکی از مهمترین چالشهای فراروی این کشور در سال گذشته بود؛ چرا که امریکا را در وضعیتی متناقض گونه قرار داد. حمایت یا حمایت نکردن از متحدان هر یک دارای پیامدهای نامطلوبی برای کاخ سفید است و این معضلی است که سیاست امریکا دلالت بر آن دارد که نتوانسته آن را حل و فصل کند در چنین شرایطی به نظر می رسد که منتفع اصلی این جریان ، اسلامگرایان باشند. بر همین اساس به باور بیشتر ناظران ، جنبش اصلاحی لبنان کامیاب ترین جنبش خاورمیانه است که با وجود عمر اندک آن درجه بالایی از بلوغ و اقتدار را به نمایش گذاشته است ، بر همین اساس اکنون منبع اصلی نگرانی طرفهای غربی و امریکا را تشکیل می دهد. این تحولات معانی و پیچیدگی های مهمی را برای جهان غرب به طور عام و برای ایالات متحده به طور خاص در بر دارد، امروز 5سال پس از حملات 11 سپتامبر غرب نسبت به گذشته از این حادثه امنیت بیشتری را احساس نمی کند، القاعده در جوامع اسلامی با دولتهای شکست خورده یا ضعیف در حال شکست پیشرفت می کند، در عراق القاعده یک دام درگیری های فرقه ای پهن کرد که ایالات متحده براحتی در آن گرفتار شد، در افغانستان نیز در حال بسترسازی برای بازگشتی دوباره است به همین دلیل دیگر دولتهای ضعیف و در حال شکست نیز ممکن است در آینده شاهد حضور و ایجاد پایگاه القاعده در کشورشان باشند.
موضوع رویارویی با القاعده و در هم شکستن این جنبش اکنون در سال 2007 بسیار پیچیده تر از همین وضعیت در سال 2001 است. در آن هنگام القاعده یک پیکره واحد و یک جنبش نسبتا یکپارچه بود؛ اما اکنون القاعده به اجزای پراکنده ای تقسیم شده است که هر کدام با استقلال بیشتری نسبت به مرکز اصلی عمل می کنند و نمی توان گفت بن لادن دیگر جهت حرکت این جنبش و اعضای آن را تحت تاثیر قرار نمی دهد همان طورکه پرونده ها و مدارک موجود نشان می دهند هنوز راهنمایی های عمومی و کلی و دستورالعمل های مهم را شخص بن لادن صادر می کند و همراه با الظواهری هنوز هم رهبری کلیت جنبش را به عهده دارند؛ اما روی هم رفته این جنبش بیشتر به سمت بی قاعدگی حرکت می کند و اجزای آن به انجام عملیات های مستقل روی آورده اند و همین چند پراکنده شدن و مستقل عمل کردن است که آن را نسبت به القاعده قدیمی به یک هدف دشوارتر تبدیل کرده است.
در مجموع می توان گفت که سیاست امنیت سازی امریکا در منطقه خاورمیانه با ابزارهای سخت و همچنین نرم به نتیجه مطلوب امریکا در یک سال گذشته منتهی نشد، به عبارت دیگر ناکامی سیاست کاخ سفید را باید در ابعاد نرم افزاری و سخت افزاری جستجو کرد.
هدف امریکا در ابعاد دوگانه فوق برقراری امنیت در منطقه خاورمیانه براساس معیارهای مدنظر خود است ؛ اما تحولات عینی منطقه حکایت از آن دارد که امریکا همچنان با چالشهای مهم و معناداری دست و پنجه نرم می کند.
منبع: اداره کل آموزش و پژوهش صداوسیما