اقتصاد متعجب
روز گذشته رئیس‌جمهور به منظور پاسخگویی به سؤالات نمایندگان در مجلس حاضر شد و به موضوعی اشاره کرد که برایم هم جالب بود و هم باعث تعجب.
رئیس‌جمهور مطرح کرد که اقتصاددان‌ها و فعالان اقتصادی به این اجماع رسیدند که در ابتدای سال جاری ارز تک‌نرخی شود. فارغ از اینکه تنها اقتصاددان‌های نزدیک به دولت این نظریه را دادند این موضوع مطرح می‌شود که تک‌نرخی چه معنا و مفهومی دارد؟ زمانی می‌توانیم از ارز تک‌نرخی صحبت کنیم که یک ارز آن هم با مکانیزم بازار قیمت‌گذاری شود. اینکه کالاهایی را با سیاست‌های سرکوب مالی و دستوری قیمت‌گذاری کنیم معنای تک‌نرخی را ندارد. از سوی دیگر باید توجه کرد که بازار به شدت به ارزهای خانگی نیاز داشت اما از یک میزان بالاتر قاچاق اعلام شد و یک بازار سیاه کنار بازار اصلی شکل گرفت که نتیجه آن هدررفت منابع ارزی بود.
از ابتدای فعالیت دولت یازدهم هر روز شعار تک‌نرخی شدن ارز را شنیدیم اما اقدام عملی در این زمینه شاهد نبودیم. این در حالی است که فرصت‌های زیادی برای تک‌نرخی شدن ارز داشتیم و این در زمانی بود که فاصله نرخ دلار بازار آزاد با بانک مرکزی به کمتر از 30 تومان رسید اما آن را سوزاندیم. این اتفاق از دولت هشتم تا دوازدهم اتفاق افتاد اما هیچ‌کدام به صورت اصولی نتوانستند در مورد نرخ ارز تصمیم‌گیری مناسبی داشته باشند و در دور دوم دولت‌ها شاهد کاهش ارزش پول ملی بودیم.
یکی از اشتباهات سیاست‌های اقتصادی دولت دوازدهم به حراج گذاشتن پشتوانه پول ملی یعنی طلا و سکه بود. دولت به جای اینکه تمهیداتی در این زمینه در نظر بگیرد سکه را حراج کرد و باعث شد تا یک میلیون تومان بالاتر از ارزش واقعی معامله شود. از سوی دیگر افرادی که اقدام به خرید کرده بودند را دستگیر کردند که این موضوع نیز بر روند گرانی تأثیر گذاشت. به نظر می‌رسد دولت در شرایط فعلی باید سیاست‌های مناسبی را در حوزه ارز به کار بگیرد تا بازار سوداگری و همچنین دلالی از آن حذف شود. در غیر این صورت باید هزینه‌های گزافی را بپردازد و دود آن به چشم همه مردم برود.
دکتر بهاءالدین حسینی هاشمی
اقتصاددان
