خودروهای مونتاژی برنده ممنوعیت واردات خودرو

براساس بررسی‌های انجام‌شده از بازار خودروهای وارداتی از زمانی که شایعه بسته شدن قانونی یا غیرقانونی سامانه ثبت سفارش خودرو در جامعه قوت گرفت، گرچه حجم قابل توجهی خودرو وارد کشورمان شده بود؛ اما در عین ناباوری موتور افزایش قیمت‌ها نیز گرم‌تر از قبل شد.

در این دوره افزایش 10 درصدی قیمت خودروهای وارداتی به بازار تحمیل شد و درنهایت پس از گذشت شش ماه از بسته شدن این سامانه، قیمت برخی پرتقاضاهای وارداتی حتی تا 30 درصد هم افزایش‌یافته و بازار را شوکه کرده است؛ هرچند فعالان بازار بر این باورند که هنوز بازار خودروهای وارداتی از نوسانات نرخ ارز تأثیر نگرفته و در آینده نزدیک باید منتظر افزایش مجدد قیمت‌ها باشیم.

حال سوال اینجاست که واقعا چه کسانی از ادامه این روند سود خواهند برد؛ مصرف‌کنندگان یا تولیدکنندگان خودروهای وطنی؟ واقعا مسئولان به دنبال مدیریت واردات خودرو بوده‌اند یا این‌که تصمیم به هموار کردن جاده برای ورود خودروهای گرانقیمت اهالی جاده مخصوص گرفته‌اند؟

فرصتی در اختیار داخلی‌ها

سعید مؤتمنی، رئیس اتحادیه صنف نمایشگاه‌داران و فروشندگان اتومبیل درباره بسته ماندن سامانه ثبت سفارش به جام‌جم گفت: برخورد اینگونه با تقاضای بازار منطقی نیست و باعث آشفته شدن بازار خواهد شد در حالی که مسئولان اعلام کرده‌اند به دنبال ساماندهی بازار بوده‌اند.

این مقام صنفی تاکید کرد: برخورد غیرمنطقی و غیرحرفه‌ای با بازاری که تقاضای آن بالاست، می‌تواند امتیازی در اختیار دیگر عرضه‌کنندگان که در بازار حاضر هستند قرار دهد؛ دقیقا اتفاقی که امروز در بازار خودروها در محدوده قیمتی 80 میلیون به بالا افتاده است.

رئیس اتحادیه صنف نمایشگاه‌داران و فروشندگان اتومبیل به جام‌جم گفت: شرکت‌های ایرانی که تولیداتی در محدوده قیمتی و کیفیتی خودروهای وارداتی داشته‌اند از اواسط مرداد که شرایط ورود خودروهای خارجی سخت شد، اقدام به گران کردن محصولات خود کردند چون یکه‌تازی میدان در اختیار آنها قرار داشت و هیچ رقیبی باقی نمانده بود.

مؤتمنی معتقد است اگر مسئولان به دنبال اصلاح بازار واردات خودرو بودند؛ باید با استفاده از رقابت سالم این کار را انجام می‌دادند نه این‌که با ایجاد انحصاری مجدد حتی برای وارداتی‌ها به دنبال این کار می‌رفتند. این سیاستی اشتباه است که تنها بازنده آن خریداران هستند چون محصولات را باید به چند برابر قیمت واقعی بخرند.

ایجاد بازار به خارجی‌ها تعهد داده شده

در همین حال فرهاد احتشام‌زاد، رئیس انجمن واردکنندگان خودرو، درباره بسته ماندن سامانه ثبت سفارش خودرو به‌رغم اخطار کمیسیون اصل 90 گفت: برخورد اخیر مسئولان با مساله واردات به بهانه حمایت از تولید داخل بوده است، اما باید از آنها بپرسیم آیا تمام خودروهایی که تولید می‌شوند، قطعاتشان تمام از داخل تأمین می‌شود یا این‌که هنوز بالابر شیشه پراید وارداتی است؟

وی تاکید کرد: این‌گونه سیاستگذاری‌ها بدون اظهارنظر منطقی و پاسخ قانع‌کننده هیچ علامتی نیست ‌جز حمایت‌های بی‌قید و شرط از خودروسازان داخلی، بخصوص این‌که گفته شده در قرارداد پژو، بازارسازی به طرف خارجی تعهد داده شده است. این مقام صنفی معتقد است، زمانی که بخش قابل توجهی از بازار در اختیار تولیدکنندگان داخلی قرار دارد، نباید نگران سهم واردات خودروهای خارجی باشیم، هرچند آمارهای موجود بیانگر آن است که خود تولیدکنندگان داخلی اکنون واردکننده شده‌اند و احتمالا به‌دنبال دریافت رانت‌های گسترده‌تری در این زمینه نیز رفته‌اند. احتشام‌زاد تاکید کرد: زمانی که خودروهای داخلی ایران با قیمت بالا و با کیفیت پایین تولید می‌شود، قطعا خریداران برای تأمین نیازهای خود به‌دنبال کالاهای خارجی خواهند رفت در حالی که مسئولان به‌جای ایجاد انگیزه برای خودروسازان جهت اصلاح روند خود بازهم همچون گذشته بازاری انحصاری را برایشان مهیا کرده‌اند که بتوانند باوجود تمام کاستی‌های خودشان از بازار،منافع گسترده‌ای بدون در نظر گرفتن حقوق خریداران به دست آورند.