راهکارهای مراقبت از دانش‌آموز مبتلا به فلج مغزی

انواع بیماری فلج مغزی

فلج مغزی اسپاستیک که در این حالت ماهیچه‌های بیمار سفت و سخت هستند و براحتی کنترل نمی‌شوند. ممکن است طرف راست یا چپ بدن فلج شود و بخش‌های دیگر مشکلی نداشته باشند یا فقط پاها فلج شوند و دست‌ها مشکل چندانی نداشته باشند و در حالت سوم، ممکن است تمام دست و پاها گرفتار فلج اسپاستیک شوند.

فلج مغزی آتاکسیک که در این نوع فلج، وضعیت بدن غیرطبیعی است و ماهیچه‌ها با هم هماهنگی ندارند.

فلج مغزی دیس کینتیک، در این نوع فلج مغزی، الگوهای حرکتی غیرطبیعی و حرکات بدون اراده و کنترل‌نشده مشاهده می‌شود.

علل ابتلا

فلج مغزی معمولا به دلیل ناهنجاری‌های مادرزادی یا صدمات وارده به مغز نوزاد ـ قبل از تولد یا هنگام بارداری مادر یا پس از تولد ـ رخ می‌دهد. این بیماری می‌تواند به دلایل زیر هم رخ دهد:

مشکل در تولد یا تولد نوزاد نارس

خونریزی مغزی نوزاد

ابتلا به عفونت مادر در زمان بارداری

درمان

فلج مغزی درمان نمی‌شود، اما خوشبختانه پیشرونده نیست و صدمات مغزی شدت نمی‌گیرد. دانش‌آموزان مبتلا معمولا به وسیله فیزیوتراپیست‌ها، به برنامه‌های مدیریت جسمانی مجهز می‌شوند و به این ترتیب می‌توانند به حداکثر توانایی‌های خود دست یابند. برخی مبتلایان نیز تحت عمل جراحی ارتوپدی قرار می‌گیرند تا با آزاد‌کردن تاندون‌ها، دامنه حرکاتشان افزایش یابد. برای برخی دیگر نیز داروهای خوراکی مانند بوتولینیوم تجویز می‌شود تا ماهیچه‌های خاصی در آرامش قرار گرفته و طولشان بیشتر شود.

کمک به دانش‌آموز مبتلا به فلج مغزی

خوشبختانه تمام کودکان مبتلا به فلج مغزی، اختلالات یادگیری ندارند. در واقع بسته به نوع صدمه، دانش‌آموزان مبتلا به مشکلات زیر یا برخی از آنها مبتلا هستند: اشکال در حرکت، ناهماهنگی بین ماهیچه‌ها، نداشتن مهارت حرکتی مناسب، اختلال در توجه و شنیدن، مشکلات بصری، ایراد در صحبت کردن، سرعت کم‌پردازش مغزی آنها، اشکال در مهارت‌های خوردن و نوشیدن، لباس پوشیدن و همچنین استفاده از سرویس بهداشتی. اگر جراحت دانش‌آموز مبتلا به فلج مغزی، در حدی نباشد که او از رفتن به مدرسه معمولی محروم شود، والدین و مسئولان مدرسه باید به موارد زیر توجه کافی نشان دهند:

با استفاده از ویلچر یا ابزارهای کمک حرکتی، مقدار حرکت آنها را به حداقل برسانند.

از آنجا که چنین دانش‌آموزی نمی‌تواند از پله‌ها براحتی بالا و پایین برود، باید کلاس درس او در طبقه همکف قرار داشته باشد.

گاهی اوقات در برخی مدارس، زمانی را برای نشستن روی فرش ـ به جای استفاده از میز و صندلی ـ درنظر می‌گیرند. در این گونه مواقع مسئولان و معلمان مدرسه باید بدانند، چنین کاری برای دانش‌آموز مبتلا به فلج مغزی بسیار سخت است.

کلاس‌های ورزشی این دانش‌آموزان با دانش‌آموزان دیگر باید فرق داشته باشد و در حقیقت حرکات ورزشی سفارش شده از سوی فیزیوتراپیست آنها باید انجام شود. یادتان باشد چنین کودکانی نیز مانند دیگر کودکان به ورزش نیاز دارند و نباید آنها را از انجام حرکات ورزشی مخصوص به خود محروم کرد.

مدرسه باید تمام تجهیزات مربوط به دانش‌آموزان مبتلا به فلج مغزی را در مدرسه داشته باشد و همین طور با والدین آنها در ارتباط مستقیم باشد.

هنگام سفرهای آموزشی برای این کودکان باید دستیار انتخاب شود. چنین کودکی نباید از سفرهای آموزشی و البته زندگی اجتماعی محروم شود.

منبع: Case of sick children

مترجم: نادیا زکالوند

جام‌جم