مقایسه سرانه مصرف مواد غذایی در ایران با سایر کشورها

میزان مصرف نان در ایران رقم خیره‌کننده‌ای دارد. سرانه مصرف نان هر ایرانی در سال در حالی 160 کیلوگرم است که این آمار در جهان تنها 25 کیلوگرم است. در واقع ایرانی‌ها شش برابر آمار جهانی نان می‌خورند و از این لحاظ در صدر جهان قرار دارند.

سرانه مصرف برنج در کشور ما 40 کیلوگرم اعلام شده و این در حالی است که در سه دهه گذشته، این میزان 15 تا 20 کیلوگرم بوده است. اما این مقدار نسبت به میانگین جهانی 25 کیلوگرم هم پایین‌تر است. پرمصرف‌ترین کشور جهان در برنج، تایلند است که سرانه مصرف برنج در این کشور 140 کیلوگرم است. این در حالی است که این آمار در کشور ترکیه فقط هشت کیلوگرم است.

سازمان جهانی خواربار و کشاورزی (فائو) در دسامبر 2012 سرانه مصرف گوشت (قرمز و سفید) در جهان را 41 کیلوگرم اعلام کرد. این در حالی است که ایرانی‌ها سالانه حدود 36 کیلوگرم گوشت مصرف می‌کنند. این میزان از آمار جهانی کمتر و از میانگین آسیا بالاتر است. همچنین ایران از لحاظ مصرف گوشت بین 196 کشور جهان در رتبه 98 قرار دارد.

سرانه مصرف شکر ایرانی‌ها بین 21 تا 24 کیلوگرم است. در حالی‌که میانگین جهانی آن، فقط پنج کیلوگرم است. این، یعنی ایرانی‌ها پنج برابر مردم جهان از شکر استفاده می‌کنند. ایرانی‌ها علاوه بر شکر، در نمک هم زیاده روی می‌کنند. سازمان جهانی بهداشت، میانگین مصرف نمک را برای هر فرد در جهان، ده گرم عنوان کرده و این میزان را دو برابر میزان توصیه شده این سازمان دانسته است. اما ایرانیان دو تا سه برابر بیشتر نمک مصرف می‌کنند.

سرانه مصرف روغن در کشور 21 کیلوگرم است. این در حالی است که وزیر بهداشت از اضافه شدن سالانه سه کیلوگرم روغن به سرانه مصرف ایرانی‌ها خبر داده است.

سرانه مصرف تخم‌مرغ در ایران 190 عدد است. این در حالی است که میانگین جهانی، 250 عدد تخم‌مرغ است و ایرانی‌ها سالانه 60 تخم‌مرغ کمتر از میانگین جهانی می‌خورند. هر چند رقم‌های دیگری هم در این باره اعلام شده و به‌عنوان مثال، سال گذشته معاون بهبود تولیدات دامی سازمان جهادکشاورزی گفت: سرانه مصرف تخم‌مرغ کشور 160 و در جهان 300 عدد است. سرانه مصرف روغن زیتون در کشور فقط 220 گرم است. این در حالی است که در برخی کشورهای جهان سرانه مصرف این کالا به 27 کیلوگرم نیز می‌رسد. کشور سوریه بالاترین آمار مصرف روغن زیتون را با 27 کیلوگرم در سال به خود اختصاص داده است که مردم سوریه به‌دلیل مصرف بالای این ماده طبیعی با کمترین مشکل بیماری‌های قلبی و عروقی مواجهند. ایرانی‌ها در نوشیدن مضرترین نوشیدنی جهان نیز با اقتدار در صدر ایستاده‌اند. مصرف سرانه نوشابه در کشور ما 42 لیتر است. در حالی که مردم جهان حداکثر ده لیتر نوشابه در سال می‌خورند.

سرانه مصرف شیر در ایران 70 کیلوگرم اعلام شده است، اما طبق آمار جهانی، متوسط مصرف شیر در جهان 190 کیلوگرم و در کشورهای اروپایی بین 300 تا 450 کیلوگرم اعلام شده است. این آمار در کشورهای توسعه‌یافته جهان به 500 کیلوگرم هم می‌رسد. البته مصرف شیر در استان‌های چهارمحال و بختیاری و آذربایجان‌های ‌غربی و شرقی از متوسط کشور بیشتر است. با بررسی آمار مصرف مواد غذایی کشور و میانگین‌های جهانی به‌روشنی پیداست که ایران در وضعیت غذایی درستی قرار ندارد. حتی می‌توانیم عنوان بدغذاترین کشور جهان را از آن خود کنیم. بنابراین اصلاح الگوی تغذیه‌ای با آموزش‌های بنیادین و آگاه کردن مردم از تبعات الگوی غذایی غلط شاید بتواند به بهبود وضعیت غذایی جامعه بویژه نسل‌های بعد کمک کند.

دکتر مهدی کریمی‌تفرشی

رئیس هیات مدیره تعاونی تولیدکنندگان موادغذایی