شورای رقابت مانع دو نرخی شدن خودرو شود

اگر از رکود بازار بگذریم، به نظر شما افزایش قیمت خودرو براساس مصوبه اخیر شورای رقابت چه تاثیری در بازار آزاد خودرو داشته است؟

افزایش قیمت‌های اخیر کارخانه‌ها براساس مصوبه جدید شورای رقابت اثر قابل‌توجهی در قیمت بازار نداشته و به این دلیل درصد افزایش قیمت آنچنان نبوده، اما قطعا در کاهش قدرت خرید خریداران بی‌تاثیر نیست، به این دلیل که اغلب محصولاتی که افزایش قیمت را تجربه می‌کنند، جزو خودروهای پرمخاطب با رده قیمتی متوسط برای اقشار کم‌درآمد است.

آیا این روند به زیان خریداران تمام می‌شود؟

با توجه به این که پس از برجام انتظار روانی از قیمت خودرو، کاهشی بود این رویه منطقی نیست و می‌تواند باعث ضایع شدن حقوق خریداران باشد. به طور کلی باید در نظر داشته باشیم اکنون دهه 80 نیست که خودرو یک کالای سرمایه‌ای باشد و خریداران حتی با کمبود برخی قطعات و لوازم خودروی خود را از نمایندگی تحویل بگیرند بلکه خریداران به دنبال دریافت خدمات و کیفیت بالاتر هستند.

منظور شما از انتظار قیمتی پس از برجام چیست؟

قبل از امضای ‌توافق‌نامه هسته‌ای بهانه خودروسازان برای درخواست افزایش قیمت تحریم‌ها و نوسان قیمت ارز بود، اما امروز چه بهانه‌ای برای افزایش قیمت دارند؟ آیا قیمت ارز افزایش داشته یا همچنان نمی‌توانند از تولیدکنندگان عمده خریدهای مورد نیازشان را برای مواد اولیه انجام دهند؟ همه می‌دانیم این دو مانع به گفته مسئولان ارشد نظام مقدس جمهوری اسلامی برطرف شده است، پس چرا همواره خودروسازان بر طبل گرانی می‌کوبند؟

شما معتقدید افزایش قیمت نباید صورت می‌گرفت؟

بله؛ مدتی است خودروسازان به جای این که کیفیت محصولاتشان را افزایش دهند یا تغییرات عمده در محصولات فعلی ایجاد کنند، صرفا به دنبال دستیابی به سود بیشتری هستند و با استفاده از رانت‌هایی که در اختیار دارند، مسئولان را متقاعد به صدور مجوز افزایش قیمت می‌کنند. این رویه نمی‌تواند به صنعت خودروی ایران کمک کند بلکه صرفا باعث آسیب دیدن بازار خواهد شد.

این افزایش قیمت با مجوز شورای رقابت انجام شده و کاملا قانونی است، فعالان بازار نظر دیگری دارند؟

به نظر فعالان بازار بهتر بود شورای رقابت به جای این که مجوز افزایش قیمت را به خودروسازان می‌داد بازار خودرو را با تثبیت قیمتی و یکسان سازی قیمت‌ها ساماندهی می‌کرد. به این دلیل که امروز قیمت‌ها مثلا کم بوده، حاشیه بازار داریم. دقیقا از فردای اعمال قیمت‌های جدید نیز دوباره شاهد حضور دلالان در بازار به نام حاشیه بازار هستیم. این نهاد قانونی باید جلوی دو نرخی شدن خودرو در بازار را بگیرد چون بازار دو نرخی ده‌ها مشکل برای بازار ایجاد می‌کند.

در این زمینه بیشتر توضیح دهید.

بسیاری از خودروسازان با عرضه کم محصولات به گونه‌ای بازار را مدیریت می‌کنند که تنها افراد خاصی می‌توانند از این شرایط استفاده کنند که در بخش حاشیه بازار در حال سوء‌استفاده هستند، به این ترتیب که هنگام ثبت نام تنها تعداد انگشت‌شماری از خریداران واقعی توان ثبت‌نام دارند، اما با بسته شدن سایت ثبت‌نام شاهد فروش تعداد بسیار زیادی خودرو و حواله با قیمت‌های بالاتر هستیم. این یعنی بازار غیرمنطقی که هیچ جای دنیا این گونه نیست.

بسیاری از فروشندگان، هنگام بسته بودن سایت‌های ثبت‌نام اعلام می‌کنند ما خودروها را سبدی خریداری کرده‌ایم و اکنون به این قیمت می‌فروشیم. به نظر شما این منطقی است؟

خیر، درباره خرید‌های سبدی یا خریدهای عمده نمایشگاه‌ها در تمام کشورها خودروسازان با ارائه تخفیف‌های ویژه به افرادی که عمده خرید می‌کنند، محصول را ارزان‌تر به آنها می‌فروشند در حالی که فروشندگان اجازه گران‌تر فروختن محصول را ندارند بلکه باید با قیمت مصوب خودرو در بازار عرضه شود یعنی خودروها تنها دارای یک قیمت مشخص در بازار است، اما در ایران کاملا متفاوت عمل می‌شود، به این ترتیب که خودروسازان رانت‌های خاصی را در اختیار گروهی خاص قرار می‌دهند. این افراد هم خودروها را هر طور که مایل باشند به فروش می‌رسانند؛ مثلا در خودرویی مثل پراید تا یک میلیون و ساندرو حتی تا 5 میلیون اختلاف قیمت داریم و در آخرین نمونه هم فروش پژو 207 اتوماتیک بود که قیمت بازار این خودرو 50میلیون و 700 هزار تومان بود یعنی نزدیک به 4 میلیون تومان تفاوت. سوال اینجاست که این اختلاف قیمت به چه دلیل ایجاد شده است؟

چرا به تک‌نرخی بودن قیمت خودروها تاکید دارید؟

اگر قیمت‌ تک‌نرخی باشد خودروسازان توان سودجویی ندارند. بارها دیده‌ایم وقتی خریداران نسبت به کیفیت خودرویی مثل پراید اعتراض می‌کنند مسئولان خودروساز مربوط می‌گویند: 20 میلیون پول دادی می‌خواهی بنز سوار شوی... این گستاخی زمانی ایجاد می‌شود که حمایت‌ غیرمنطقی از خودروسازان داشته باشیم درحالی که همه می‌دانیم همواره حق با خریدار و مشتری است. این یکی از مشکلات ایجاد شده به دلیل نابسامانی بازار خودرویی ماست.