رسالت انقلاب اسلامی برای پیشبرد اهداف فرهنگی

تاریخ انقلاب اسلامی نشان داد بیانات حضرت امام(ره) که مبارزه فرهنگی برمبنای بیداری اسلامی بود، توانست نتیجه بگیرد. این مهم است که بتوان از طریق کارهای فرهنگی، اذهان مردم را جذب کرد. مردم با شناخت حقایق بیشتر تمایل دارند که رفتارهای عملی را انجام دهند؛ بنابراین اقناع‌سازی در مورد کارهای فرهنگی به وجود می‌آید و فردی که دارای شناخت صحیح است بهتر می‌تواند عمل فرهنگی انجام دهد. به عبارت امروزی، آتش به اختیار یعنی این‌که فرد برای پیشبرد اهداف فرهنگی چه اقداماتی می‌تواند انجام دهد. آتش به اختیار یعنی استفاده از خلاقیت و توانمندی افراد برای پیشبرد اهداف فرهنگی.

مخاطبان اولیه این عبارت، دانشجویان در دیدار با رهبر معظم انقلاب بودند؛ دانشجویانی که بارها، رهبری آنان را افسران جنگ نرم خوانده‌اند. افسران جنگ سخت در حوزه دیگر و نیروهای نظامی هستند. لذا اولین انحرافی که در اذهان برخی افراد اتفاق افتاد، این بود که در عرصه جنگ سخت، آتش به اختیار باشیم. آتش به اختیار فرهنگی اساسا از بدیهیات حکومت پیامبر اسلام(ص) و معصومین بود. چرا که معصومین از طریق کارهای فرهنگی و ابتکارات فردی، تبلیغ اسلام و سیاست‌های اسلامی را انجام می‌دادند. حوزه امر به معروف و نهی از منکر نمونه بارز آتش به اختیار فرهنگی است. تمام تذکرات امام راحل و رهبر معظم انقلاب بر پایه اصل امر به معروف بوده است. امر به معروف نوعی از آتش به اختیار است که افسران جنگ نرم با اقناع‌سازی طرف مقابل می‌توانند او را راضی کنند که رفتارهای مثبت و مورد اقبال نظام اسلامی انجام دهد.

امروزه، دولت و کابینه جدید در آستانه تشکیل است. تجربه نشان داده که مردم ما حساسیت بالایی نسبت به امور فرهنگی و آموزشی داشته و دارند؛ لذا دولت آقای روحانی باید واژه آتش به اختیار فرهنگی را اولویت و سرمشق وزارتخانه‌های فرهنگ و ارشاد، آموزش و پرورش، ورزش و جوانان و وزارت علوم و آموزش عالی و در یک نگاه جامع‌تر تمام وزارتخانه قرار دهد. صدا و سیما و مطبوعات هم از این امر مستثنا نیستند و باید در برنامه‌ها و تولیدات خود ابعاد مختلف عبارت آتش به اختیار فرهنگی را برای عموم بازگو کنند.

وزیر آینده فرهنگ و ارشاد اسلامی باید توجه داشته باشد کارهای فرهنگی بسیاری روی زمین مانده است. در عرصه مطبوعات وضع خوبی دیده نمی‌شود. ما کمترین تیراژ را داریم. طبق استاندارد یونسکو از هر ده نفر یک عدد نشریه باید مطالعه شود، ایران بیش از 70 میلیون نفر جمعیت دارد و تیراژ نشریات ما در خوشبینانه‌ترین وضعیت سه میلیون نسخه است و دیده می‌شود تا هفت میلیون، چهار میلیون کم داریم. وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی آتی باید دغدغه این را داشته باشد که چرا مردم روزنامه نمی‌خوانند، چرا کتاب نمی‌خوانند؟ نگوییم سانسور است. آیا مشکل واقعا سانسور است؟ آیا سانسور و ممیزی در هیچ کجای دنیا بخصوص در اروپا اتفاق نمی‌افتد؟

کوتاه سخن این‌که، رسالت انقلاب اسلامی، انقلاب فرهنگی است؛ پس عبارت آتش به اختیار فرهنگی چیزی جدای از رسالت انقلاب نیست. عبارت آتش به اختیار فرهنگی در امتداد عناوین مقابله با شبیخون فرهنگی و جنگ نرم است که طی سال‌های گذشته بارها از سوی رهبر انقلاب مطرح شده است. لذا دلیلی برای کج‌فهمی برخی افراد و استخراج تعابیر غیراصولی از این واژه وجود ندارد و این عبارت کاملا صریح و روشن است.

دکتر امیدعلی مسعودی/ استاد علوم ارتباطات