اوباما و پنتاگون و اختلاف بر سر سوریه

این نویسنده اختلافات را در دو حوزه بررسی می‌کند که به شرح زیر است:

نخست؛ اختلاف بر سر محدوده اختیارات

همواره مقامات نظامی از این موضوع گلایه دارند که کاخ سفید تلاش می‌کند در همه جزئیات کار وزارت دفاع مداخله کند. مطالب زیادی در این باره نوشته شده و غالبا ماجرایی که برای رابرت گیتس نخستین وزیر دفاع دولت اوباما پیش آمد به ذهن متبادر می‌شود. گیتس می‌گوید در یکی از بازدیدهایش از مقر فرماندهی عملیات ویژه در افغانستان، متوجه وجود خط تلفنی شد که به طور مستقیم به یکی از مقامات امنیت ملی در کاخ سفید متصل بود. گیتس به افسران این مقر دستور داد فورا این خط تلفن را قطع کنند و به آنها هشدار داد: «اگر تماسی از کاخ سفید دریافت کردید، به آنها بگویید به جهنم بروند و با من تماس بگیرید.» لئون پانتا جانشین گیتس نیز به نوبه خود از مداخله کاخ سفید در امور پنتاگون بسیار گلایه‌مند بود. چاک هیگل هم در نوامبر 2014 به علت فشارهای کاخ‌سفید و مداخله آن در امور پنتاگون مجبور به استعفا شد.

دوم؛ اختلاف بر سر راهبرد

از نظر نظامیان، اوباما هیچ طرح درازمدتی برای مواجه شدن با بسیاری از بحران‌ها و در رأس آنها بحران سوریه نداشته و در گرایش او به برخی گزینه‌ها اعم از نظامی یا دیپلماتیک، عواقب بعدی این گزینه‌ها لحاظ نشده است. سیمور هرش ابتدای امسال طی مقاله‌ای نوشت: در نخستین سال‌های بحران سوریه، ژنرال‌های پنتاگون خطر نهفته در تلاش‌های دولت اوباما و سازمان اطلاعات مرکزی (سی‌آی‌ای) را برای مداخله در سوریه و مسلح کردن جنگجویان در آنجا به سلاح بدون توجه به رویکردهای عقیدتی آنها -که اسلامگرای تندرو هستند یا خیر- احساس کردند. احساس این خطر با پیدایش سازمان‌های داعش و جبهه النصره و دیگر گروه‌های اسلامگرای تندرو به اوج خود رسید. در داستان سیمور هرش که هیچ‌یک از طرف‌های ذی‌ربط از جمله دمشق آن را تکذیب نکردند آمده است ژنرال‌های آمریکایی و در رأس آنها مارتین دمپسی رئیس ستاد مشترک و مایکل فلین رئیس سازمان اطلاعات دفاعی، پس از آن‌که متوجه شدند دولت اوباما به هشدارهایشان درباره وخامت اوضاع در سوریه گوش نداده است تصمیم گرفتند خودشان کنترل اوضاع را به دست بگیرند و طرح‌های اوباما را در سوریه به شکست بکشانند. این ژنرال‌ها در چند زمینه دست به کار شدند و موفق شدند دست‌کم تا سال 2014 سیاست اوباما را در سوریه مختل کنند.

اختلافی که به نفع سوریه تمام نشد

اگر داستان هرش درست باشد به این معناست که دمشق بسیار خوش‌شانس بوده و از اختلاف بین اوباما و ژنرال‌هایش بهره‌برداری کرده است. اما در هر حال، واقعیت کنونی نشان می‌دهد اختلافات بین اوباما و ژنرال‌هایش به نتایجی برعکس می‌انجامد. حمله هواپیماهای ائتلاف آمریکا به اطراف فرودگاه دیرالزور فقط یک حادثه در یک رشته اقدامات تجاوزکارانه محسوب می‌شود که ژنرال‌های پنتاگون به آن متوسل شده‌اند. این روزنامه در پایان مطلب خود آورده است: به طور خلاصه می‌توان گفت ظاهرا ژنرال‌های آمریکایی با یکی از این دو احتمال مواجه هستند؛ ادامه دادن به مخالفت با دیدگاه‌های کاخ سفید در صورتی که ترامپ رئیس‌جمهور شود، یا باز شدن دستشان برای تصمیم‌گیری در صورتی که هیلاری کلینتون انتخاب شود.