نظام اسد از مرحله براندازی عبور کرده است

چهار سال از بحران سوریه می‌گذرد. آیا چشم‌اندازی برای راه‌حل مسالمت‌آمیز وجود دارد؟

کسانی که پروژه براندازی نظام اسد در سوریه را مدیریت کرده‌اند، تصور می‌کردند این نظام ظرف دو یا سه ماه سقوط خواهد کرد؛ اما پایداری نظام در 5/4 سال نشان از اشتباه محاسباتی براندازان و پایگاه وسیع مردمی نظام دارد. از سوی دیگر، پیروزی‌های اخیر در القلمون، زبدانی، تدمر و همچنین در منطقه درعا نشان از ابتکار عمل دولت دارد؛ اما امکان یکسره سازی سریع تکلیف تروریست‌ها از سوی دولت فعلا وجود ندارد. از سوی دیگر مخالفان نیز امکان سرنگونی نظام حاکم بر سوریه را دیگر ندارند .

طرح‌های روسیه برای مقابله با تروریست‌ها به کجا رسید؟

پیشنهاد مسکو ایجاد جبهه ضد تکفیری و ضد تروریسم در سطح منطقه است. روسیه از عراق، سوریه و ایران نیز درخواست کرده در این جبهه قرار گیرد. البته دعوت عربستان و قطر یک مانور سیاسی است که روسیه انجام داده تا کشورهای قطر، عربستان و غرب تحت فشار قرار گیرند ؛ زیرا این کشورها مهم ترین حامی گروه‌های تکفیری هستند و روسیه با این پیشنهاد به دنبال افشاگری درباره ماهیت برخی حامیان تروریست است.

درگیری نظامی در سوریه در چه مراحلی است ؟

محورهای درگیری در سوریه در درعا و دشت حوران در جنوب، جبهه دوم در ادلب در شمال سوریه و جبهه سوم در شرق سوریه در رقه، حسکه و دیر الزور بوده است. تمام جبهه‌های درگیری نشان می‌دهد نیروهای مخالف، وابسته به خارج هستند که در شمال و شمال شرقی وابسته به ترکیه و در جنوب وابسته به اردن هستند.این درگیری‌ها همچنان ادامه دارد و اخیرا نیروهای ارتش سوریه در این چند جبهه توانسته‌اند موفقیت‌های خوبی را به دست آورند .

موقعیت اسد در سوریه در حال حاضر به چه شکل است؟

نظام اسد از مرحله براندازی عبور کرده و در حال حاضر در تلاش برای سرکوب معارضان است. در شرایط کنونی موج جهانی علیه تکفیری‌ها ـ که مهم‌ترین جریان معارض اسد بودندـ شکل گرفته است و این می‌تواند به مهار نیروهای تکفیری کمک کند. نیروهای مخالف سوری در داخل هم‌اکنون در کنار نظام اسد و درجبهه مقابل تکفیری‌ها قرار گرفته‌اند. در سطح منطقه و جهان نیز یک نوع اجماع منطقه‌ای علیه تکفیری‌ها در حال شکل‌گیری است. یکی از دلایل این امر کودتای درون تکفیری‌ها و دشمنی با حامیان اصلی شان است. برای مثال انفجارهای اخیر در عربستان و ترکیه تردیدهای جدی را در این دو کشور در سیاست حمایت آنها از تروریست‌ها ایجاد کرده است.

هدف از ایجاد منطقه پرواز ممنوع ترکیه چیست؟ سرنگونی اسد یا مقابله با داعش؟

دولت ترکیه در تلاش است منطقه پرواز ممنوع را ایجاد کند، اما این اقدام بدون حمایت‌های بین‌المللی امکان‌پذیر نیست؛ لذا تردیدهای جدی در این زمینه وجود دارد. داعش هم اکنون با نظام اسد در حال جنگ است و توان لازم را برای جذب نیرو و آموزش و مدیریت جنگ دارد، اما تکفیری‌ها هیچ‌کدام نه القاعده نه جبهه النصره و نه داعش برنامه حکومتی، سیاسی و اجتماعی ندارند. ترکیه در حقیقت به دنبال گسترش نفوذ منطقه‌ای بوده که البته در این استراتژی تاکنون شکست خورده است. همان طور که در سطح منطقه‌ای به مصر، لیبی و تونس دل بسته بود، دیدیم چیزی جز دشمنی به دست نیاورد؛ چرا که اخوان المسلمین در قدرت باقی نماند که مبنایی برای حرکت آینده ترکیه باشد.

معصومه زارع

بین‌الملل