اما و اگرهای بازنشستگی با 10 سال سابقه بیمه

در این طرح، اگر مردان کارگر با حداقل سن 60 سال، زنان با حداقل سن 55 سال و کارگرانی که از کار افتاده هستند، سابقه بیمه‌ای کمتر از ده سال داشته باشند، این امکان برایشان فراهم می‌شود که به شرط پرداخت حق بیمه باقیمانده برای ده سال کار، یک سوم حقوق بازنشستگی کارگری دریافت کنند.

این طرح با موافقت‌ها و مخالفت‌های زیادی روبه‌رو شده است و در حالی که موافقان، تصویب این طرح را به نفع حقوق کارگران می‌دانند، اما مخالفان بر این باورند که این طرح، بار مالی به سازمان تامین اجتماعی وارد می‌کند. آنها می گویند نباید کارگری که یک ماه حق بیمه پرداخت کرده است، بتواند با پرداخت یکجای حق بیمه ده سال بازنشسته شود و شرایط مشابه کارگری شود که سال‌های سال حق بیمه پرداخت کرده است.

اما موافقان این‌گونه استدلال می‌کنند که قوانین فعلی به گونه‌ای است که اگر کارگری 9سال حق بیمه داشته باشد و فوت کند، بیمه هیچ حق و حقوقی به او نمی‌دهد، اما با تصویب این طرح، اگر کارگری فوت کند، خانواده کارگر می‌توانند با پرداخت حق بیمه ده سال از مستمری برخوردار شوند؛ همچنین کارگران مسن نیز می‌توانند با آرامش خاطر و امنیت مالی، دوره بازنشستگی را سپری کنند.

روز گذشته، صداوسیمای جمهوری اسلامی ایران برای تحلیل و واکاوی این طرح، مناظره‌ای ترتیب داد و موافقان و مخالفان این طرح را دعوت کرد تا استدلال‌های خود را مطرح کنند که بخشی از صحبت‌های مهمانان برنامه شبکه یک سیما در پی می‌آید.در این مناظره مدیرعامل پیشین سازمان تامین اجتماعی، سخنگوی کمیسیون بهداشت، نماینده مردم اصفهان، نایب رئیس کمیسیون اقتصاد و نماینده صاحبان اصلی صندوق اجتماعی حضور داشتند.

بیمه نهاد مالی است، نه نهاد حمایتی

محمدرضا پورابراهیمی، نایب رئیس کمیسیون اقتصادی مجلس، به عنوان مخالف این طرح عنوان کرد: مجموعه صندوق بازنشستگی و بیمه اجتماعی در کشور ما در چارچوب نهادهای مالی جای می‌گیرد و در زیرمجموعه نهادهای حمایتی جای نمی‌گیرند.وی تاکید کرد: بیمه‌های اجتماعی قبل از رویکرد اجتماعی نهادهای قدرتمند مالی به شمار می‌آیند که در تمام کشورها نیز به همین شکل است.پورابراهیمی با اشاره به اوضاع مالی نامناسب تامین اجتماعی یادآور شد: با نیم نگاهی به ترازنامه سازمان تامین اجتماعی، اوضاع این سازمان بیشتر روشن می‌شود و این طرح، بار مالی زیادی به دوش سازمان تامین اجتماعی می‌اندازد. مثلا در حالی که مجموعه دارایی‌های سازمان تأمین اجتماعی 120 هزار میلیارد تومان است، اما تعهدات این سازمان 600 میلیارد تومان برآورد می‌شود.

مشکل سوءمدیریت است، نه کمبود منابع

حسن کامران‌، نماینده مردم اصفهان در حمایت از این طرح خاطرنشان کرد که سوءمدیریت در منابع اقتصادی سازمان تأمین اجتماعی مشهود است، حتی با وجود این‌که عمر تامین اجتماعی 64 سال است، اما شاهد هستیم که طی هشت سال گذشته، هفت مدیرعامل عوض شده است که این نشان‌دهنده مدیریت سیاسی بر این سازمان است.

وی معتقد است که اگر مدیریت درستی بر منابع سازمان تامین اجتماعی اعمال شود، این طرح بار مالی برای سازمان نخواهد داشت.دستجردی، نمونه‌هایی از سوءمدیریت مالی در سازمان تامین اجتماعی را مثال زد و گفت: سازمان تامین اجتماعی، ویلاهای فرانسوی‌سازی دارد که فقط400 میلیون تومان برای مبلمان آن خرج کرده‌اند و حتی در سازمان تامین اجتماعی، بازنشسته‌ای را می‌شناسیم که ماهی هفت میلیون تومان دریافتی دارد؛ در حالی که حداکثر حقوق بسیاری از بازنشسته‌ها، 700 هزار تومان است.محمدحسین قربانی، سخنگوی کمیسیون بهداشت و درمان مجلس هم به عنوان یکی دیگر از موافقان این طرح معتقد است؛ 70 درصد از مشکلات تامین اجتماعی به مساله سوءمدیریت‌ها برمی‌گردد.

وی به اصل 29 قانون اساسی در حمایت از اقشار ضعیف جامعه اشاره کرد و گفت: در این طرح، کارگران به تناسب سنواتی که پرداخت می‌کنند، حقوق خواهند گرفت که این مساله هم کاملا عادلانه است و اتفاقا برخلاف نظر مخالفان این طرح معتقدم اگر این طرح تصویب نمی‌شد، ظلم فاحشی در حق کارگران زحمتکش روا می‌شد.

تامین اجتماعی، شبیه دریاچه ارومیه است

مدیر عامل پیشین سازمان تامین اجتماعی نیز به عنوان مخالف این طرح گفت: رفاه اجتماعی حق همگانی است، اما باید بدانیم سازمان تامین اجتماعی خلیج‌فارس یاد ریای عمان نیست که به آب‌های آزادراه داشته باشد؛ بلکه شبیه دریاچه ارومیه است که دارد خشک می‌شود، باید منابعش تامین شود.

رحمت‌الله حافظی خاطرنشان می‌کند که سازمان تامین اجتماعی یک سازمان بیمه‌ای به حساب می‌آید و سازمان‌هایی مثل بنیاد شهید و امور ایثارگران، بهزیستی و کمیته امداد، نهادهای حمایتی هستند که از منابع عمومی دولت بهره می‌برند و درواقع اگر دولت می‌خواهد که از این کارگران مسن حمایت کند که ما هم با این کار موافقیم، باید از طریق این نهادهای حمایتی و نه از طریق دست گذاشتن روی بیمه این کار را انجام دهد.حسن صادقی، نماینده صاحبان اصلی صندوق تامین اجتماعی نیز به عنوان یکی دیگر از مخالفان این طرح یادآور شد: بیمه اجتماعی متعلق به کسانی است که قادر به کار و فعالیت بوده‌اند و با پرداخت حق بیمه تلاش کرده‌اند که آینده خود و خانواده‌شان را تامین کنند، اما منابع بیمه‌های اجتماعی حق‌الناس به حساب می‌آید و مصرف آن جز در مواقع قانونی و توافق شده در صندوق شرکای تامین اجتماعی که به آن اشاره شده، جایز نیست.

نتیجه نظرسنجی

در زمان پخش این مناظره، درباره این طرح نیز نظرسنجی صورت گرفت که در آن حدود 90 درصد از مخاطبان برنامه، موافق عضویت کارگران زیر ده سال سابقه بیمه در صندوق تامین اجتماعی بودند.