رقابت مجسمه‌سازی ایران با رقبای جهانی

زمانی که اولین سمپوزیوم مجسمه‌سازی سال 1959 توسط مجسمه‌سازی به نام کارل پرانتل و سایر همکارانش در معدن سنگ سنت مارگاریتن در اتریش برپا شد، کمتر کسی فکر می‌کرد سنت برگزاری سمپوزیوم به عنوان یک اتفاق برای دستیابی به آثار فاخر در حوزه شهری تا این سال‌ها ادامه پیدا کند.

از آن زمان تاکنون در سراسر اروپا بویژه در ایتالیا و کشورهایی چون مصر، ژاپن و بتازگی در تایوان، چین و کره‌جنوبی سمپوزیوم‌های متعددی برگزار شده است و برگزاری چهارمین سمپوزیوم مجسمه‌سازی تهران آن هم در ابعاد بین‌المللی نشان داد ایران نیز درصدد است چنین رویدادی را پا‌به‌پای اتفاقات جهانی دنبال کند.

هدف اصلی برگزاری چهارمین سمپوزیوم مجسمه‌سازی تهران، ارتقای هنر مجسمه‌سازی است که با توجه به اهداف پیش‌بینی شده این دوره و دور قبل، سمپوزیوم به صورت بین‌المللی برگزار شد و به احتمال قوی و با توجه به فضای مناسب باغ موزه قصر، تعداد زیادی از مجسمه‌های دور چهارم سمپوزیوم در باغ موزه قصر جا نمایی می‌شود.

زندان قصر که پیش از این در قلب تهران قرار داشت و با تبدیل شدن آن به باغ موزه قصر، شکل جدیدی یافت حالا هنر مجسمه‌سازان داخلی و خارجی در آن به یادگار می‌ماند.

این روزها تهران به شهر شلوغ و پرازدحامی تبدیل شده است، این گفته سید محمد جواد شوشتری، مدیرعامل سازمان زیباسازی شهر تهران و رئیس چهارمین سمپوزیوم بین‌المللی مجسمه‌سازی است. او معتقد است: برای فرار از این شلوغی و ازدحام، حضور هنر در شهر ضروری است.

او تسلط آرامش روحی و روانی در فضاهای شهری برای مقابله با آلودگی‌های بصری شهری را با کمک گرفتن از ایده‌های هنری ممکن می‌داند و می‌گوید: بهبود فضاهای شهری یعنی فراهم کردن فضایی برای اوقات فراغت، ایجاد فضای مکث و حتی زنده کردن خاطره و نوستالژی در شهروندان. شوشتری می‌گوید: استفاده از هنر در شهر می‌تواند متاثرکننده و حتی خوشحال‌کننده باشد.

موضوع عمومی‌شدن هنر در فضاهای شهری یکی از اهداف پیش‌بینی شده در برگزاری سمپوزیوم‌های تهران است. در حقیقت سمپوزیوم، کارگاهی بزرگ در نظر گرفته که هنرمندان را از کارگاه‌های کوچک خود بیرون آورده و حرف‌های آنها را در قالب هنر به گوش شهروندان برساند.

این که سمپوزیوم تهران هم‌رتبه سمپوزیوم چین، ژاپن، آمریکا و فرانسه باشد بلندپروازی نیست. پیشینه مجسمه‌سازی در ایران به اندازه‌ای قوی است که امروز انتظار جهانی شدن سمپوزیوم مجسمه‌سازی در ایران را داریم. این‌که مجسمه‌سازانی از کشورهای مختلف برای حضور در این عرصه پیشتاز شده و خواهان حضور در بی‌ینال و سمپوزیوم مجسمه‌سازی تهران شده‌اند، بر این نکته صحه می‌گذارد.

سعید شهلاپور، استاد مجسمه‌سازی و داور چهارمین سمپوزیوم مجسمه‌سازی تهران معتقد است: ما می‌توانیم در هنر مجسمه‌سازی به اثرانگشتی جهانی دست یافته و هنرمان را به کشورهای مختلف جهان صادر کنیم. هنری که امروز در دستان نسل جوان و توانمند هنرمندان ایرانی قرار گرفته، مجسمه‌سازان قدیمی‌تر و پیشکسوت را امیدوار می‌کند.

او حضور در این سمپوزیوم را برای هنرمندان جوان و باتجربه فرصتی جهت کنار هم بودن و آموختن می‌داند و ادامه می‌دهد: این تحرک و هیجان قابل تقدیر است و نشان می‌دهد تا چه میزان مدیریت شهری روی این مسأله کار می‌کنند تا به هنری اهمیت دهند که سال‌ها به آن بی‌توجهی شده است و مطمئن باشید هنرمندان قدر این فرصت را می‌دانند.

یکی از نکات قابل توجه چهارمین سمپوزیوم مجسمه حضور چشمگیر بانوان است. 34 زن مجمسه‌ساز در این دوره از سمپوزیوم تهران حضور دارند. از این تعداد سه نفر از آنها در بخش اصلی، 9 نفر در بخش دانشجویی و 22 نفر هم در بخش آثار نمایشگاهی به ساخت و ارائه آثار خود پرداخته‌اند.

هرچند به نظر می‌رسد هنوز برای بسیاری از افراد جامعه کار زنان در مشاغلی سخت همچون مهندسی معدن، خلبانی یا آتش‌نشانی و هنرهایی همچون مجسمه‌سازی نامتعارف است با این حال زنان ثابت کرده‌اند می‌توانند در کنار مردان وظایف خود را انجام دهند.

در چهارمین سمپوزیوم بین‌المللی مجسمه‌سازی تهران، زنان در کنار مردان با جسمی سخت همچون سنگ و ابزارآلات مختلف کار کردند و به کسب عنوان‌های برتر ‌اندیشیدند. آنها ثابت کردند ظرافت و روحیه حساس زنان، تضادی با کارهایی که به نظر سخت و در بعضی موارد خشن است، ندارد.

در چهارمین سمپوزیوم بین‌المللی مجسمه‌سازی تهران، 20 هنرمند در بخش اصلی و 11 هنرمند در بخش دانشجویی باهم به رقابت پرداختند و در نهایت این سمپوزیوم به سه نفر از برگزیدگان خود در بخش اصلی دیپلم افتخار و جوایز نقدی 100،‌ 70 و 50 میلیون ریالی پرداخت و به همه شرکت‌کنندگان نیز گواهی شرکت در سمپوزیوم اهدا ‌شد.

امروز در شرایطی سپوزیوم چهارم به کارش پایان می‌دهد که به گفته مسئولان و مدیران شهری، بیشتر مجسمه‌ها در باغ موزه قصر قرار می‌گیرد و تعدادی دیگر در پارک‌ها و فضای سبز سطح شهر تهران نصب خواهد شد.