با به پایان رسیدن مذاکرات میان ایران و گروه 1+5 در بغداد که سوم خرداد برگزار شد، کاترین اشتون، مسوول سیاست خارجی اتحادیه اروپا و سعید جلیلی، دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران در کنفرانسی خبری اعلام کردند که این مذاکرات روزهای 18 تا 19 ژوئن (29 و 30 خرداد) در مسکو ادامه مییابد و بعد از این مذاکرات بود که موج جدیدی از رایزنیها و مشورتها میان طرفین آغاز شد.
شرکت رئیسجمهور کشورمان در اجلاس شانگهای و دیدارهای حاشیهای با اعضای این اجلاس بخصوص دیدار با مقامات چینی و روسی از جمله ولادیمیر پوتین، رئیسجمهور روسیه از یکسو و مذاکرات روسایجمهور روسیه و چین با یکدیگر درباره ایران نشان از آن دارد که سران شانگهای به دنبال حل دیپلماتیک مساله هستهای ایران هستند.
پوتین پس از گفتوگو با هوجینتائو همتای چینیاش اعلام کرد که روسیه و چین هر دو مخالف تحریمهای یکجانبه علیه ایران هستند و رئیسجمهور چین نیز تاکید کرد که دولتهای عضو سازمان همکاریهای شانگهای از آغاز گفتوگوی پایدار آمریکا، فرانسه، انگلیس، روسیه، چین و آلمان با تهران و حل مساله هستهای ایران از طریق ابزارهای سیاسی و دیپلماتیک حمایت کرده و از همه طرفها میخواهند از اظهارات و اقداماتی که میتواند به تشدید رویاروییها منجر شود، خودداری کنند.
از سوی دیگر، همزمان با حضور رئیسجمهور ایران در پکن، سعید جلیلی، دبیر شورای عالی امنیت ملی کشورمان امروز به دعوت نیکلای پاتروشف، دبیر شورای امنیت روسیه و برای شرکت در نشست بینالمللی سنپترزبورگ راهی روسیه شده است.
قرار است در این نشست بینالمللی که با حضور دبیران و روسای شورای امنیت ملی کشورهای مختلف برگزار میشود، مسائل امنیتی و بینالمللی به مدت 2 روز مورد بررسی قرار گیرد که موضوع هستهای ایران نیز یکی از این مسائل مطرح است.
دور جدید نامهنگاریها و تذکر جلیلی
در همین حال نامهنگاریهای جدید میان معاونان جلیلی و اشتون ادامه یافت. به این شکل که اواسط هفته جاری علی باقری، معاون دبیر شورای عالی امنیت ملی با اشاره به اینکه تاکنون 2 نامه به دفتر خانم اشتون فرستاده شده ولی هیچ جوابی برای نشستهای پیش از دیدار مسکو، داده نشده است بر ضرورت تشکیل این نشستهای کارشناسی تاکید کرد و این در حالی است که مایاکسیانسیچ ، سخنگوی کاترین اشتون، با تایید دریافت این نامهها گفت: ما به این دو نامه پاسخ دادهایم. دقیقتر اگر بگویم، خانم هلگا اشمیت، به جدیدترین نامه دوشنبه گذشته پاسخ داده است.
وی با اشاره به اینکه در حال رایزنی و مطالعه با شرکای خود در 1+5 درباره این نامه هستیم، افزود: تعامل درباره محتوا مهم است نه روند گفتوگوها و اشتون به طور مستقیم درباره این مساله با همتای ایرانی خود گفتوگو میکند.
2 طرف در جریان مذاکرات بغداد توافق کردند که نشستهای کارشناسی میان معاونان و کارشناسان 2 طرف برای تهیه دستور کار گفتوگوهای آتی ایران و 1+5 پیش از نشست مسکو برگزار شود، اما تاکنون این نشستها برگزار نشدهاست.
تائید دریافت نامه ایران از سوی اتحادیه اروپا در شرایطی گزارش میشود که دبیرخانه شورای امنیت ملی ایران اعلام کرده است که در نشست اخیر ایران با 1+5 در بغداد توافق شد تا پیش از برگزاری مذاکرات مسکو، معاونان و کارشناسان ایرانی و کشورهای مذاکرهکننده در گروه 1+5 نشستی را به منظور تهیه دستور کار مذاکرات مسکو آماده کنند؛ بر اساس این توافق قراربوده است که باقری همراه اشمیت هماهنگیهای لازم برای برگزاری این نشستها را عملی کنند؛ در حالی که 5 روز از زمان برگزاری مذاکرات بغداد میگذشت باقری با ارسال نامهای به اشمیت ضمن تاکید بر آمادگی ایران برای برگزاری نشست کارشناسی پیش از مذاکرات مسکو اعلام کرد که موفقیت مذاکرات مسکو در گرو فراهم کردن مقدمات لازم و جامع میان کشورهاست.
این نامه باقری به اشمیت ارسال شد، ولی ایران پاسخی دریافت نکرد. به همین دلیل باقری روز دوشنبه هفته جاری
بار دیگر نامهای به اشمیت نوشت و ضمن اشاره به گذشت بیش از 2 هفته از زمان برگزاری مذاکرات بغداد، بار دیگر بر ضرورت برگزاری نشست کارشناسی ایران و 1+5 پیش از مذاکرات مسکو تاکید کرد.
معاونت رسانهای دبیرخانه شورای عالی امنیت ملی در این باره گفت: نامهای از سوی هلگا اشمیت دریافت شده است، اما این نامه پاسخ نامههای باقری نبوده و در این نامه به نقطه نظراتی از سوی اشمیت اشاره شده است که درباره برگزاری نشست معاونان و کارشناسان قبل از نشست مسکو نیست و فقط مباحثی کلی است.
پس از این امر دبیر شورای عالی امنیت ملی در نامهای به کاترین اشتون، مسوول سیاست خارجی اتحادیه اروپا و نماینده کشورهای 1+5 تذکر داد که تعلل طرف مقابل در برگزاری جلسه معاونان و کارشناسان اراده آنان را برای گفتوگوهای موفق در مسکو در ابهام و تردید قرار میدهد.
سعید جلیلی در این نامه تاکید کرد: جمهوری اسلامی ایران با منطق روشن و ابتکارهای مشخص آمادگی دارد تا گفتوگوهای رو به جلو را برای همکاری شکل دهد.
رئیس تیم مذاکره کننده ایران روندی را که گفتوگو صرفا برای گفتوگو باشد، بیثمر دانست و ابراز امیدواری کرد طرف مقابل بتواند آمادگی لازم را برای شرکت در جلسات معاونان و کارشناسان پیدا کند تا مقدمات لازم برای دستور کار اجلاس مسکو فراهم شود.
نشست بهاره شورای حکام و انتظار ایران
همزمان با این تحولات نشست فصلی شورای حکام آژانس بینالمللی انرژی اتمی با موضوع هستهای ایران برگزار شد و این درحالی است که نمایندگان این آژانس و ایران روز جمعه ۸ ژوئن (۱۹ خرداد) درباره نحوه بازرسی از فعالیتهای هستهای ایران گفتوگو خواهند کرد و این نشست در آستانه مذاکرات ایران و گروه 1+5 برگزار میشود که اهمیت ویژهای دارد.
علی اصغر سلطانیه، نماینده دائم جمهوری اسلامی ایران در آژانس بینالمللی انرژی اتمی در سخنان خود در این نشست با تاکید بر همکاری تنگاتنگ ایران با این سازمان تصریح کرد: به فعالیتهای صلحآمیز هستهای از جمله غنیسازی بدون هیچ وقفهای ادامه میدهیم.
وی با اشاره به اینکه تبدیل اقدامات داوطلبانه چون پروتکل الحاقی به اسناد حقوقی الزام آور مایه نگرانی است از دخالت برخی کشورها در روند بازرسیهای آژانس انتقاد کرد و افزود: بازرسانی که قرار بوده راستیآزمایی مواد هستهای و دیگر تاسیسات هستهای را که براساس موافقتنامه پادمانی توسط کشورهای عضو اظهار شده، انجام دهند، از سوی معدود کشورها مجبور شدهاند در فعالیتهای اطلاعاتی جاسوسی درگیر شوند و اطلاعات مجعولی را از سرویسهای اطلاعاتی کشورهای مشخص در خصوص اتهامات فعالیتهایی که به حوزه مواد هستهای مربوط نمیشود دریافت کنند.
همچنین در این نشست جنبش عدم تعهد در بیانیهای حمایت خود را از برنامه هستهای صلحآمیز جمهوری اسلامی ایران اعلام و تاکید کرد دیپلماسی و گفتوگو تنها راه برای حل بلندمدت موضوع هستهای ایران است.
این جنبش تصریح کرد تولید ذراتی با غنای 27 درصد میتواند به دلایل فنی خارج از کنترل مجری طرح به وجود آمده باشد.
در ادامه بیانیه این جنبش آمده است: جنبش غیرمتعهدها، آژانس بینالمللی انرژی اتمی را به عنوان تنها مرجع ذیصلاح برای راستیآزمایی تعهدات پادمانی مترتب بر اعضا مورد شناسایی قرار داده و تاکید میکند که هیچ فشار یا مداخله غیرمقتضی در فعالیتهای آژانس بویژه در فرآیند راستیآزمایی ـ که میتواند کارایی و اعتبار آژانس را به مخاطره اندازد ـ نباید وجود داشته باشد.در همین حال نماینده دائم چین در وین نیز از تعامل ایران با آژانس بینالمللی انرژی اتمی برای شفافسازی درباره ابعاد نظامی احتمالی در برنامه هستهای ایران استقبال کرد.
چینگ جینگیه گفت: رفتار مثبت ایران در افزایش گفتوگو و همکاری با آژانس است و ما از ایران دعوت میکنیم که انعطاف بیشتری نشان دهد.
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم