محصولات کشاورزی لرستان، قربانی نبود صنایع تبدیلی

این استان با داشتن بیش از 840 هزار هکتار اراضی کشاورزی و تولید سالانه بیش از 2 میلیون و 500 هزار تن انواع محصول، وجود 5‌/‌6 میلیون راس دام سبک و سنگین و کسب رتبه اول تکثیر بچه ماهی و رتبه دوم تولید ماهی در بین استان‌های غیرساحلی کشور،‌ تنها 10 درصد از سهم صادرات محصولات غیرنفتی کشور را در سال گذشته به خود اختصاص داده است.

این آمار نشان می‌دهد که با وجود برخورداری از این ظرفیت بالا بویژه در بخش کشاورزی، تاکنون راهکار موثری برای استفاده از این توانمندی‌ها تدوین و اجرایی نشده و تولیدات کشاورزی بویژه حبوبات لرستان در هیچ جای کشور با نام این استان شناخته‌شده نیست. این در حالی است که توجه به این حوزه می‌تواند بخش اعظمی از نیاز کشور را تامین کند و باعث رونق صادرات و درآمدزایی از این طریق شود.به گفته کارشناسان این حوزه، ایجاد و توسعه صنایع تبدیلی و تکمیلی بخش کشاورزی، از جمله راهکارهای اساسی رونق بخشیدن به این بخش است. صنایع تبدیلی همچنین زمینه را برای معرفی تولیدات با نشان‌های منطقه‌ای به بازارهای داخلی و بین‌المللی فراهم می‌کند، این در حالی است که کمبود و نبود صنایع تبدیلی، بسته‌بندی و فرآوری در این بخش، هر ساله کشاورزان و باغداران لرستانی را متحمل خسارات فراوانی می‌کند.

مدیر صنایع کشاورزی سازمان جهاد کشاورزی استان لرستان در این زمینه به جام‌جم می‌گوید: ایجاد و توسعه این صنایع در لرستان، از یک‌سو موجب افزایش راندمان تولید و رفع مشکلات اقتصادی کشاورزان می‌شود و از سوی دیگر باعث اشتغالزایی و کاهش نرخ بیکاری خواهد شد.

محمدجواد نعمت‌الهی کاهش ضایعات محصولات کشاورزی، افزایش صادرات و کاهش واردات و جذب نیروی مازاد کار کشاورزی را از دیگر ضرورت‌های توجه به صنایع تبدیلی و زیرساخت‌های این بخش می‌شمرد و می‌افزاید: این صنایع همچنین نقش بسیار بسزایی در تامین امنیت غذایی دارد.وی با بیان این‌که در حال حاضر 112 کارگاه فعال در حوزه صنایع تبدیلی جهاد کشاورزی استان وجود دارد، خاطرنشان می‌کند: با توجه به تولید سالانه بیش از 2 میلیون و 870 هزار تن محصول اعم از زراعی، باغی، دامی و شیلات در استان، توسعه و افزایش این صنایع یکی از نیازهای مهم استان به شمار می‌آید.

نعمت‌الهی همچنین کمبود تسهیلات را از مهم‌ترین موانع توسعه صنایع تبدیلی در استان عنوان می‌کند و می‌گوید: بخشی از این تسهیلات بلاعوض است، اما بخش دیگر آن همراه با سود بالایی است که قطعا مشکلاتی را نیز برای دریافت‌کنندگان به دنبال دارد.

وی با بیان این‌که تاکنون 600 فقره مجوز تاسیس واحدهای صنایع بخش کشاورزی در استان صادر شده است، خاطرنشان می‌کند: هم‌اکنون در زمینه تهیه کودهای آلی، حبوبات، کنسانتره میوه، غذای ماهی به روش اکسترودر، سردخانه‌ها، نگهداری، انبارهای مکانیزه، خیارشور، سرکه، گلاب و گلاب‌گیری توانایی تبدیل را داریم.

سرپرست سازمان صنعت، معدن و تجارت استان لرستان نیز مهم‌ترین دلیل توجیه ایجاد صنایع تبدیلی را ایجاد ارزش افزوده عنوان می‌کند و می‌گوید: با ایجاد صنایع تبدیلی، ارزش یک کالا را می‌توان تا 10 برابر بالا برد.حجت‌الله بیرانوند با بیان این‌که صنایع تبدیلی باید در دستور کار مسوولان قرار گیرد و به یکی از اولویت‌های برنامه‌ریزی استان تبدیل شود، می‌گوید: در این راستا تدوین سند راهبردی صنایع تبدیلی با تکیه بر استعدادها و ظرفیت‌های استان به تصویب رسیده است.

به گفته وی، این سند در قالب برنامه‌های یک‌ساله، 5 ساله و 10 ساله در این بخش تهیه شده و مبنای عمل در بخش کشاورزی برای دستیابی به افق 1404 است.

بیرانوند به نقش صنایع تبدیلی در افزایش صادرات و کسب درآمد بیشتر هم اشاره کرده و می‌افزاید: برای توسعه صادرات نیازمند ایجاد ارزش افزوده هستیم که در این راستا با فرآوری کالاها می‌توان ارزش افزوده را به ده‌ها برابر رساند. این در حالی است که برخی محصولات استان به علت عدم وجود صنایع تبدیلی برای فرآوری از استان خارج می‌شود که چنین امری خود سبب افزایش هزینه‌ها و عدم توسعه صادرات خواهد شد.

وی با اشاره به این که در این استان در حال حاضر صنایع تبدیلی انار تنگ سیاب، کنسروسازی، صنایع غذایی گهر، زردآلوی دورود و انجیر پلدختر فعال است، یادآورد می‌شود: هم‌اکنون چند طرح دیگر همچون صنایع دارویی، ذرت، کارخانه قند لرستان و توسعه تنگ سیاب نیز در دست ساخت است.

فاطمه عزیزپوریان‌/‌ جام‌جم خرم‌آباد