اصلاح ساختار ساف، کلید حل معمای بحران در فلسطین

بی‌شک هیچ کسی مخالف تحقق مصالحه و آشتی میان برادرانی که دارای سرنوشت مشترک بوده و به یکپارچگی آنها در سنگر مقاومت در مقابل دشمن صهیونیستی کمک می‌کند، نیست؛ چرا که همگان شاهد هستند رژیم صهیونیستی عملیات شهرک‌سازی خود در کرانه باختری و اطراف شهر اشغالی قدس را تشدید کرده است و سعی می‌کند اراضی باقیمانده فلسطینیان را نیز مصادره کند و آرزوها و امیدهای آنها برای تشکیل کشور مستقل فلسطین در سرزمین خود را کمرنگ سازد.

هیچ شکی در این نیست که تکمیل آشتی ملی فلسطین مساله‌ای ضروری است، جنبش‌های فتح و حماس به همراه دیگر گروه‌های فلسطینی در ماه آوریل گذشته توافق آشتی ملی را در قاهره امضا کردند تا به شکاف داخلی بیش از 4 ساله پایان دهند. در همین راستا، برخی مسائل ملی وجود دارد که باید بر سر آنها توافق حاصل شود. از جمله آنها می‌توان به اصلاح ساختار سازمان آزادیبخش فلسطین (ساف)‌ اشاره کرد که سال 1965 میلادی و با تصمیم کشورهای عربی تاسیس شد.

در توافق آشتی قاهره تاکید شده است نباید در روند آشتی به دستاوردهای سال‌های متمادی مبارزات ملی فلسطینیان با رژیم صهیونیستی و تلاش‌های آنها برای حفظ هویت ملی خود ضربه‌ای وارد شود. در همین راستا، باید سازمان آزادیبخش فلسطین به عنوان تنها نماینده مشروع فلسطینیان در عرصه بین‌المللی حفظ شود. همچنین باید این مساله در نظر گرفته شود که در پروسه اصلاح ساختار ساف از سهم‌خواهی گروه‌های فلسطینی خودداری شود و این کار به شیوه‌ای دموکراتیک و با رعایت اصل چند حزبی و حفظ هویت سیاسی ملت فلسطین و جریان‌های فکری مختلف آن صورت گیرد. به این معنا که هیچ طرفی سعی در حذف و کنار زدن طرف‌های دیگر و حتی طرف‌های مستقل نداشته باشد.

این نتیجه‌ای است که کمیته ویژه بررسی مساله اصلاح ساختار ساف که گروه‌های مذاکره‌کننده فلسطینی در قاهره در اواخر ماه فوریه سال 2009 حکم به تشکیل آن دادند، به آن رسیده و توصیه کردند شورای ملی جدید ساف بر اساس سیستم انتخاباتی حزبی بازسازی شود. همچنین مقرر شد که در موارد بروز مشکلات شدید در زمینه برگزاری انتخابات، این مشکلات از طریق توافق میان گروه‌ها حل و فصل شود. از سوی دیگر قرار شد که انتخابات مذکور به صورت همزمان با انتخابات پارلمانی و حداکثر تا یک سال پس از امضای توافق آشتی برگزار شود.

در صورتی که روند انتخاب اعضای شورای ملی فلسطین با موفقیت به پایان برسد، مطمئنا بعد از آن کار انتخاب اعضای کمیته اجرایی ساف و شورای مرکزی که از آن با نام پارلمان کوچک فلسطین یاد می‌شود، آغاز خواهد شد.

اما این کار تاکنون عملی نشده است و مواضع جنبش‌های فتح و حماس در قبال اجرای آشتی ملی و روند حوادث در کرانه باختری و باریکه غزه که بیشتر به سمت درگیری‌های سیاسی و جنگ‌های رسانه‌ای پیش می‌رود، مانع از تحقق این خواسته فلسطینیان شده است. البته باید گسترش دامنه شکاف داخلی میان طرف‌های درگیر فلسطینی و اختلاف نظرات و برنامه‌ها در قبال منازعه فلسطینی ـ صهیونیستی را هم به آنها اضافه کرد. زیرا یک گروه تحت لوای تشکیلات خودگردان فلسطین و به ریاست محمود عباس خواهان حل آن از طریق مذاکره است و گروه دیگر زیر پرچم جنبش حماس بر راهکار مقاومت اصرار می‌ورزد.

بر همین اساس، تاکید گروه‌های فلسطینی بر توسعه تشکیلات ساف و اصلاح ساختار آن از طریق توافق و نیز تلاش برای تحکیم جایگاه آن می‌تواند به ایفای نقش فعال و موثر آن در قبال مساله فلسطین که در حال حاضر برهه سختی را پشت سر می‌گذارد، کمک کند و به رکود و تعطیلی نهادها و ادارات زیرمجموعه‌اش پس از امضای توافقنامه اسلو پایان دهد.

البته برون‌رفت فلسطینیان از بحران کنونی تنها به حل و فصل پرونده ساف بستگی ندارد، بلکه در کنار آن باید دیگر مسائل مورد اختلاف گروه‌های سیاسی فلسطینی نیز سر و سامان پیدا کنند، اما اثرات و نتایج داخلی و خارجی اصلاح ساختار ساف و احیای آن از طریق آشتی ملی و تدوین منشور ملی جدید این سازمان بر اساس برنامه مبتنی بر مقاومت، قبل از هر چیز زمینه پایان‌دادن به شکاف داخلی را فراهم می‌کند و این امر به شرطی محقق خواهد شد که رهبران آن از طریق انتخاب و نه انتصاب بر اساس روابط و جلب رضایت برخی طرف‌ها تعیین گردند و منافع عالی ملت فلسطین که 63 سال به خاطر آنها با صهیونیست‌ها مبارزه کرده‌اند، نادیده گرفته نشود.

روزنامه السبیل اردن / مترجم: یوسف رضازاده