جای خالی وزیر نفت ایران در اجلاس امروز گاز

هدف از تشکیل این سازمان، هماهنگی در تولید و کنترل قیمت گاز در بازار جهانی است. هم‌اکنون 11 کشور به عنوان عضو دائم و 3‌کشور به عنوان عضو ناظر در مجمع کشورهای صادرکننده گاز حضور دارند که ایران، روسیه، قطر، الجزایر، بولیوی، گینه، لیبی، مصر، نیجریه، ونزوئلا، ترینیداد و توباگو 11‌کشور دائم آن را تشکیل می‌دهند.اهمیت مجمع کشورهای صادرکننده گاز تا آنجا پیش رفته است که علاوه بر نگرانی غرب از تاثیر این سازمان بر معادلات عرضه و تقاضا و تعیین قیمت‌های جهانی گاز بخش عمده ذخایر گاز جهان در این سازمان تجمیع شده است.

حال چنین سازمان مهم و استراتژیکی که ایران نخستین پیشنهاددهنده تشکیل و عضو موسس آن است، امروز شاهد کرسی خالی این عضو اصلی خود خواهد بود؛ چرا که وزارت نفت ایران بلاتکلیف است. دوازدهمین اجلاس وزارتی مجمع کشورهای صادرکننده گاز امروز در قاهره در حالی برگزار می‌شود که تمام وزرای نفت یا انرژی کشورهای عضو، اعم از دائم یا ناظر حضور دارند بجز ایران، چون کسی در ایران مقام وزارت نفت را در اختیار ندارد و با توجه به غیر قانونی شناخته شدن سرپرستی رئیس جمهور بر آن از سوی شورای نگهبان، این وزارتخانه بلاتکلیف و پا در هوا مانده است.

البته آن گونه که اعلام شده، سیدمحمدعلی خطیبی که نماینده ایران در هیات اجرایی اوپک گازی است، در اجلاس امروز قاهره شرکت خواهد کرد، اما مشخص نیست پروتکل‌های دیپلماتیک اجازه حضور یا اظهارنظر و شرکت در تصمیمات و پذیرش یا ایفای تعهدات خاصی از جانب ایران را به وی در اجلاس یاد شده بدهد، چراکه وی از نظر اداری معادل مدیرکل یعنی یک رده پایین‌تر از معاون وزیر محسوب می‌شود و از اختیارات وزیر برخوردار نیست. قطعا این حضور چندان کارساز نیست و ممکن است نفوذ و قدرت تصمیم‌گیری ایران را در این سازمان مهم تحت‌ تاثیر قرار دهد.

تا دیروز تلاش خبرنگار ما برای دریافت پاسخ برخی پرسش‌ها در این زمینه از وزارت امور خارجه و وزارت نفت بی‌ نتیجه ماند. تنها واکنش به این مساله خبر کوتاهی است که سایت خبری وزارت نفت منتشر کرده که در آن نیز به جزئیات کلی و غیرضروری اجلاس دوازدهم قاهره پرداخته و هیچ اشاره‌ای به مسائل اصلی مورد اشاره نکرده است.

بر اساس این خبر، نماینده ایران در مجمع کشورهای صادرکننده گاز گفت: کشورهای صادرکننده گاز به دنبال هماهنگی بیشتر برای حضور فعال‌تر در بازارهای جهان هستند.

سیدمحمدعلی خطیبی در آستانه برگزاری دوازدهمین اجلاس وزارتی مجمع کشورهای صادرکننده گاز در تشریح برنامه‌های این نشست به شانا گفت: همه کشورهای عضو کنار اعضای ناظر حضور خواهند داشت و براساس برنامه، گزارش‌های آخرین تحولات بازار گاز، دبیرخانه مجمع و گزارش‌های مالی و اداری بررسی خواهد شد.خطیبی اظهار کرد: طبق برنامه، کشورهای شرکت‌کننده، یک جلسه غیرعلنی نیز پشت درهای بسته برگزار خواهند کرد.

وی تصریح کرد: یکی از موارد مهم در نشست امروز پنجشنبه قاهره، هماهنگی و پیگیری مقدمات برگزاری اجلاس سران در ماه نوامبر خواهد بود و جلسه سران در دوحه قطر برگزار خواهد شد.

نماینده ایران در مجمع کشورهای صادرکننده گاز، فضای نشست قاهره را متاثر از اجلاس سران خواند و افزود: برای آماده‌‌سازی اجلاس سران، کمیته‌های تخصصی تشکیل شده است و این کمیته‌ها در اجلاس وزارتی، آخرین نتایج جلسه‌های خود را ارائه خواهند کرد.

خطیبی با بیان این که تا زمان برگزاری اجلاس سران، نشست وزارتی دیگری برگزار نخواهد شد، گفت: وزیران عضو مجمع چند روز قبل از برگزاری اجلاس سران، برای بررسی نهایی نشستی دیگر را برگزار خواهند کرد.

وی تصریح کرد: حوادث طبیعی چند ماه اخیر بویژه زلزله و سونامی ژاپن و پیامد آن، یعنی حادثه نیروگاه اتمی فوکوشیما بار دیگر نگاه‌ها را به گاز طبیعی به عنوان یک انرژی پاک و ارزان معطوف کرده است و بی‌تردید، جهان در آینده شاهد افزایش تقاضا برای این حامل انرژی خواهد بود.

وابستگی کشورهای بزرگ صنعتی به گاز طبیعی هر سال بیشتر از سال های قبل افزایش می یابد و این مسئله ضرورت تمرکز کشورهای صادر کننده گاز را بیشتر نشان می دهد . اگر چه ایران به دلیل مصرف بیش از حد گاز طبیعی در داخل کشور هنوز نتوانسته خود را به عنوان یکی از صادر کنندگان اصلی این سوخت مهم مطرح کند ، از پتانسیل بسیار بالایی برخوردار است . ذخایر گاز طبیعی ایران بر اساس آخرین برآورد ها به 33 تریلیون متر مکعب رسیده که پس از روسیه ایران را در جایگاه دوم دارندگان این نعمت خدادادی قرار می دهد .

هم اکنون کشورهای روسیه ، قطر، الجزایر ، اندونزی و استرالیا از مهمترین صادر کنندگان گاز طبیعی و ال.ان.جی به شمار می روند و پیش بینی می شود ایران نیز با راه اندازی طرح های جدید گازی و نیز صرفه جویی حاصل از هدفمند سازی یارانه ها به تدریج جای خود را در میان صادر کنندگان بزرگ گاز طبیعی در دنیا باز کند.